به گزارش خبرگزاری تسنیم، «افراسیاب ختک»، سیاستمدار پاکستانی اظهار داشت دولت اسلامآباد با دعوت از چهرهها و گروههای مخالف طالبان، در تلاش برای ایجاد ائتلافی جدید علیه هیئت حاکمه افغانستان است.
به گزارش رسانههای افغانستان، ختک تاکید کرد هدف از این تلاشها سرنگونی حکومت طالبان نیست، بلکه پاکستان میخواهد معادلات سیاسی و رهبری در افغانستان را تغییر دهد.
افراسیاب ختک همچنین سیاست پنج دههای پاکستان در قبال افغانستان را ناکام خواند و هشدار داد که ادامه این رویکرد، واکنش افغانستان را در پی خواهد داشت.
وی همچنین گفت اسلامآباد از سیاست روشن و مستقلی در قبال افغانستان برخوردار نیست و بیشتر در چارچوب سیاستهای قدرتهای بزرگ عمل میکند.
این سیاستمدار پاکستانی همچنین بحرانهای سیاسی، اقتصادی و امنیتی کشورش را مورد اشاره قرار داد و افزایش حملات گروههای مسلح، بهویژه در بلوچستان، را نتیجه تداوم سیاستهای گذشته اسلامآباد دانست.
روابط طالبان و پاکستان در سالهای اخیر همزمان با افزایش حملات تحریک طالبان پاکستان (تی تی پی)، تنشهای مرزی و تبادل اتهام میان دو طرف، تیره شده است.
مقامات پاکستانی بارها طالبان را به پناه دادن به اعضای تحریک طالبان پاکستان متهم کردهاند، اما حکومت طالبان این اتهام را رد کرده است. در همین حال، بر اساس برخی گزارشها، اسلامآباد طی ماههای گذشته میزبان شماری از چهرهها و گروههای مخالف طالبان نیز بوده است.
افزایش تعاملات طالبان و هند در سایه تنش با پاکستان
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عطاءالله عمری»، وزیر کشاورزی حکومت طالبان در سفر به دهلینو با «پابیترا مارگاریتا»، معاون وزیر خارجه هند، دیدار و تبادل نظر کرد.
مارگاریتا پس از این دیدار در پیامی در شبکه ایکس اعلام کرد که گفتگوهای مثبتی درباره روابط دوجانبه هند و افغانستان انجام شده است. وی گفت که محور این مذاکرات، همکاریهای جاری برای بهبود رفاه و حمایت از توسعه مردم افغانستان بوده است.
عطاءالله عمری سهشنبه هفته جاری در رأس یک هیئت وارد دهلینو شد. این سفر در چارچوب تلاشهای طالبان برای گسترش روابط با هند انجام شده است.
پیش از این نیز مقاماتی از بخشهای خارجه، تجارت و بهداشت و درمان حکومت طالبان در سفرهای جداگانه به هند رفته و با مقامات این کشور دیدار کرده بودند.
افزایش تعاملات میان طالبان و هند در حالی صورت میگیرد که روابط طالبان با پاکستان، متحد پیشین این گروه، در ماههای اخیر با تنشهای جدی امنیتی و مرزی روبهرو شده است.
با وجود این دیدارها و افزایش تماسها، هند هنوز حکومت طالبان را به رسمیت نشناخته است، اما حضور دیپلماتیک و اقتصادی خود در افغانستان را گسترش داده و به تعامل با مقامات کابل ادامه داده است.
هند پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان در سال 2021، سفارت خود در کابل را به طور کامل فعال نکرد، اما در سالهای اخیر تماسهای دیپلماتیک و کمکهای بشردوستانه خود با افغانستان را افزایش داده است.
سفر مقامات طالبان به دهلینو نیز بخشی از تلاش کابل برای یافتن شرکای منطقهای و گسترش روابط اقتصادی و سیاسی است. در مقابل، روابط طالبان و پاکستان به دلیل اختلافات امنیتی، اتهامهای متقابل درباره فعالیت گروههای مسلح و تنشهای مرزی با چالشهای جدی مواجه شده است
سازمان همکاری اسلامی خواستار هماهنگی بیشتر برای کمک به افغانستان شد
به گزارش خبرگزاری تسنیم، سازمان همکاری اسلامی اعلام کرد «طارقعلی بخیت»، معاون دبیرکل این سازمان، در دیدار با «محمد بن عبدالکریم العیسی»، دبیرکل اتحادیه جهان اسلام، بر ضرورت هماهنگی بیشتر کشورهای اسلامی و جامعه جهانی برای ادامه کمک به مردم افغانستان تأکید کرده است.
این دیدار در حاشیه نهمین نشست وزیران امور زنان سازمان همکاری اسلامی در اسلامآباد، پایتخت پاکستان، برگزار شد.
بر اساس بیانیه سازمان همکاری اسلامی، دو طرف در این دیدار درباره راههای کمک به مردم افغانستان برای عبور از چالشهای انسانی و توسعهای گفتگو کردند و خواستار تقویت همکاریهای مشترک برای تداوم کمکهای بشردوستانه و حمایت از مردم این کشور شدند.
در این بیانیه آمده است که افغانستان همچنان با چالشهای گسترده انسانی و توسعهای روبهروست و همکاری کشورهای اسلامی و نهادهای بینالمللی میتواند در کاهش مشکلات مردم این کشور نقش مؤثری ایفا کند.
این دیدار همزمان با برگزاری نهمین کنفرانس وزیران امور زنان سازمان همکاری اسلامی انجام شد؛ نشستی دوروزه که با حضور هیئتهایی از 57 کشور عضو برگزار میشود و محور اصلی آن توانمندسازی اجتماعی، اقتصادی و سیاسی زنان و بررسی راهکارهای افزایش مشارکت آنان در کشورهای اسلامی است.
طبق برنامه این نشست، وضعیت زنان افغانستان نیز از موضوعات مورد بحث است، اما هیچ هیئت رسمی از سوی حکومت طالبان در این کنفرانس حضور ندارد.
سازمان همکاری اسلامی در سالهای اخیر بارها ضمن تأکید بر ادامه کمکهای بشردوستانه به مردم افغانستان، از طالبان خواسته است محدودیتهای اعمالشده بر آموزش، اشتغال و مشارکت اجتماعی زنان و دختران را لغو کند.
همزمان، سازمان ملل هشدار داده است که کاهش کمکهای بینالمللی و محدودیتهای موجود، بحران انسانی در افغانستان را تشدید کرده است و میلیونها نفر همچنان به کمکهای فوری نیاز دارند.
آصف درانی: روابط طالبان و هند در سایه فعالیت گروههای ضدپاکستانی قابلتحمل نیست
آصف درانی، نماینده پیشین پاکستان در امور افغانستان، با انتقاد از گسترش روابط طالبان با هند تأکید کرده است که همکاریهای روبهافزایش کابل و دهلینو در شرایطی که خاک افغانستان محل فعالیت گروههای ضدپاکستانی است، برای اسلامآباد «غیرقابلقبول» و عبور از یک خط قرمز راهبردی محسوب میشود.
به گزارش ایراف، آصف درانی، نماینده ویژه پیشین پاکستان در امور افغانستان، امروز(یکشنبه، ۲۱ تیر) در ارزیابی تازهای از تحولات منطقهای گفته است که روابط طالبان با هند زمانی که گروههای تروریستی ضدپاکستانی در خاک افغانستان فعالاند، بهمعنای نادیدهگرفتن منافع اساسی اسلامآباد است و نمیتواند بدون واکنش باقی بماند.
او، تأکید کرده است که پاکستان با «روابط عادی» میان طالبان و هند مخالفتی ندارد و هر کشور مستقل حق دارد مناسبات دیپلوماتیک خود را تنظیم کند؛ اما تبدیل این روابط به یک همپیمانی راهبردی خصمانه علیه پاکستان، موضوعی کاملاً متفاوت و نگرانکننده است.
درانی با اشاره به اینکه اسلامآباد ممکن است برخی ویژگیهای ایدئولوژیک طالبان، شیوه حکومتداری این گروه و اختلافهای دورهای دیپلوماتیک را تحمل کند، هشدار داده است: «تنوع روابط دیپلوماتیک یک چیز است، اما مشارکت در یک محور خصمانه علیه پاکستان چیز دیگری است.»
این دیپلومات پاکستانی از طالبان خواسته است تصمیم بگیرند که افغانستان بهدنبال روابط متوازن منطقهای و رسیدگی به نگرانیهای امنیتی مشروع پاکستان است یا میخواهد به میدان رقابت هند و پاکستان تبدیل شود.
او تأکید کرده است که انتخاب با طالبان است و پیامدهای آن نیز بر دوش همین گروه خواهد بود.
درانی تصریح کرده است که پاکستان میتواند با یک افغانستان مستقل کنار بیاید، اما نمیتواند نسبت به افغانستانی که برای «محاصره استراتژیک» اسلامآباد مورد استفاده قرار گیرد، بیتفاوت باشد.
در ماههای اخیر، همزمان با افزایش تنش میان طالبان و پاکستان و توقف بخشهایی از تجارت دو کشور، کابل روابط سیاسی و اقتصادی خود با هند را تقویت کرده است.
دستکم چهار وزیر طالبان طی چند ماه گذشته به دهلینو سفر کردهاند.
در تازهترین مورد، عطاءالله عمری سرپرست وزارت کشاورزی طالبان در سفر به هند گفته است: «اکنون دوست خوب و قدیمی ما در کنار ماست.»
او همچنین خواستار گسترش همکاریهای فنی و اقتصادی میان دو کشور شده است.
پیش از این نیز وزیران خارجه، بهداشت و تجارت و صنعت طالبان به هند سفر کرده بودند؛ سفرهایی که از نگاه تحلیلگران نشانهای از چرخش آشکار طالبان بهسوی دهلینو در پی تیرگی روابط با اسلامآباد است.
این تحولات در حالی رخ میدهد که مقامات پاکستانی بارها عاملان حملات مرگبار در این کشور را «گروههای نیابتی تحت حمایت هند» توصیف کردهاند؛ ادعایی که دهلینو همواره آن را رد کرده است.
اظهارات تازه آصف درانی نشان میدهد که اسلامآباد نسبت به پیامدهای نزدیکی طالبان و هند بهشدت حساس شده و این روند را تهدیدی مستقیم علیه امنیت ملی خود میداند.
آلمان: تماس با طالبان به معنای بهرسمیت شناسی نیست
به گزارش خبرگزاری تسنیم، دولت آلمان اعلام کرد که تماسهای فنی و عملیاتی با حکومت طالبان تنها برای اجرای روند اخراج پناهجویان مجرم افغان انجام میشود و نباید بهعنوان بهرسمیت شناختن سیاسی این گروه تلقی شود.
دولت آلمان این موضوع را در پاسخ به پرسش نمایندگان حزب چپ در پارلمان این کشور مطرح کرد و اظهار داشت همکاریهای انجامشده صرفاً با هدف تشخیص هویت، صدور اسناد سفر و اجرای احکام اخراج صورت گرفته است.
بر اساس این پاسخ، مقامات آلمانی برای تشخیص هویت و دریافت گذرنامه یا اسناد سفر افراد مشمول اخراج، نشستهایی با نمایندگان طالبان برگزار کردهاند، اما از انتشار نام این افراد به دلیل ملاحظات مربوط به حفاظت از اطلاعات شخصی و همکاریهای بینالمللی خودداری کردهاند.
دولت آلمان همچنین گزارشهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی درباره پرداخت پول به طالبان را رد کرد و اعلام کرد پلیس فدرال برای برگزاری نشستهای تشخیص هویت شهروندان افغانستان هیچ مبلغی به طالبان پرداخت نکرده است.
همچنین دولت از ارائه جزئیات نشست 28 فروردین در دفتر اداره فدرال مهاجرت و پناهندگان در شهر بن خودداری کرد. این نشست پس از انتشار گزارشهایی در رسانههای آلمان درباره معرفی برخی شهروندان افغان به نمایندگان طالبان برای تشخیص هویت، با واکنشهایی روبهرو شده بود.
دولت آلمان پیشتر اعلام کرده بود که 87 شهروند افغانستان را اخراج کرده است. از این تعداد، 77 نفر با سه پرواز چارتر و 10 نفر با پروازهای عادی به افغانستان منتقل شدند. هزینه سه پرواز چارتر نیز بیش از یک میلیون یورو اعلام شده است. اجرای قانون اخراج مهاجران بر عهده ایالتهای آلمان است، اما دولت فدرال از این روند پشتیبانی میکند.
پاکستان و روسیه همکاری امنیتی درباره افغانستان را گسترش میدهند
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «ولادیمیر کولوکولتسف» وزیر کشور روسیه و «محسن نقوی» وزیر کشور پاکستان، در حاشیه پنجمین اجلاس رؤسای پلیس سازمان ملل در نیویورک درباره گسترش همکاریهای امنیتی با محور افغانستان گفتگو کردند.
بر اساس بیانیه وزارت کشور پاکستان، دو طرف بر تقویت روابط دوجانبه و توسعه همکاریها در زمینه مبارزه با تروریسم، قاچاق مواد مخدر، جرایم سایبری و برگزاری رزمایشهای مشترک پلیس تأکید کردند.
محسن نقوی در این دیدار با ابراز نگرانی از وضعیت امنیتی افغانستان، مدعی شد بیش از 25 گروه تروریستی در این کشور فعالیت دارند. وی مقابله با این گروهها را مسئولیتی مشترک برای کشورهای منطقه و جامعه جهانی دانست و خواستار هماهنگی بیشتر در این زمینه شد.
بر اساس اعلام مقامات پاکستانی، اسلامآباد و مسکو توافق کردند برای مقابله با شبکههای تروریستی فعال در منطقه، بهویژه گروههای مستقر در افغانستان، راهبردی مشترک تدوین کنند.
دو طرف همچنین بر امضای یادداشت تفاهم همکاریهای امنیتی و اطلاعاتی در آینده نزدیک توافق کردند. وزیر کشور پاکستان نیز از همتای روس خود برای سفر به اسلامآباد دعوت کرد.
اول تیرماه نیزدوازدهمین نشست گروه کاری مشترک پاکستان و روسیه برای مقابله با تروریسم بینالمللی در اسلامآباد برگزار شد و دو طرف در آن درباره تهدیدات امنیتی و تروریستی منطقه، بهویژه خطرات ناشی از افغانستان، گفتگو کردند.
با این حال، حکومت طالبان حضور و فعالیت گروههای تروریستی در افغانستان را بارها رد کرده و تأکید میکند به هیچکس اجازه استفاده از خاک این کشور برای تهدید علیه دیگر کشورها را نمیدهد.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، تصمیم گرفته است رباب فاطمه، دیپلمات برجسته بنگلادشی را بهعنوان نماینده ویژه جدید سازمان ملل در امور افغانستان منصوب کند.
به گزارش ایراف، منابع دیپلماتیک گزارش دادهاند که آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، رباب فاطمه را بهعنوان گزینه نهایی خود برای تصدی سمت نماینده ویژه در امور افغانستان و ریاست هیأت معاونت سازمان ملل (یوناما) معرفی کرده است.
این انتصاب طبق سازوکار داخلی سازمان ملل، در صورتی نهایی میشود که هیچیک از اعضای شورای امنیت مخالفت رسمی ثبت نکنند.
با نهایی شدن این تصمیم، فاطمه در یکی از حساسترین دورههای مأموریت یوناما هدایت این نهاد را بر عهده خواهد گرفت؛ دورهای که شورای امنیت همزمان با تمدید یکساله مأموریت یوناما، خواستار بازبینی راهبردی فعالیتها، اولویتها و ظرفیتهای این نهاد شده است.
قرار است گزارش این بازبینی تا مارس ۲۰۲۷ ارائه شود.
رباب فاطمه جانشین روزا اوتونبایوا، رئیسجمهور و وزیر خارجه پیشین قرقیزستان، میشود؛ دوره مأموریت اوتونبایوا در سپتامبر ۲۰۲۵ پایان یافت و از آن زمان تاکنون، جورجت گانیون معاون نماینده ویژه سازمان ملل در امور سیاسی، بهصورت سرپرست یوناما را اداره کرده است.
پیشینه و تجربه رباب فاطمه
رباب فاطمه اکنون معاون دبیرکل سازمان ملل و نماینده عالی این سازمان برای کشورهای کمتر توسعهیافته، کشورهای محاط به خشکه و کشورهای جزیرهای کوچک در حال توسعه است.
او بیش از ۳۰ سال تجربه در حوزههای دیپلماسی، سیاستگذاری، دادخواهی و اجرای برنامههای بینالمللی دارد.
سوابق برجسته او شامل موارد زیر است:
–
سفیر و نماینده دائم بنگلادیش در سازمان ملل (۲۰۱۹
تا
۲۰۲۲)
–
ریاست هیأت اجرایی یونیسف در سال
۲۰۲۰
–
ریاست هیأت اجرایی نهاد زنان سازمان ملل در سال
۲۰۲۲
–
معاون هیأت اجرایی برنامه توسعه سازمان ملل، صندوق جمعیت و دفتر خدمات پروژهای در
سال
۲۰۲۱
–
نخستین زن رئیس کمیسیون تحکیم صلح سازمان ملل در سال
۲۰۲۲
–
معاون رئیس هفتادوهفتمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل
چالشهای پیشروی یوناما
یوناما در دوره حاکمیت طالبان با چالشهای فزاینده روبهرو بوده است؛ از جمله:
–
محدودیتهای شدید علیه زنان و دختران
–
محدودیت برای کارکنان زن افغانستانی سازمان ملل
–
دشواری در اجرای مأموریتهای نظارتی و دادخواهی
–
پیچیدگی تعاملات سیاسی با طالبان
–
نیاز به بازتعریف اولویتها با توجه به تحولات میدانی و سیاسی افغانستان
تمدید یکساله مأموریت یوناما در ۱۵ ژوئن و درخواست شورای امنیت برای بازبینی راهبردی، نشاندهنده تردیدهای جدی درباره امکان اجرای کامل مأموریت این نهاد در شرایط کنونی افغانستان است.
برخی اعضای شورا در مذاکرات اوایل سال میلادی مطرح کرده بودند که شاید لازم باشد اولویتهای یوناما محدود یا تعدیل شود.
اهمیت انتصاب جدید
انتصاب رباب فاطمه پس از چند ماه اداره یوناما توسط سرپرست، رهبری دایمی این مأموریت را احیا میکند و او را در مرکز تعاملات بینالمللی با طالبان قرار میدهد؛ آن هم در زمانی که شورای امنیت در حال بازبینی مسیر آینده فعالیتهای یوناما است و افغانستان با بحرانهای سیاسی، حقوق بشری و انسانی گسترده مواجه است.
نماینده جدید سازمان ملل برای افغانستان در انتظار تأیید شورای امنیت
به گزارش خبرگزاری تسنیم، رسانههای افغانستان به نقل از منابعی اعلام کردند که «آنتونیو گوترش»، دبیرکل سازمان ملل،رباب فاطمه،دیپلمات باسابقه بنگلادشی را به عنوان نماینده ویژه خود در افغانستان به شورای امنیت معرفی کرده است.
شورای امنیت قرار است در مورد این پیشنهاد تصمیمگیری کند. در صورت تأیید، رباب فاطمه جایگزین «روزا اوتنبایوا»، رئیس هیئت معاونت سازمان ملل در افغانستان (یوناما)، خواهد شد.
رباب فاطمه از سال 2022 بهعنوان معاون دبیرکل سازمان ملل و نماینده عالی این سازمان در امور کشورهای کمتر توسعهیافته، کشورهای محصور در خشکی و کشورهای جزیرهای کوچک در حال توسعه فعالیت میکند.
وی پیش از این نماینده دائم بنگلادش در سازمان ملل در نیویورک و سفیر این کشور در ژاپن بوده و همچنین مسئولیتهایی در سازمان بینالمللی مهاجرت و دبیرخانه کشورهای مشترکالمنافع بر عهده داشته است.
تاکنون سازمان ملل بهصورت رسمی معرفی رباب فاطمه برای این سمت را اعلام نکرده است.
روزا اوتنبایوا از سال 2022 ریاست هیئت معاونت سازمان ملل در افغانستان (یوناما) را بر عهده دارد. مأموریت یوناما با نظارت و تمدید دورهای شورای امنیت ادامه مییابد و نماینده ویژه دبیرکل، عالیترین مقام سازمان ملل در افغانستان محسوب میشود. انتصاب این مقام پس از پیشنهاد دبیرکل، نیازمند طی مراحل داخلی سازمان ملل و تأیید شورای امنیت است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «شهباز شریف»، نخستوزیر پاکستان، با متهم کردن افغانستان به نقشآفرینی در حملات اخیر بلوچستان، مدعی شد تروریستها از خاک افغانستان حملات خود را در بلوچستان و خیبرپختونخوا سازماندهی میکنند.
شهباز شریف این اظهارات را در نشست کمیته عالی ایالتی اجرای برنامه اقدام ملی در شهر کویته و با حضور «عاصم منیر»، فرمانده ارتش پاکستان مطرح کرد. وی همچنین گفت سران غیرنظامی و نظامی این کشور به یک تصمیم مشترک و واحد برای پایان دادن به تروریسم رسیدهاند و عملیات علیه گروههای مسلح تا «نابودی آخرین تروریست» ادامه خواهد یافت.
نخستوزیر پاکستان ضمن تکرار اتهامهای پیشین علیه هند، مدعی شد دهلینو با تأمین مالی و تسلیحاتی گروههای مسلح، از حملات علیه پاکستان حمایت میکند. وی همچنین ادعا کرد این گروهها از افغانستان بهصورت هماهنگ حملاتی را در بلوچستان و خیبرپختونخوا انجام میدهند.
شهباز شریف بدون ارائه جزئیات بیشتر، از وجود «دستهای دیگری» نیز در این حملات سخن گفت؛ اظهاراتی که همسو با موضعگیریهای اخیر ارتش پاکستان درباره نقش هند و «نیروهای همسو با آن» در ناامنیهای این کشور است.
وی تأکید کرد دولت و ارتش پاکستان با استفاده از همه امکانات، مبارزه با «تروریسم» خواند را ادامه خواهند داد و از این مسیر عقبنشینی نخواهند کرد.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که ارتش پاکستان یک روز پیش اعلام کرده بود از پنجم ژوئیه تاکنون دستکم 42 نفر، شامل 27 مأمور پلیس، 11 نیروی امنیتی و چهار غیرنظامی، در حملات تروریستی و عملیاتهای متعاقب آن در بلوچستان جان باختهاند. به گفته ارتش، در همین بازه زمانی 54 نفر از افراد مسلح نیز کشته شدهاند.
حکومت طالبان تاکنون به این اظهارات واکنشی نشان نداده است.
تجارت افغانستان و ازبکستان در پنج ماه به مرز یک میلیارد دلار رسید
کمیته ملی آمار ازبکستان اعلام کرده است که حجم بازرگانی این کشور با افغانستان در پنج ماه نخست سال جاری به بیش از ۹۱۵ میلیون دلار رسیده؛ رقمی که بار دیگر جایگاه افغانستان را در میان پنج شریک برتر تجاری تاشکند تثبیت میکند و نشاندهنده تغییر مسیر تجارت منطقه پس از محدودیتهای مرزی پاکستان است.
به گزارش ایراف، کمیته ملی آمار ازبکستان در تازهترین گزارش خود اعلام کرده است که حجم مبادلات تجاری این کشور با افغانستان در فاصله ماههای جنوری تا می سال جاری، به ۹۱۵.۸ میلیون دلار رسیده است؛ رقمی که معادل ۶۰.۸۲ میلیارد افغانی برآورد میشود و از تداوم روند صعودی روابط اقتصادی دو کشور حکایت دارد.
بر اساس این گزارش، ازبکستان در پنج ماه گذشته با ۱۸۵ کشور جهان دادوستد داشته و افغانستان همچنان در رتبه پنجم فهرست شرکای برتر تجاری این کشور قرار دارد؛ جایگاهی که طی دو سال اخیر تقویت شده و اکنون یکی از محورهای اصلی سیاست اقتصادی تاشکند در جنوب محسوب میشود.
در صدر شرکای تجاری ازبکستان، چین با ۷.۷ میلیارد دلار، روسیه با ۵.۸ میلیارد دلار، قزاقستان با ۲.۳ میلیارد دلار و ترکیه با ۱.۲ میلیارد دلار قرار دارند.
پس از افغانستان نیز کشورهایی چون فرانسه، کوریای جنوبی، امارات متحده عربی، آلمان و قرغیزستان دیده میشوند.
گزارش تأکید میکند که پس از بستهشدن گذرگاههای مرزی پاکستان، طالبان مسیرهای جایگزین را فعال کرده و سطح مبادلات با کشورهایی مانند ازبکستان، هند و ایران را بهطور قابل توجهی افزایش داده است.
این تغییر مسیر، نقش افغانستان را در شبکه ترانزیتی آسیای مرکزی پررنگتر کرده و به رشد سریع تجارت با تاشکند انجامیده است.
بر پایه آمار رسمی، حجم تجارت ازبکستان با افغانستان در سال ۲۰۲۵ میلادی به ۱.۷ میلیارد دلار رسیده بود؛ رقمی که نسبت به سال ۲۰۲۴ ۵۴.۵ درصد افزایش نشان میدهد.
افغانستان در سال گذشته اصلیترین مقصد صادرات آرد گندم ازبکستان بوده و بخش قابل توجهی از صادرات مواد غذایی این کشور به بازار افغانستان اختصاص یافته است.
روند رو به رشد همکاریهای اقتصادی تنها محدود به ازبکستان نیست.
آمارها نشان میدهد که حجم تجارت افغانستان با قزاقستان نیز در چهار ماه نخست سال جاری میلادی به ۳۴۲.۴ میلیون دلار رسیده؛ رقمی که ۲.۳ برابر بیشتر از مدت مشابه در سال ۲۰۲۵ است و بیانگر افزایش تعاملات طالبان با کشورهای آسیای مرکزی در حوزههای غذایی، انرژی و ترانزیت است.
رسانه آلمانی: برلین در حال بررسی گسترش اخراج پناهجویان افغان است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، روزنامه آلمانی «تاز» اعلام کرد برلین در حال بررسی گسترش سیاست اخراج شهروندان افغانستان است و درصورت اجرای این طرح، برای نخستینبار پس از بازگشت طالبان به قدرت در سال 2021، میتواند شامل افغانهایی شود که هیچ سابقه کیفری یا پرونده امنیتی ندارند.
بر اساس این گزارش، دستکم پنج شهروند افغانستان که هیچیک سابقه کیفری ندارند، هماکنون در بازداشت و در انتظار اخراج از آلمان به افغانستان به سر میبرند.
تاز گزارش داد این اطلاعات را از شوراهای پناهندگان در ایالتهای مختلف آلمان به دست آورده، اما وزارتخانههای داخلی ایالتها از ارائه آمار رسمی درباره تعداد افراد مشمول این روند خودداری کردهاند.
به نوشته این رسانه، چهار نفر از این افراد در ایالت بایرن و یک نفر در ایالت هسن در بازداشتگاههای ویژه اخراج نگهداری میشوند. همچنین یک شهروند افغانستان که در بازداشتگاه اخراج ایالت نیدرزاکسن نگهداری میشد، به دلیل آنچه شورای پناهندگان این ایالت «اشتباه اداره فدرال مهاجرت و پناهندگان آلمان در ابلاغ یک تصمیم رسمی» عنوان کرده، از بازداشت آزاد شده است.
گزارش تازه حاکی است پرونده این افراد شباهت زیادی به یکدیگر دارد و همگی پس از بازگشت از سفر به خارج از آلمان، از سوی پلیس فدرال تحت بررسی قرار گرفتهاند. این روزنامه همچنین از تغییر رویکرد پلیس فدرال در برخورد با شهروندان افغانستان طی هفتههای اخیر خبر داده است، اما وزارت کشور آلمان این ادعا را رد میکند.
آلمان پس از بازگشت طالبان به قدرت، با استناد به وضعیت امنیتی و نگرانیهای حقوق بشری در افغانستان، اخراج اتباع این کشور را متوقف کرده بود. با این حال، از پاییز 2024 روند بازگرداندن اتباع افغانستان از سر گرفته شد، اما این اقدام تنها شامل افراد دارای محکومیت کیفری یا کسانی بود که از نظر مقامهای آلمانی تهدیدی برای امنیت عمومی محسوب میشدند.
دولت ائتلافی کنونی نیز تاکنون همین سیاست را دنبال کرده است، اما تاز یادآور شده که در توافقنامه ائتلافی دولت، گسترش دامنه اخراجها به شهروندان افغانستان فاقد سابقه جرمی یا تهدید امنیتی نیز پیشبینی شده است. با این حال، تاکنون هیچ تصمیم رسمی درباره اجرای این بخش از توافق اعلام نشده است.
این گزارش همچنین به رایزنیهای اخیر برلین با حکومت طالبان اشاره کرد و نوشت «الکساندر دوبرینت»، وزیر کشور آلمان، در هفتههای گذشته با مقامهای طالبان درباره اخراج اتباع افغانستان به توافق رسیده و در مقابل، با افزایش شمار دیپلماتهای طالبان در آلمان موافقت کرده است.
دولت آلمان همچنین اعلام کرده است که از 11 دی 1404 تا 29 خرداد 1405، در مجموع 87 شهروند افغانستان را به این کشور اخراج کرده است.
برهم صالح، کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، در جریان سفر به کابل با هشدار نسبت به پیامدهای امنیتی تنشهای اخیر میان افغانستان و پاکستان، تأکید کرد که چارچوبهای منطقهای باید فوراً فعال شود تا از گسترش بیثباتی و سوءاستفاده گروههای افراطی جلوگیری شود.
به گزارش ایراف، برهم صالح، کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، در تازهترین موضعگیری خود نسبت به تنشهای فزاینده میان طالبان افغانستان و پاکستان هشدار داده و گفته است که ادامه این وضعیت «میتواند منطقه را وارد چرخهای تازه از بیثباتی کند»؛ چرخهای که بهگفته او، نهتنها مرزهای دو کشور، بلکه امنیت منطقهای و حتی فرامنطقهای را تهدید خواهد کرد.
صالح که در رأس یک هیأت عالیرتبه به کابل سفر کرده، در گفتوگو با اسکاینیوز تأکید کرده است که چارچوبهای موجود برای مدیریت بحران باید دوباره فعال شوند؛ از جمله سازوکار سهجانبه افغانستان–پاکستان–ایران، روند دوحه و طرح راهحل راهبردی برای مهاجرین افغان با میانجیگری سوئیس.
او گفته است که این سازوکارها «در شرایط کنونی میتوانند نقش حیاتی در کاهش تنش و جلوگیری از سوءاستفاده گروههای افراطی ایفا کنند».
هشدار درباره سوءاستفاده گروههای افراطی
کمیسر عالی سازمان ملل با اشاره به درگیریهای مرزی اخیر و تبادل آتش میان نیروهای دو کشور، تأکید کرده است که فضای تنشآلود کنونی بهترین فرصت برای گروههای افراطی و مسلح است تا از خلأ امنیتی بهرهبرداری کنند.
او گفته است که بیثباتی در افغانستان و پاکستان «میتواند موج تازهای از مهاجرت، گسترش افراطگرایی و افزایش فعالیتهای جنایی» را رقم بزند.
تأکید بر همکاریهای منطقهای
صالح همچنین بر ضرورت همکاریهای منطقهای برای مدیریت بحران مهاجرین افغان تأکید کرده و گفته است که کشورهای منطقه باید برای ایجاد راهحلهای پایدار و حمایت از بازگشتکنندگان، نقش فعالتری ایفا کنند.
او یادآور شده است که افغانستان پس از چهار دهه جنگ، اکنون با «بحران روی بحران» مواجه است و هرگونه تنش جدید، فشار بر مردم و نهادهای امدادی را افزایش میدهد.
بحران مهاجرین؛ چالش مشترک منطقه
بر اساس دادههای سازمان ملل، از سال ۲۰۲۳ تاکنون نزدیک به شش میلیون مهاجر افغان از پاکستان و ایران به کشورشان بازگشتهاند؛ موجی که بهگفته صالح، «بزرگترین بازگشت جمعی در دهههای اخیر» است و ظرفیتهای محلی را بهشدت تحت فشار قرار داده است.
او هشدار داده که با ادامه تنشها، این روند میتواند تشدید شود و پیامدهای انسانی گستردهتری بههمراه داشته باشد.
ضرورت تعامل سازنده با افغانستان
صالح در بخش دیگری از سخنانش تأکید کرده است که نادیدهگرفتن افغانستان از سوی بازیگران منطقهای و جهانی «اشتباهی تکراری» است و جامعه جهانی باید برای جلوگیری از فروغلتیدن این کشور به بیثباتی، تعامل سازنده و هدفمند را در دستور کار قرار دهد.
او گفته است که بیتوجهی به افغانستان میتواند پیامدهایی چون «افزایش قاچاق مواد مخدر، رشد افراطگرایی و موجهای جدید مهاجرت» را بهدنبال داشته باشد.
اظهارات برهم صالح در حالی مطرح میشود که تنشهای مرزی میان کابل و اسلامآباد طی هفتههای اخیر شدت گرفته و سازمان ملل نیز نسبت به آوارگی گسترده مردم در دو سوی مرز هشدار داده است.
در چنین شرایطی، تأکید کمیسر عالی سازمان ملل بر فعالسازی سازوکارهای منطقهای، نشاندهنده نگرانی جدی جامعه جهانی از پیامدهای امنیتی و انسانی تشدید بحران افغانستان–پاکستان است.
همکاری با سازمان ملل برای رسیدگی به مهاجران ضروری است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «امیرخان متقی»، وزیر خارجه حکومت طالبان در دیدار با مقامات ارشد سازمان ملل بر ضرورت تقویت همکاریهای مشترک برای رسیدگی به وضعیت آوارگان داخلی و حمایت از بازگشتکنندگان تأکید کرد.
بر اساس اعلام وزارت خارجه حکومت طالبان، امیرخان متقی در دیدار با «الکساندر دی کرو»، مدیر برنامه توسعه سازمان ملل و «برهم صالح»، از مقامات کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان، درباره گسترش همکاریها، وضعیت آوارگان داخلی، کمکهای بشردوستانه و توسعهای و نیازهای مهاجران بازگشته گفتگو کرد.
دو طرف همچنین درباره ایجاد فرصتهای معیشتی، اجرای برنامههای توسعه پایدار و تقویت همکاریها برای پاسخگویی به نیازهای بازگشتکنندگان رایزنی کردند.
در این نشست بر تداوم همکاریهای مشترک برای رسیدگی به مشکلات مهاجران، حمایت از بازگشتکنندگان و اجرای برنامههای توسعهای با هدف بهبود شرایط زندگی شهروندان افغانستان تأکید شد.
در ماههای اخیر، روند بازگشت مهاجران افغان از کشورهای همسایه، بهویژه ایران و پاکستان، افزایش یافته و موضوع تأمین نیازهای اولیه، اشتغال، اسکان و خدمات عمومی برای بازگشتکنندگان به یکی از چالشهای اصلی افغانستان تبدیل شده است.
حکومت طالبان بارها خواستار افزایش حمایتهای بشردوستانه و توسعهای سازمان ملل و نهادهای بینالمللی برای رسیدگی به وضعیت مهاجران و تسهیل روند بازگشت آنان شده است.
حمله تند طالبان به غرب؛ وزارت امر بهمعروف، منتقدان حقوق بشر را «ناقضان اصلی» خواند
در حالیکه گزارشهای سازمان ملل از نقض حقوق بشر در افغانستان منتشر میشود، سرپرست وزارت امر بهمعروف طالبان بار دیگر کشورهای غربی را «ناقضان اصلی حقوق بشر» خواند و انتقادهای جهانی را «دوگانه و غیرواقعی» توصیف کرد.
به گزارش ایراف، محمد خالد حنفی، سرپرست وزارت امر بهمعروف طالبان، در سخنانی تازه خطاب به مأموران این وزارتخانه گفت کشورهای غربی «با وجود جنایات گسترده در جهان، افغانستان را متهم به نقض حقوق بشر میکنند».
او تأکید کرد که «زمین و آنچه در آن است از آنِ خداست و تنها نظام اسلامی شایسته حاکمیت بر آن است».
این مواضع ادامه همان خط تبلیغاتی طالبان است که طی ماههای گذشته بارها تکرار شده؛ از جمله زمانی که حنفی در نشستهای رسمی، جامعه جهانی را «فاقد صلاحیت اخلاقی برای انتقاد از طالبان» معرفی کرده بود.
این در حالی است که گزارشهای سازمان ملل و نهادهای معتبر حقوق بشری طی ماههای گذشته بارها تأکید کردهاند که وضعیت حقوق بشر در افغانستان یکی از بحرانیترین دورههای تاریخ این کشور را تجربه میکند.
یوناما از بازداشتهای خودسرانه، محدودیت شدید علیه زنان، سرکوب اعتراضات و فشار بر اقلیتهای مذهبی خبر داده است.
دیدبان حقوق بشر افغانستان را «یکی از ناامنترین نقاط جهان برای زنان و اقلیتها» توصیف کرده و هشدار داده که بازگشت مهاجران به این کشور با خطر شکنجه و بازداشت همراه است.
عفو بینالملل نیز به موارد متعدد قتلهای فراقانونی، ناپدیدسازی اجباری و سرکوب رسانهها اشاره کرده است.
این گزارشها تأکید دارند که نقض حقوق بشر در افغانستان نه یک ادعای سیاسی، بلکه واقعیتی مستند و ثبتشده است.
دیوان کیفری بینالمللی (لاهه) در یکی از مهمترین تصمیمهای قضایی مرتبط با افغانستان، حکم بازداشت هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان، و رئیس دادگاه عالی این گروه را صادر کرده است.
این حکم در چارچوب بررسی پروندههای جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت در افغانستان صادر شد؛ پروندهای که شامل اقدامات طالبان، داعش و برخی نیروهای خارجی است.
دادگاه لاهه تأکید کرده که «هیچ طرفی در افغانستان از پیگرد احتمالی مستثنی نیست» و روند جمعآوری شواهد همچنان ادامه دارد.
یادآوری این حکم، تناقض آشکاری میان ادعاهای طالبان درباره «پاک بودن پرونده حقوق بشری افغانستان» و واقعیتهای ثبتشده در نهادهای قضایی بینالمللی ایجاد میکند.
بازگشت جنجالی جمعهخان فاتح؛ فرمانده ناراضی طالبان پس از اعلام وفاداری به بدخشان برگشت
جمعهخان فاتح، فرمانده ناراضی طالبان که ماهها درگیر اختلاف با رهبری این گروه بود، پس از گفتوگو با مقامهای ارشد طالبان و اعلام «تعهد و وفاداری»، از فیضآباد دوباره به درواز بازگشته است؛ بازگشتی که میتواند معادلات امنیتی و سیاسی بدخشان را دگرگون کند.
به گزارش ایراف، رسانه حریت، وابسته به طالبان، روز شنبه ۲۰ تیر گزارش داد که جمعهخان فاتح پس از «سپردن تعهد و اعلام وفاداری» به ساختار طالبان، از فیضآباد به درواز بازگشته است.
این فرمانده محلی که طی ماههای گذشته به یکی از چهرههای چالشبرانگیز در بدخشان تبدیل شده بود، با تضمین فصیحالدین فطرت – رئیس ستاد ارتش طالبان – برای گفتوگو به فیضآباد منتقل شده بود.
تا این لحظه هیچ جزئیاتی از محتوای گفتوگوها یا توافقهای احتمالی میان فاتح و مقامهای طالبان منتشر نشده است.
با این حال، محمداسماعیل غزنوی، والی طالبان در بدخشان، در گفتوگو با رسانه حریت، فاتح را فردی «متعهد و وفادار» به نظام طالبان توصیف کرده و مدعی شده است که او «در کنار این گروه باقی خواهد ماند».
تصاویر خداحافظی با
نیروهای طالبان
در ویدیویی که
رسانه حریت منتشر کرده، جمعهخان فاتح هنگام سوار شدن به یک چرخبال دیده میشود که
با افراد مسلح طالبان خداحافظی میکند.
این در حالی است که همین رسانه روز جمعه گزارشهای مربوط به انتقال او به مرکز ولایت بدخشان را «شایعه» و «بیاساس» خوانده بود.
جمعهخان فاتح اخیراً با تضمین فصیحالدین فطرت به فیضآباد رفت تا درباره اختلافهایش با رهبری طالبان گفتوگو کند.
منابع محلی میگویند این اختلافها عمدتاً بر سر انتصاب مقامهای محلی، خلع سلاح نیروهای وفادار به او و شیوه استخراج معادن طلای بدخشان شکل گرفته بود.
فرمان طالبان برای جلوگیری از استخراج غیرقانونی طلا، مستقیماً منافع اقتصادی فاتح را هدف قرار داده و فشارها برای خلع سلاح افراد تحت امر او نیز تنشها را تشدید کرده بود؛ نیروهایی که در ساختار رسمی طالبان جایگاهی ندارند اما در بدخشان نفوذ قابل توجهی دارند.
هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان، پیشتر جمعهخان فاتح را از سمت معاون ولایت زابل برکنار کرده و قصد داشت او را در یکی از سمتهای دولتی خارج از بدخشان منصوب کند.
اما منابع آگاه میگویند فاتح این پیشنهادها را نپذیرفته و تأکید کرده که حاضر نیست مسئولیتی خارج از بدخشان بر عهده بگیرد.
به گفته همین منابع، یکی از پیشنهادهای مطرحشده برای او ریاست یکی از ادارههای استخبارات طالبان در کابل بوده است؛ سمتی که فاتح آن را نیز رد کرده است.
بازگشت جمعهخان فاتح به درواز پس از اعلام وفاداری، اگرچه از سوی طالبان نشانهای از «حل اختلافها» معرفی میشود، اما با توجه به سابقه تنشها و منافع اقتصادی درگیر، میتواند آغاز مرحله تازهای از رقابتهای داخلی در بدخشان باشد.
سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد که از ابتدای سال ۲۰۲۵ تاکنون ۵۷۲ مرکز درمانی در افغانستان تعطیل یا فعالیتشان متوقف شده و در نتیجه ۳.۳ میلیون نفر از دسترسی به خدمات بهداشتی محروم شدهاند؛ روندی که با کمبود شدید بودجه و قطع کمکهای خارجی تشدید شده است.
به گزارش ایراف، سازمان جهانی بهداشت در تازهترین گزارش خود از بحران عمیق نظام درمانی افغانستان خبر داد و اعلام کرد که طی یکونیم سال گذشته، بیش از ۵۰۰ مرکز درمانی در این کشور تعطیل یا فعالیتشان متوقف شده است.
بر اساس دادههای گردآوریشده، تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی ۴۲۲ مرکز درمانی در ۳۰ ولایت افغانستان بسته شدند و اکنون شمار این مراکز به ۵۷۲ مرکز رسیده است.
این تعطیلیها باعث شده حدود ۳.۳ میلیون نفر از مردم افغانستان از خدمات درمانی محروم شوند.
حنان حسن بلخی، مسئول منطقهای مدیترانه شرقی سازمان جهانی بهداشت، در سفر اخیر خود به افغانستان اعلام کرد که از ابتدای سال ۲۰۲۶ تاکنون ۱۵۰ مرکز درمانی دیگر به دلیل کمبود بودجه تعطیل شدهاند.
او تأکید کرد که این وضعیت موجب کاهش واکسیناسیون کودکان، محدود شدن دسترسی مادران به مراقبتهای ایمن و افزایش مشکلات بیماران شده است.
بلخی افزود: «از مجموع ۱۹۰.۸ میلیون دلار بودجه مورد نیاز، تنها ۱۷ درصد آن تا ماه ژوئن ۲۰۲۶ تأمین شده است.»
وی هشدار داد که پاسخ درمانی افغانستان همچنان با کمبود شدید منابع مالی روبهروست.
در گزارش سازمان جهانی بهداشت، آمریکا، اتحادیه اروپا، صندوق بشردوستانه افغانستان در سازمان ملل، صندوق مرکزی پاسخ اضطراری و سایر نهادهای وابسته به سازمان ملل بهعنوان بزرگترین حامیان مالی نظام درمانی افغانستان معرفی شدهاند.
با این حال، تعلیق کمکهای آمریکا و کاهش حمایت برخی دیگر از تمویلکنندگان، موجب تعطیلی گسترده مراکز درمانی و تیمهای بهداشت و تغذیه در سراسر افغانستان شده است.
بسته شدن مراکز درمانی، زندگی روزمره مردم را با چالشهای جدی مواجه کرده است.
انارگل، یکی از ساکنان ولایت بادغیس، میگوید: «دخترم به بیماری التهاب قفسه سینه مبتلاست و نیاز به درمان دوماهه دارد، اما در محل سکونت ما هیچ درمانگاه دولتی یا نهاد کمکی وجود ندارد. حتی توان خرید یک پاکت داروی سرماخوردگی را نداریم؛ ما نان برای خوردن هم نداریم.»
این نهاد بینالمللی پیشتر در فوریه ۲۰۲۶ هشدار داده بود که دههها جنگ، بیجاشدگی و فروپاشی اقتصادی، نظام درمانی افغانستان را بهشدت شکننده کرده است.
برآوردها نشان میدهد که در سال جاری میلادی، ۱۴.۴ میلیون نفر در افغانستان به کمکهای درمانی نیاز خواهند داشت.
عبدالظاهر قدیر، معاون پیشین پارلمان افغانستان، پس از بازداشت در کنیا به آمریکا منتقل شد و در دادگاه منهتن حاضر گردید. او با اتهام قاچاق مواد مخدر و جنگافزارهای سنگین روبهروست و در صورت محکومیت، با حداقل ۱۰ سال تا حبس ابد مواجه خواهد شد.
به گزارش ایراف، وزارت دادگستری آمریکا روز جمعه اعلام کرد که عبدالظاهر قدیر، ژنرال ۵۲ ساله و مقام سابق افغان، پس از استرداد از کنیا در دادگاه منهتن حاضر شد و به دستور قاضی در بازداشت باقی خواهد ماند.
این مقام پیشین در ۲۵ فروردین امسال در یکی از هتلهای نایروبی، پایتخت کنیا، دستگیر شد و دادگاه عالی کنیا در اردیبهشت حکم استرداد او را صادر کرد.
دادستانی نیویورک قدیر را به قاچاق مواد مخدر و نگهداری جنگافزار متهم کرده است.
جی کلیتون، دادستان آمریکا، او را «قاچاقچی بینالمللی مواد مخدر و سلاحهای نظامی» خوانده و گفته است که قدیر در تلاش برای قاچاق مقادیر عظیم مواد مخدر و جنگافزار، از جمله مسلسلهای سنگین و راکتاندازهای آرپیجی، یک محموله آزمایشی دو کیلوگرمی را به خریدار فروخته که در آفریقای جنوبی تحویل داده شده است.
به گفته مقامهای قضایی، خریدار در حقیقت با اداره مبارزه با مواد مخدر آمریکا همکاری داشته است.
تاد بلانش، سرپرست دادستان کل آمریکا، نیز تأکید کرده است که عبدالظاهر قدیر در حالی خود را «رهبر سیاسی افغانستان» معرفی میکرد، اما در واقع هدایت یک شبکه جرمی فعال در قاچاق مواد مخدر خطرناک و اعتیادآور را بر عهده داشت.
قدیر پیشتر تمامی اتهامات را رد کرده و گفته بود هیچ سابقه کیفری ندارد، شهروندی قانونمدار است و ریاست چندین نهاد مدنی، دانشگاهی و سیاسی را در افغانستان بر عهده دارد. او همچنین مدعی شده بود که سفرش به کنیا صرفاً برای امور تجاری بوده است.
طالبان نیز پیشتر اعلام کرده بودند که پرونده این مقام پیشین دولت افغانستان را بهطور جدی بررسی خواهند کرد و در صورت نیاز، اقدامات لازم را روی دست خواهند گرفت.
این پرونده یکی از جنجالیترین موارد استرداد یک مقام افغان به آمریکا محسوب میشود و میتواند پیامدهای حقوقی و سیاسی گستردهای در سطح منطقهای و بینالمللی داشته باشد.
افغانها در صدر آمار بازداشت پناهجویان بدون مدرک در ترکیه
به گزارش خبرگزاری تسنیم، اداره مهاجرت ترکیه اعلام کرد پلیس این کشور در شش ماه نخست سال جاری میلادی، 19 هزار و 574 پناهجوی افغان را به دلیل نداشتن مدارک اقامت در سراسر این کشور بازداشت کرده است.
بر اساس آمار منتشرشده، در مجموع حدود 70 هزار پناهجوی بدون مدرک از کشورهای مختلف در نیمه نخست سال جاری در ترکیه بازداشت شدهاند که شهروندان افغانستان بیشترین شمار بازداشتشدگان را تشکیل میدهند.
پس از افغانستان، شهروندان سوریه، ازبکستان، ترکمنستان، مراکش، عراق، مصر، سودان و یمن، به ترتیب بیشترین شمار پناهجویان بازداشتشده در ترکیه را به خود اختصاص دادهاند.
اداره مهاجرت ترکیه درباره سرنوشت افراد بازداشتشده و شمار اخراجشدگان جزئیاتی منتشر نکرده است. این نهاد همچنین اعلام کرد که در همین مدت بیش از شش هزار نفر نیز به اتهام قاچاق انسان بازداشت شدهاند.
پلیس و گارد ساحلی ترکیه در سالهای اخیر بهطور مداوم عملیات بازداشت و اخراج پناهجویان بدون مدرک، بهویژه شهروندان افغانستان، را اجرا کردهاند.
بر اساس گزارش سازمان ملل، ترکیه در پنج ماه نخست سال جاری میلادی بیش از 13 هزار پناهجوی افغان را به افغانستان اخراج کرده است.
برآورد تازه طالبان: جمعیت افغانستان از مرز ۳۷ میلیون نفر گذشت
اداره آمار و اطلاعات طالبان به مناسبت روز جهانی جمعیت اعلام کرد که بر اساس برآورد سال ۱۴۰۵ خورشیدی، جمعیت افغانستان به ۳۷.۲ میلیون نفر افزایش یافته است؛ آماری که نشان میدهد کابل با حدود ۶.۴ میلیون نفر همچنان پرجمعیتترین ولایت کشور است.
به گزارش ایراف، اداره آمار و اطلاعات طالبان امروز(شنبه، ۲۰ تیر) گزارش تازهای از وضعیت جمعیت افغانستان منتشر کرد.
بر اساس این برآورد، جمعیت کشور در سال ۱۴۰۵ خورشیدی به ۳۷.۲ میلیون نفر رسیده است؛ رقمی که نسبت به سال گذشته با رشد ۲.۲ درصدی، حدود ۸۰۰ هزار نفر افزایش را نشان میدهد.
طبق این آمار، ۵۱ درصد جمعیت افغانستان مردان و ۴۹ درصد زنان هستند.
همچنین، ساختار سکونت جمعیت کشور به این ترتیب اعلام شده است:
– حدود ۷۰ درصد معادل ۲۶ میلیون نفر در مناطق روستایی زندگی میکنند.
– نزدیک به ۹.۸ میلیون نفر (۲۶ درصد) در شهرها ساکن هستند.
– حدود ۱.۵ میلیون نفر (۴ درصد) جمعیت کوچیها را تشکیل میدهند.
در میان ولایتها، کابل با جمعیتی نزدیک به ۶.۴ میلیون نفر در صدر قرار دارد؛ که شامل ۳.۳ میلیون مرد و ۳.۱ میلیون زن است.
پس از آن، ولایت هرات با حدود ۲.۴ میلیون نفر در جایگاه دوم قرار دارد؛ از این میان، ۱.۲۳ میلیون نفر مرد و ۱.۲ میلیون نفر زن هستند.
اداره آمار و اطلاعات طالبان تأکید کرده است که این آمار به مناسبت روز جهانی جمعیت منتشر شده و هدف آن، جلب توجه به روندهای جمعیتی و ضرورت برنامهریزی دقیق برای آینده کشور است.
هشدار سازمان ملل درباره بحران کمکها برای زنان افغانستان
به گزارش دفت خبرگزاری تسنیم، بخش زنان سازمان ملل هشدار داده است که کاهش چشمگیر کمکهای بینالمللی، توان سازمانهای حامی زنان در افغانستان را کاهش داده و دسترسی زنان و دختران به خدمات اساسی را تهدید میکند.
این نهاد در گزارشی با عنوان «فراتر از نقطه فروپاشی» اعلام کرده است که از آغاز سال 2025 تاکنون، حدود یک میلیون زن و دختر در 52 کشور بحرانزده، از جمله افغانستان، خدمات حیاتی را از دست دادهاند.
بر اساس این گزارش، 84 درصد سازمانهای زنان در کشورهای بحرانزده با افزایش تقاضا برای خدمات روبهرو شدهاند، اما نزدیک به 90 درصد این نهادها گفتهاند که به دلیل کاهش منابع مالی، دیگر توان پاسخگویی به همه نیازها را ندارند.
در افغانستان، این کمبود بودجه در شرایطی رخ میدهد که زنان و دختران پیش از این نیز با محدودیتهای گسترده در زمینه آموزش، کار و مشارکت اجتماعی روبهرو هستند. نهاد زنان سازمان ملل گفته است که محدودیتهای اعمالشده بر زنان افغان و کاهش کمکهای خارجی، بحران حقوق زنان در این کشور را تشدید کرده است.
گزارش سازمان ملل هشدار داده است که ادامه کاهش حمایت مالی میتواند فعالیت سازمانهای زنانه را که در زمینه حمایت از زنان آسیبپذیر، خدمات بهداشتی و درمانی، حمایت روانی، آموزش و کمکهای بشردوستانه فعالیت دارند، با خطر تعطیلی مواجه کند.
سازمان ملل پیشتر نیز درباره پیامدهای کاهش بودجه بشردوستانه در افغانستان هشدار داده و گفته بود که کمبود منابع، ارائه خدمات حیاتی به زنان، بهویژه در مناطق دورافتاده، را دشوارتر کرده است.
پس از بازگشت طالبان به قدرت در سال 2021، زنان و دختران افغانستان با محدودیتهای گسترده در آموزش، اشتغال مواجه شدهاند. دختران از آموزش متوسطه و دانشگاه تاکنون محروم شدهاند و بسیاری از زنان نیز از کار در شماری از نهادها و بخشهای عمومی منع شدهاند.
همزمان با افزایش نیازهای بشردوستانه در افغانستان، کاهش کمکهای جهانی فشار بیشتری بر سازمانهای امدادرسان وارد کرده است. سازمان ملل میگوید زنان و دختران از جمله گروههایی هستند که بیشترین آسیب را از کاهش این کمکها متحمل میشوند، زیرا بسیاری از خدمات حمایتی برای آنان به فعالیت همین نهادها وابسته است.
هشدار سازمان ملل همزمان با پایان ضربالاجل اسلامآباد؛ موج جدید اخراج پناهجویان افغان از پاکستان آغاز شد
کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل متحد (UNHCR) با ابراز نگرانی شدید از آغاز موج جدید اخراج پناهجویان افغان از پاکستان، خواستار توقف فوری روند بازگشتهای اجباری و رعایت هنجارهای بینالمللی حقوق بشر شد.
به گزارش ایراف، همزمان با پایان ضربالاجل رسمی دولت پاکستان در ۱۰ جولای (۱۹ سرطان ۱۴۰۵) برای خروج اتباع پناهجوی افغان، گزارشهای میدانی از گذرگاههای مرزی دو کشور نشان میدهد که شمار بازگشتکنندگان اجباری و تحت فشار به طور چشمگیری جهش یافته است.
به گزارش رسانههای منطقهای، مقامات محلی پاکستان در گذرگاه ترانزیتی «حمزه بابا» واقع در لندیکوتل اعلام کردهاند که پس از پایان موعد مقرر دولتی، آمار بازگشت روزانه شهروندان افغان از مرز به بیش از ۱۰ هزار نفر در روز رسیده است؛ رقمی که نسبت به دو ماه گذشته (می و ژوئن)، افزایشی نزدیک به سه برابر را نشان میدهد.
مقامهای مرزی در لندیکوتل و تورخم تأکید کردهاند که هراس گسترده از بازداشت، توقیف اموال و رفتارهای قهری نهادهای امنیتی پاکستان باعث شده است تا هزاران افغان (حتی برخی افراد دارای مدارک قانونی) به سمت مرزها حرکت کنند.
«قیصر خان آفریدی» سخنگوی کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل در پاکستان، با تاکید بر اینکه هیچ پناهجویی نباید به کشوری بازگردانده شود که جان یا آزادی او در خطر است، اظهار داشت: «سازمان ملل بهطور ویژه نگران وضعیت زنان است که مجبور به بازگشت به افغانستان میشوند؛ جایی که حقوق بشر و دسترسی آنان به بسترهای اولیه زندگی با خطرات جدی مواجه است.»
این نهاد بینالمللی با ارسال درخواستی رسمی به اسلامآباد، خواستار مستثنا شدن گروههای آسیبپذیر از جمله زنان سرپرست خانواده، دختران دانشآموز و دانشجو، خبرنگاران، اقلیتهای قومی و فعالان مدنی از طرح اخراج اجباری شد و تاکید کرد که هرگونه بازگشت باید «داوطلبانه، امن و با حفظ کرامت انسانی» انجام گیرد.
اقدام اخیر اسلامآباد در اجرای فاز جدید طرح خروج اتباع، در ادامه سیاستهای سختگیرانهای است که از اواخر سال ۲۰۲۳ کلید خورده و ابعاد آن به شرح زیر است:
۱. کارنامه طرح اخراج اجباری از اواخر ۲۰۲۳:
دولت پاکستان از نوامبر ۲۰۲۳ فاز نخست طرح موسوم به «برنامه بازگرداندن اتباع خارجی فاقد مدرک» را تصویب و عملیاتی کرد. بر اساس آمارهای رسمی سازمان ملل، از آغاز اجرای این طرح تاکنون، حدود ۲ میلیون و ۵۶۰ هزار شهروند افغان به کشورشان بازگردانده شدهاند که از این میان، حدود ۲۶۰ هزار نفر به طور مستقیم و با احکام قضایی و اداری اخراج شدهاند.
۲. وضعیت فعلی پناهجویان در پاکستان:
علیرغم اخراجهای گسترده ماههای گذشته، تخمین زده میشود که کماکان نزدیک به ۹۰۰ هزار پناهجوی افغان (شامل دارندگان کارتهای اقامت موقت ثبتنام پناهندگان و متقاضیان جدید پناهندگی) در ایالتهای مختلف پاکستان بهویژه خیبرپختونخوا و بلوچستان حضور دارند که با پایان ضربالاجل ۱۰ جولای، سرنوشت اقامتی آنان در هالهای از ابهام قرار گرفته است.
۳. اهداف سیاسی و امنیتی اسلامآباد:
دولت پاکستان همواره فشارهای اقتصادی ناشی از میزبانی، ناهنجاریهای امنیتی و ادعای استفاده از خاک افغانستان توسط گروههای شبهنظامی (نظیر تحریک طالبان پاکستان – TTP) را به عنوان اهرمهای توجیهی برای فشار بر جامعه مهاجران افغان و دگرگونی در قواعد دیپلماسی همسایگی با کابل به کار بسته است؛ موضوعی که حکومت سرپرست افغانستان آن را رد کرده و اخراجها را ابزاری برای فشار سیاسی میداند.
سازمان ملل: بازگشت 4.9 میلیون مهاجر فشار سنگینی بر افغانستان وارد کرده است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، برنامه توسعه سازمان ملل در تازهترین گزارش خود اعلام کرد بازگشت حدود 4.9 میلیون مهاجر افغانستانی از ایران و پاکستان از سال 2023 تاکنون، فشار قابلتوجهی بر اقتصاد، بازار کار و خدمات عمومی این کشور وارد کرده است.
بر اساس این گزارش، از مجموع بازگشتکنندگان، 2.7 میلیون نفر تنها در سال 2025 وارد افغانستان شدهاند؛ روندی که سازمان ملل آن را یکی از بزرگترین موجهای بازگشت جمعیت در جهان توصیف کرده است.
این گزارش میافزاید بیش از 92 درصد مهاجران بازگشته با ناامنی معیشتی روبهرو هستند و تنها سه درصد آنان از شغل رسمی برخوردارند. همچنین بسیاری از این افراد بدون پول نقد، پسانداز یا مدارک لازم به افغانستان بازگشتهاند که این وضعیت فشار مضاعفی بر جوامع میزبان و زیرساختهای خدماتی وارد کرده است.
برنامه توسعه سازمان ملل همچنین اعلام کرد که با وجود ثبت رشد 1.9 درصدی اقتصاد افغانستان در سال مالی 2024-2025، این رشد به بهبود محسوس سطح زندگی مردم منجر نشده و 74 درصد شهروندان همچنان توان تأمین نیازهای اساسی خود را ندارند.
در این گزارش، محدودیتهای اعمالشده علیه زنان، کاهش کمکهای بینالمللی، خشکسالی و بحران آب نیز از مهمترین عوامل تداوم بحران اقتصادی و انسانی در افغانستان عنوان شده است.
ایران و پاکستان در سالهای اخیر روند بازگرداندن مهاجران افغان را تشدید کردهاند؛ اقدامی که موجب ورود میلیونها نفر به افغانستان شده است. همزمان، این کشور با کاهش کمکهای بینالمللی، محدودیتهای اقتصادی، خشکسالی و نرخ بالای بیکاری روبهرو است.
سازمان ملل هشدار داده است که بدون تداوم حمایتهای بینالمللی، ایجاد فرصتهای شغلی و تقویت زیرساختهای خدماتی، پاسخگویی به نیازهای بازگشتکنندگان و بهبود وضعیت معیشتی در افغانستان با چالشهای جدی مواجه خواهد بود.
سازمان بهداشت جهانی: حمایت از بخش درمان افغانستان ضروری است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «حنان بلخی»، مدیر منطقهای سازمان بهداشت جهانی، با اشاره به مشکلات مالی نظام بهداشت و درمان افغانستان، تأکید کرد که ادامه حمایتهای بینالمللی برای حفظ خدمات درمانی و رسیدگی به نیازهای میلیونها شهروند این کشور ضروری است.
وی در شبکه اجتماعی ایکس اظهار داشت که در جریان سفرش به افغانستان از ولایت قندهار بازدید کرده و با پزشکان، پرستاران و کارکنان بیمارستان میرویس دیدار داشته است.
بلخی گفت که از آغاز سال 2026 تاکنون حدود 150 مرکز درمانی در افغانستان به دلیل کمبود بودجه تعطیل یا فعالیتهایشان متوقف شده است. ادامه این وضعیت، دسترسی میلیونها نفر به خدمات درمانی و برنامههای واکسیناسیون را با خطر مواجه میکند.
مدیر منطقهای سازمان بهداشت جهانی افزود که بیش از 22 میلیون نفر در افغانستان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند و بیش از 14 میلیون نفر نیز محتاج خدمات بهداشتی و درمانی هستند.
وی همچنین هشدار داد که کاهش منابع مالی، توان کارکنان بهداشت و درمان برای ارائه خدمات، بهویژه واکسیناسیون کودکان و رسیدگی به مادران و بیماران، را کاهش داده است.
سازمان بهداشت جهانی پیشتر نیز اعلام کرده بود که طرح پاسخگویی بخش سلامت افغانستان در سال 2026 با کمبود بودجه روبهرو است و تا پایان ماه ژوئن تنها بخشی از منابع مورد نیاز آن تأمین شده است.
نظام بهداشت و درمان افغانستان در سالهای اخیر به شدت به کمکهای خارجی وابسته بوده است. کاهش کمکهای بینالمللی، افزایش نیازهای بشردوستانه، بازگشت مهاجران و مشکلات اقتصادی، فشار بر خدمات درمانی در این کشور را افزایش داده است.
پیشتر نیز سازمان ملل اعلام کرده بود که بازگشت حدود 5 میلیون مهاجر فشار مضاعفی بر اقتصاد و خدمات عمومی افغانستان وارد کرده است و مردم این کشور بیش از گذشته نیازمند حمایت بینالمللی هستند.
مهاجر فراهی، معین وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان در واکنش به اظهارات دونالد ترامپ برای بازپسگیری پایگاه هوایی بگرام، گفت که رئیسجمهور امریکا این پایگاه را «تنها در خواب» به دست خواهد آورد. مهاجر فراهی تاکید کرد که بگرام همچنان در کنترول طالبان باقی خواهد ماند.
حیاتالله مهاجر فراهی، معین نشرات وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان در گفتوگویی با رسانه هندی اندیا تودی اظهارات دونالد ترامپ مبنی بر بازپسگیری کنترول پایگاه بگرام را به تمسخر گرفت. او گفت: «ترامپ فقط در خواب میتواند پایگاه هوایی بگرام را به دست بیاورد.»
پایگاه هوایی بگرام که در دوران اتحاد جماهیر شوروی در شمال کابل ساخته شد، پس از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به مرکز اصلی نیروهای تحت رهبری امریکا در افغانستان تبدیل شد.
این پایگاه در اگست ۲۰۲۱، پس از خروج آخرین نیروهای امریکایی، به دست طالبان افتاد. دونالد ترامپ از آن زمان تاکنون بارها استدلال کرده است که امریکا باید به دلیل موقعیت راهبردی بگرام در نزدیکی چین، کنترول این پایگاه را حفظ میکرد.
درگیری طالبان با پاکستان
معین وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان درباره تنشهای با پاکستان گفت این گروه از حاکمیت خود در برابر هرگونه اقدامات خارجی دفاع خواهد کرد.
او گفت: «به حکومت نظامی پاکستان پاسخ محکمی داده شده است. ما به هر قیمتی از حاکمیت خود محافظت خواهیم کرد.»
این اظهارات درحالی مطرح
میشود که تنشها میان طالبان و پاکستان بر مسائل امنیتی مرزی همچنان ادامه دارد.
گسترش
روابط طالبان با هند
مهاجر فراهی درباره گسترش روابط با هند گفت که سیاستهای خارجی این گروه تنها براساس منافع ملی افغانستان تنظیم خواهد شد نه براساس انتخاب کشور دیگری.
او به اندیاتودی گفت: «ما روابط تاریخی و پیوندهای عمیقی با هند داریم. هیچکس نمیتواند به ما دیکته کند که با چه کشوری دوست باشیم یا نباشیم. ما خواهان گسترش روابط و تقویت تجارت با هند هستیم.»
مهاجر فراهی افزود که اداره طالبان برای کاهش وابستگی خود به پاکستان، درحال گسترش مسیرهای جایگزین تجاری است.
این مقام طالبان گفت: «گذرگاههای مرزی ما با پاکستان بارها بسته شدهاند، بنابراین مسیرهای تجاری جدیدی از طریق آسیای مرکزی، ایران، هند و چین ایجاد کردهایم. در حال تقویت این مسیرها هستیم و دیگر به پاکستان وابسته نخواهیم بود.»
به گزارش خبرگزاری تسنیم، نهادهای سازمان ملل هشدار دادند افغانستان در پی دههها درگیری، فقر گسترده، تغییرات اقلیمی و وقوع بلایای طبیعی، با یکی از بزرگترین بحرانهای آوارگی در جهان روبهرو است.
بر اساس تازهترین بررسی اجتماعی-اقتصادی دفتر برنامه توسعه سازمان ملل در افغانستان، اقتصاد شکننده، چهار دهه جنگ، بازگشت 2.7 میلیون شهروند افغان، تشدید خشکسالی و دیگر شوکهای اقلیمی، فشار زیادی بر معیشت مردم و خدمات عمومی وارد کرده است.
«الکساندر د کرو»، رئیس برنامه توسعه سازمان ملل در جریان سفر مشترک با «برهام صالح»، کمیسر عالی سازمان ملل در امور پناهندگان، به افغانستان گفت بحرانها در این کشور بهندرت بهصورت جداگانه رخ میدهند و معمولاً چندین بحران بهطور همزمان زندگی مردم را تحت تأثیر قرار میدهد.
وی هدف از این سفر را دیدار با جوامع بازگشتکننده، شرکای سازمان ملل و مقامات طالبان و تأکید بر تقویت تابآوری و یافتن راهحلهای پایدار عنوان کرد.
سازمان ملل اعلام همچنین در گزارش
اظهار داشت که در حال حاضر 74 درصد جمعیت افغانستان، معادل حدود 29 میلیون نفر،
قادر به تأمین نیازهای اساسی زندگی خود نیستند. این وضعیت در کنار بازگشت گسترده
مهاجران، آسیبهای ناشی از زلزله و کاهش فرصتهای اقتصادی، فشار بیشتری بر
خانوادهها و جوامع محلی وارد کرده است.
در جریان سفر مقامات سازمان
ملل، از مناطق آسیبدیده از زلزله در جلالآباد و دره سلطان نیز بازدید شد؛ مناطقی
که در آن پروژههای بازسازی، حفاظت در برابر سیلاب و توسعه آبیاری برای حمایت از
معیشت مردم در حال اجرا است.
رئیس برنامه توسعه سازمان ملل دراینباره گفت: کمکهای اضطراری جان انسانها را نجات میدهد، اما توسعه زندگی را به مردم بازمیگرداند.
بر اساس آمار سازمان ملل، در چارچوب یکی از این برنامهها در ولایتهای قندوز و بغلان، تاکنون بیش از 6 هزار متر مربع زمین آلوده به مین پاکسازی شده، 28 پروژه زیربنایی کوچک در اولویت قرار گرفته و 425 خانواده برای دریافت راهحلهای دائمی اسکان شناسایی شدهاند.
در همین حال، کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان نیز اعلام کرد که با توجه به ادامه بحران انسانی افغانستان، بیش از 570 هزار شهروند افغان در سال 2026 به اسکان مجدد در کشور های دیگر نیاز خواهند داشت.
این نهاد همچنین تأکید کرد برای کاهش خطرات ناشی از مهاجرتهای اجباری و گسترش راههای قانونی، بر توسعه فرصتهایی مانند آموزش، مهاجرت کاری و پیوستن اعضای خانواده تمرکز خواهد کرد.
دفتر هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل متحد اعلام کرد که صندوق بشردوستانه افغانستان ۳۵ میلیون دلار برای اجرای برنامههای فوری و نجاتبخش در این کشور تخصیص داده است؛ بودجهای که قرار است از طریق سازمانهای همکار به آسیبپذیرترین اقشار برسد.
به گزارش ایراف، دفتر هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل متحد(اوچا) اعلام کرده است که صندوق بشردوستانه افغانستان ۳۵ میلیون دلار را برای حمایت از برنامههای امدادرسانی در این کشور اختصاص داده است.
به گفته اوچا، این بودجه برای اجرای طرحهایی مصرف خواهد شد که هدف اصلی آن پاسخگویی سریع به نیازهای فوری مردم و ارائه کمکهای نجاتبخش در مناطق بحرانزده است.
اوچا تأکید کرده است که این کمکها از طریق سازمانهای همکار و در چارچوب سازوکارهای نظارتی سازمان ملل، به آسیبپذیرترین افراد در سراسر افغانستان ارائه خواهد شد.
این نهاد توضیح داده که بودجه جدید در قالب طرح «یک زندگی در یک زمان» و تحت هدایت هماهنگکننده کمکهای اضطراری سازمان ملل متحد تخصیص یافته است؛ طرحی که بر اصول بیطرفی، پاسخگویی و شفافیت در روند امدادرسانی تأکید دارد و تلاش میکند کمکها بدون تبعیض و با اولویتبندی دقیق به دست نیازمندان برسد.
اوچا ضمن قدردانی از کشورهای کمککننده به صندوق بشردوستانه افغانستان، اعلام کرده است که این حمایتها ظرفیت نهادهای امدادرسان را برای مقابله با بحران انسانی گسترده در افغانستان افزایش میدهد.
بر اساس آمار رسمی سازمان ملل متحد، بیش از نیمی از جمعیت افغانستان همچنان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند و تداوم بحران اقتصادی، ناامنی غذایی و آسیبهای ناشی از رویدادهای طبیعی، فشار سنگینی بر خانوادههای آسیبپذیر وارد کرده است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، روزنامه سوئدی «آفتونبلادت» اعلام کرد طرح بازگشت داوطلبانه پناهجویان افغانستان از سوئد، پس از حدود دو سال فعالیت، بدون ثبت حتی یک مورد بازگشت به افغانستان و شکست کامل مواجه شده است. این برنامه که با بودجه دولت سوئد و اجرای سازمان بینالمللی «سیفار» راهاندازی شده بود، با هدف تشویق پناهجویان افغان دارای درخواست پناهندگی ردشده به بازگشت داوطلبانه، اکنون متوقف شده است.
این پروژه که با نام «زندگی تازه» از پاییز 2025 آغاز شد، قصد داشت با حدود دو هزار پناهجوی افغان در سوئد ارتباط برقرار کرده و دستکم 200 نفر را برای بازگشت داوطلبانه به افغانستان متقاعد کند. اما بر اساس گزارش آفتونبلادت، تا پایان اجرای طرح حتی یک نفر نیز برای بازگشت ثبتنام نکرد و تنها نزدیک به 50 نفر خدمات مشاوره دریافت کردند که در نهایت تصمیم گرفتند در سوئد بمانند.
«یوهان فورسل»، وزیر مهاجرت سوئد، در واکنش به این نتیجه اعلام کرد ارزیابی نهایی برنامه پس از پایان رسمی آن انجام خواهد شد. وی افزود این طرح برای رسیدگی به وضعیت افرادی طراحی شده بود که پس از رد درخواست پناهندگی، همچنان بهصورت غیرقانونی در سوئد زندگی میکنند و امکان اخراج اجباری آنان به افغانستان نیز وجود ندارد.
به گفته فورسل، یکی از اهداف برنامه، ارائه راهحلی برای افرادی بود که در «جامعه سایه» زندگی میکنند و از خدمات رسمی دولتی بهرهمند نیستند.
بر اساس این گزارش، دولت سوئد بیش از هشت میلیون کرون برای اجرای این پروژه هزینه کرده بود. در شرایط کنونی، سوئد همانند بسیاری از کشورهای اروپایی به دلیل نبود سازوکار مطمئن برای پذیرش بازگشتکنندگان، اخراج اجباری بیشتر شهروندان افغانستان را متوقف کرده و به همین دلیل بر بازگشت داوطلبانه تمرکز دارد.
« با بحران افغانستان است اوچا»: بازسازی معیشت کلید مقابله
به گزارش خبرگزاری تسنیم، دفتر هماهنگی کمکهای بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) اعلام کرد بحران افغانستان اگرچه از صدر اخبار جهانی خارج شده، اما همچنان زندگی میلیونها نفر را تحت تأثیر قرار میدهد.
اوچا در پیامی در شبکه ایکس تأکید کرد روند بهبود در افغانستان تنها به رفع نیازهای فوری محدود نمیشود، بلکه باید بر بازسازی منابع معیشتی، تقویت تابآوری مردم و حمایت از جوامع محلی برای ایجاد آیندهای پایدار متمرکز باشد.
این نهاد با انتشار روایت یک زن ساکن شهرستان گیان در ولایت پکتیکا، به وضعیت دشوار اقتصادی خانوادههای روستایی اشاره کرد. این زن گفته است: به دلیل ناتوانی در تأمین خوراک دامها، ناچار به فروش آنها هستیم، در حالی که برای تأمین غذای کودکان نیز با مشکل مواجهایم.
بر اساس گزارشهای پیشین، «شورای پناهندگان نروژ» نیز اعلام کرده بود که بودجه برنامههای بشردوستانه در افغانستان به پایینترین سطح خود رسیده و تنها 16.9 درصد از نیاز مالی سال جاری تأمین شده است.
افغانستان در کنار کشورهایی مانند یمن، نیجریه، بورکینافاسو و مالی، از جمله کشورهای دارای شدیدترین بحرانهای انسانی از نظر کمبود منابع مالی محسوب میشود.
همزمان با کاهش کمکهای بینالمللی، افزایش فقر، مشکلات اقتصادی و بازگشت گسترده مهاجران، نیاز به کمکهای بشردوستانه در افغانستان همچنان رو به افزایش است. نهادهای امدادرسان نیز هشدار دادهاند که کمبود بودجه میتواند ارائه خدمات حیاتی از جمله غذا، درمان و حمایتهای اجتماعی را با اختلال جدی مواجه کند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، در پی درگیری میان نیروهای طالبان و نیروهای مرزبانی پاکستان در امتداد مرز ولایت ننگرهار افغانستان و ایالت خیبرپختونخوا، منابع محلی از زخمی شدن دستکم سه نظامی پاکستانی خبر دادند.
با این حال، تاکنون هیچیک از مقامات حکومت طالبان یا دولت پاکستان این گزارش را بهصورت رسمی تأیید یا تکذیب نکردهاند.
«طاهر خان»، خبرنگار پاکستانی، نیز به نقل از منابع محلی اعلام کرد که نیروهای طالبان مناطق «بازار زخاخیل» و «طبی کندو» را در آن سوی مرز هدف تیراندازی قرار دادهاند.
این درگیری در حالی رخ داده است که تنشها میان طالبان و پاکستان در هفتههای اخیر بهطور چشمگیری افزایش یافته است. بامداد هشتم تیرماه، ارتش پاکستان چندین حمله هوایی به ولایتهای پکتیا، پکتیکا و کنر انجام داد.
بر اساس آمار منتشرشده از سوی سازمان ملل، این حملات به کشته شدن دستکم 28 غیرنظامی انجامید. پس از آن، طالبان اعلام کرد با استفاده از پهپاد مواضعی را در خاک پاکستان هدف قرار داده است، اما ارتش پاکستان مدعی شد این پهپادها را رهگیری و منهدم کرده است. تنشهای مرزی میان دو طرف در ماههای اخیر بارها به تبادل آتش و افزایش نگرانیها درباره تشدید ناامنی در امتداد خط مرزی انجامیده است.
بحران بدخشان؛ پیشروی طالبان و استقرار نیروهای جمعه خان فاتح در کوهستان
در حالیکه بدخشان طی هفتههای گذشته به کانون اختلافات داخلی طالبان و رقابتهای امنیتی و اقتصادی تبدیل شده، امروز تنشها در شهرستان نسی وارد مرحلهای کاملاً تازه شد؛ مرحلهای که با پرواز چرخبالها، گشتزنی پهپادها و پیشروی رنجرهای مسلح طالبان همراه بوده و نشان میدهد بحران میان جمعهخان فاتح و رهبری طالبان در مسیر تشدید قرار گرفته است
به گزارش ایراف، منابع نزدیک به جمعهخان فاتح، فرمانده ناراضی طالبان در بدخشان، امروز دوشنبه، ۱۵ تیر اعلام کردند که «لحظاتی پیش پنج رنجر تا دندان مسلح طالبان جنوب از شهرستان شکی بهسمت نسی حرکت کردهاند».
به گفته این منابع، همزمان چرخبالها و پهپادهای طالبان در آسمان نسی در حال گشتزنیاند؛ اقدامی که نشان میدهد طالبان در حال اجرای یک عملیات چندلایه برای فشار بر نیروهای وفادار به فاتح است.
این منابع تأکید میکنند که جمعهخان فاتح در تماس با افرادش گفته «هرگز تسلیم نمیشود» و آماده مقابله با هرگونه اقدام نظامی طالبان است.
منابع محلی به رسانههای منطقه گفتهاند که طالبان روز گذشته گردان مرزی نسی را تصرف کردهاند، اما کمیساری فرماندهی همچنان در کنترل افراد جمعهخان فاتح است و هیچ نشانهای از تسلیم شدن دیده نمیشود.
به گفته این منابع، نیروهای وفادار به فاتح در کوهها جابهجا شدهاند و «آماده اجرای دستور فرمانده ناراضی طالبان» هستند؛ اقدامی که نشان میدهد احتمال درگیری در ساعات یا روزهای آینده افزایش یافته است.
تنشهای امروز نسی بر بستری از اختلافات چندلایه شکل گرفته که طی هفتههای اخیر بدخشان را به یکی از حساسترین نقاط افغانستان تبدیل کرده است.
روز گذشته محمد یعقوب مجاهد، سرپرست وزارت دفاع طالبان، در سفری کمسابقه از زیباک تا واخان و پامیر، وضعیت امنیتی مرزهای افغانستان با پاکستان، چین و تاجیکستان را بررسی کرد.
این سفر در حالی انجام شد که گفتوگوهای هیئت طالبان با جمعهخان فاتح بینتیجه مانده و اختلافات دو طرف پس از اجرای فرمان منع استخراج غیرقانونی طلا شدت گرفته است؛ فرمانی که مستقیماً منابع مالی وابسته به فاتح را هدف قرار میدهد.
طالبان روز گذشته بخشی از نیروهای تازهنفس خود را در پایگاه اصلی جمعهخان فاتح در نسی مستقر کرد و روند خلع سلاح نیروهای محلی را افزایش داد.
با وجود این، فاتح در یک فایل صوتی گزارشها درباره خلع سلاح نیروهایش را رد کرده و تأکید داشته که «در برابر فشارها عقبنشینی نمیکند».
منابع محلی از ارسال ۵۰ میلیون افغانی به بدخشان خبر دادهاند؛ پولی که میان فرماندهان ناراضی توزیع شده تا از تشدید بحران جلوگیری شود.
اما این اقدام نیز نتوانسته اختلافات اصلی را حل کند و وضعیت همچنان شکننده باقی مانده است.
تحولات امروز نسی نشان میدهد بحران بدخشان وارد مرحلهای کاملاً جدید شده است؛ مرحلهای که در آن پیشروی نیروهای طالبان، گشتزنی پهپادها، مقاومت جمعهخان فاتح و استقرار نیروهایش در کوهها همگی نشانههایی از احتمال درگیری جدی در روزهای آینده است.
با توجه به شکست مذاکرات، فشارهای امنیتی، رقابت بر سر منابع اقتصادی و حضور نیروهای تازهنفس طالبان، بدخشان اکنون در آستانه یکی از پیچیدهترین بحرانهای داخلی طالبان قرار گرفته است.
تلاش برای مهار تنش بدخشان | طالبان موسی کاکه فرد نزدیک به جمعه خان فاتح را آزاد کرد
منابع محلی در بدخشان تأیید میکنند که موسی کاکه، فرمانده جنجالی طالبان در شهرستان شِکی، پس از توافق میان جمعهخان فاتح و رهبری طالبان، از زندان آزاد شده است؛ آزادیای که بهگفته منابع، بخشی از تلاش برای کاهش تنشهای اخیر در بدخشان است.
به گزارش ایراف، منابع محلی میگویند موسی کاکه که حدود دو ماه پیش به دستور والی طالبان در بدخشان بازداشت شده بود، اکنون در پی توافق میان جمعهخان فاتح و رهبری طالبان آزاد شده است.
بازداشت او پس از فروریختن یک معدن طلا در شهرستان شِکی انجام شد؛ حادثهای که به مرگ دستکم دو کارگر و زخمیشدن ۱۵ نفر انجامید.
طالبان او را بهدلیل نحوه مدیریت این معدن و فعالیتهای مرتبط با استخراج طلا تحت پیگرد قرار داده بودند.
در هفتههای اخیر، اختلاف میان جمعهخان فاتح ـ فرمانده بانفوذ طالبان در منطقه درواز ـ و رهبری این گروه شدت گرفته بود.
این تنشها پس از برکناری فاتح از مسئولیتهایش و ایجاد ایستهای بازرسی توسط نیروهای وابسته به او، به اعزام گسترده نیروهای طالبان از ولایتهای دیگر به بدخشان انجامید و وضعیت امنیتی منطقه را شکننده کرد.
منابع محلی میگویند پس از مذاکرات میان نمایندگان رهبری طالبان و جمعهخان فاتح، دو طرف به توافق رسیدهاند.
در چارچوب این توافق، شماری از افراد نزدیک به فاتح ـ از جمله موسی کاکه ـ آزاد شدهاند.
طالبان تاکنون درباره جزئیات این توافق اظهار نظر رسمی نکردهاند، اما منابع تأکید دارند که این اقدام بخشی از تلاش رهبری طالبان برای جلوگیری از گسترش اختلافات داخلی در بدخشان بوده است.
آزادی موسی کاکه میتواند نشانهای از عقبنشینی تاکتیکی طالبان برای مهار بحران داخلی باشد؛ بحرانی که ریشه آن در رقابت بر سر کنترل معادن طلا و شبکههای محلی قدرت در بدخشان است.
افغانستان و چین در پی تقویت همکاریهای بخش خصوصی
به گزارش خبرگزاری تسنیم، هیئت اتاق تجارت و سرمایهگذاری افغانستان در سفر به چین، با معاون شورای توسعه تجارت بینالمللی چین دیدار و درباره گسترش همکاریهای تجاری، توسعه روابط بخش خصوصی و افزایش سرمایهگذاری میان دو کشور گفتگو کرد.
بر اساس بیانیه اتاق تجارت و سرمایهگذاری افغانستان، دو طرف در این دیدار راههای تقویت همکاریهای اقتصادی، توسعه مناسبات صنعتی و ایجاد فرصتهای جدید برای سرمایهگذاری مشترک را بررسی کردند.
در این نشست، بر گسترش تعامل میان بخشهای خصوصی افغانستان و چین، حمایت از سرمایهگذاران و فراهمسازی زمینههای مناسب برای اجرای پروژههای مشترک اقتصادی تأکید شد. همچنین دو طرف حمایت خود را از توسعه روابط تجاری و تحکیم همکاریهای اقتصادی میان تاجران و فعالان اقتصادی دو کشور اعلام کردند.
این دیدار در ادامه تلاشهای کابل و پکن برای گسترش همکاریهای اقتصادی و افزایش نقش بخش خصوصی در توسعه روابط دوجانبه انجام میشود.
چین در سالهای اخیر به یکی از مهمترین شرکای اقتصادی افغانستان تبدیل شده و پس از بازگشت طالبان به قدرت، روابط اقتصادی دو طرف روندی رو به گسترش داشته است. دو کشور در حوزههایی مانند معدن، انرژی، ترانزیت، زیرساخت و تجارت به دنبال توسعه همکاریها هستند.
افغانستان همچنین از موقعیت جغرافیایی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی، جنوبی و غربی برای جذب سرمایهگذاری خارجی بهره میگیرد و چین نیز در چارچوب ابتکار «کمربند و راه» به توسعه همکاریهای اقتصادی و ترانزیتی با افغانستان ابراز علاقه کرده است.
در همین راستا، اتاقهای تجارت دو کشور طی ماههای اخیر تلاش کردهاند با تقویت ارتباط میان بخشهای خصوصی، زمینه افزایش مبادلات تجاری و اجرای پروژههای مشترک را فراهم کنند.
کاهش گسترده مالیات در افغانستان؛ دستور شفاهی رهبر طالبان نظام مالیاتی این گروه را دگرگون کرد
وزارت دارایی طالبان اعلام کرده که براساس پیشنهاد این وزارت و دستور شفاهی هبتالله آخوندزاده، نرخ مالیات بر درآمد اشخاص، انتقال سرمایه و فروش نفت و گاز کاهش یافته و سقف معافیتهای مالیاتی نیز دو برابر شده است؛ اقدامی که طالبان آن را «تسهیل برای شهروندان» میدانند.
به گزارش ایراف، وزارت دارایی طالبان روز یکشنبه ۲۱ تیر، در کابل از اجرای مجموعهای از تغییرات گسترده در نظام مالیاتی این گروه خبر داد و اعلام کرد که این اصلاحات براساس دستور شفاهی هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان، عملی شده است.
به گفته مقامهای این وزارت، نرخ مالیات بر درآمد اشخاص حقیقی، انتقال سرمایه و فروش تیل و گاز کاهش یافته و سقف معافیت مالیاتی نیز افزایش پیدا کرده است.
طبق اعلام رسمی وزارت دارایی طالبان، مالیات بر درآمد اشخاص حکمی از ۲۰ درصد به ۱۰ درصد کاهش یافته و مالیات ثابت انتقال سرمایه نیز از یک درصد به نیم درصد رسیده است.
همچنین سقف معافیت مالیاتی درآمد ماهانه افراد از ۵ هزار افغانی به ۱۰ هزار افغانی و معافیت سالانه از ۶۰ هزار افغانی به ۱۲۰ هزار افغانی افزایش یافته است.
در کنار این تغییرات، «نورم دو درصد» نیز بهطور کامل حذف شده است.
براساس مقررات تازه، درآمد سالانه بیش از ۱۲۰ هزار تا یک میلیون و ۲۰۰ هزار افغانی مشمول مالیات ۱۰ درصدی خواهد بود.
درآمدهای بالاتر از یک میلیون و ۲۰۰ هزار افغانی نیز علاوه بر پرداخت ۱۰۸ هزار افغانی مالیات ثابت سالانه، مشمول مالیات ۱۵ درصدی میشود.
در بخش تجارت نفت و گاز نیز تغییرات قابل توجهی اعمال شده است.
وزارت دارایی طالبان اعلام کرده که تاجران دارای ذخایر تیل و گاز که این مواد را بهصورت عمده یا تُنی عرضه میکنند، از این پس باید برای هر تُن تنها ۵۰ افغانی مالیات بپردازند.
افرادی که بدون دفتر و ذخیره، صرفاً بهصورت کمیسیونی فعالیت میکنند، در چهار گروه مالیاتی قرار گرفتهاند و مالیات ثابت سالانه آنان بهترتیب ۱۰۰ هزار، ۷۰ هزار، ۵۰ هزار و ۲۴ هزار افغانی تعیین شده است.
همچنین کسانی که تیل و گاز را عمده خریداری و به شکل خردهفروشی عرضه میکنند، مکلفاند برای هر تُن ۸۰ افغانی مالیات پرداخت کنند.
ملا محمد ناصر، سرپرست وزارت دارایی طالبان، هدف از این تغییرات را «ایجاد سهولت برای شهروندان و تشویق آنان به پرداخت بهموقع مالیات» عنوان کرده است.
با این حال، بسیاری از شهروندان افغانستان طی سالهای گذشته بارها از نبود خدمات عمومی کافی در برابر مالیاتهای پرداختی انتقاد کردهاند.
طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان، بخش عمده درآمد حکومت خود را از محل جمعآوری مالیات و استخراج معادن تأمین کردهاند؛ اما نبود شفافیت مالی و ضعف خدمات عمومی همچنان از چالشهای اصلی در ساختار حکمرانی این گروه به شمار میرود.
هند دور جدیدی از بورسیههای تحصیلی ویژه افغانستان را کلید زد
به گزارش خبرگزاری تسنیم، سفارت هند در کابل اعلام کرد که دولت این کشور برای سال تحصیلی 2026–2027، دور جدیدی از برنامه بورسیههای تحصیلی ویژه دانشجویان افغانستان را با اختصاص یکهزار بورسیه آنلاین آغاز کرده است.
بر اساس اعلام سفارت هند، این بورسیهها از سوی شورای روابط فرهنگی هند (ICCR) و از طریق پلتفرم آموزشی «آی لرن» ارائه میشود و شامل دورههای کارشناسی و کارشناسی ارشد در رشتههایی از جمله هنر، تجارت، مدیریت، اداره کسبوکار و علوم کامپیوتر است.
طبق اعلام این سفارتخانه، ثبت نام متقاضیان از 15 جولای (24 تیرماه) آغاز میشود و تا 24 جولای (2 مرداد) ادامه خواهد داشت. از داوطلبان خواسته شده است پیش از ثبتنام، راهنمای برنامه و فهرست رشتههای تحصیلی را در سامانه مربوطه مطالعه کنند.
این برنامه در ادامه طرحهای مشابهی اجرا میشود که هند از سال 2023 برای دانشجویان افغان راهاندازی کرده است. پس از تحولات سیاسی افغانستان در سال 2021 و محدود شدن حضور دانشجویان افغان در دانشگاههای هند، بخش قابل توجهی از این بورسیهها بهصورت آنلاین ارائه شده است.
هند طی دو دهه گذشته یکی از مهمترین کشورهای ارائهدهنده بورسیههای تحصیلی به شهروندان افغانستان بوده و هزاران دانشجوی افغان از طریق برنامههای شورای روابط فرهنگی هند در دانشگاهها و مؤسسات آموزشی این کشور تحصیل کردهاند.
در پی تماس تلفنی نوراحمد اسلامجار، والی طالبان در هرات، با استاندار خراسان رضوی، دو طرف بر ضرورت افزایش تسهیلات مرزی، رفع موانع ترانزیتی و تقویت همکاریهای تجاری در گذرگاههای دوغارون و اسلامقلعه تأکید کردند؛ رایزنیای که در ادامه سلسله گفتوگوهای ماههای اخیر برای روانسازی تجارت میان ایران و افغانستان انجام شده است.
به گزارش ایراف، دفتر رسانهای والی طالبان در هرات اعلام کرد که نوراحمد اسلامجار، والی این ولایت، در تماس تلفنی با غلامحسین مظفری، استاندار خراسان رضوی، درباره تقویت تجارت، ترانزیت و ایجاد تسهیلات بیشتر در گذرگاههای دوغارون و اسلامقلعه گفتوگو کرده است.
در این تماس، دو طرف با اشاره به اهمیت این مسیر بهعنوان یکی از اصلیترین شاهراههای اقتصادی ایران و افغانستان، بر ضرورت افزایش هماهنگی میان نهادهای مرزی و رفع مشکلات موجود در روند انتقال کالاها تأکید کردند.
اسلامجار با بیان اینکه حکومت طالبان در هفتههای اخیر اقداماتی برای تسهیل تردد کامیونداران ایرانی در افغانستان انجام داده، خواستار ایجاد سهولتهای مشابه برای رانندگان افغان در سمت ایران شد و رفع موانع حملونقل و تسریع عبور ناوگان باربری را «ضرورتی فوری» دانست.
استاندار خراسان رضوی نیز در این تماس، آمادگی ایران برای همکاری مشترک در جهت تقویت روابط ترانزیتی و بهبود روند تجارت از طریق دوغارون و اسلامقلعه را اعلام کرد و گفت که هماهنگی دستگاههای اقتصادی دو سوی مرز میتواند نقش مهمی در توسعه مبادلات دو کشور داشته باشد.
این تماس در ادامه سلسله دیدارها و مذاکرات ماههای اخیر میان مقامات دو کشور انجام میشود.
بهگفته مقامهای محلی هرات، حکومت طالبان در هفتههای اخیر با لغو ویزا و ردوپاس برای رانندگان ایرانی، برداشتن برخی موانع مرزی و ایجاد تسهیلات جدید، تلاش کرده روند تجارت را روانتر کند.
اسلامجار در تماس اخیر خود تأکید کرده که رفع موانع در سمت ایران نیز میتواند به تقویت روابط تجاری و ترانزیتی میان دو کشور کمک کند.
صادرات هرات در سهماهه نخست سال جاری خورشیدی با عبور از مرز ۴۵ میلیون دلار، نسبت به سال گذشته افزایش قابلتوجهی داشته و جایگاه این ولایت را در تجارت خارجی افغانستان تقویت کرده است.
به گزارش ایراف، اتاق بازرگانی و سرمایهگذاری هرات اعلام کرده است که در سهماهه نخست سال جاری، مجموع صادرات این ولایت به ۴۵ میلیون و ۱۰۵ هزار دلار رسیده است.
این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱۱ میلیون و ۶۱۹ هزار دلار رشد نشان میدهد؛ رشدی که بهگفته مسئولان، نتیجه گسترش بازارهای هدف، بهبود کیفیت بستهبندی و افزایش ظرفیت تولیدی در بخشهای کشاورزی و صنعتی است.
براساس گزارش اتاق بازرگانی، سبد صادراتی هرات همچنان متنوع است و شامل میوههای تازه و خشک، محصولات دامی، گیاهان دارویی، مواد معدنی، فرش، صنایعدستی و حبوبات میشود.
این ترکیب نشان میدهد که هرات علاوه بر نقش سنتی خود در صادرات محصولات کشاورزی، در بخشهای صنعتی و معدنی نیز جایگاه روبهرشدی پیدا کرده است.
صادرات هرات در این دوره به کشورهای مختلفی از جمله آمریکا، امارات متحده عربی، کشورهای اروپایی و آسیایی انجام شده است.
مسئولان اتاق بازرگانی میگویند گسترش مسیرهای حملونقل و افزایش تقاضا برای محصولات کشاورزی و صنایعدستی افغانستان، نقش مهمی در توسعه بازارهای جدید داشته است.
در همین حال، گزارشها نشان میدهد که صادرات میوههای تازه هرات نیز در سهماهه نخست سال افزایش یافته است.
تنها در همین دوره، ۱۱۷ تُن میوه تازه به ارزش ۱۴۶ هزار دلار به کشورهای عربی و آسیایی صادر شده است.
زعفران هرات نیز که یکی از برندهای شناختهشده افغانستان در بازارهای جهانی است، امسال ۱۰ درصد رشد داشته و بخش عمده آن به اروپا، آمریکا و کشورهای عربی صادر شده است.
با وجود رشد صادرات، فعالان اقتصادی هرات همچنان با چالشهایی مانند مشکلات حملونقل، کمبود سردخانههای معیاری، ضعف در بستهبندی و محدودیتهای بانکی روبهرو هستند.
با این حال، اتاق بازرگانی هرات تأکید دارد که با توسعه زیرساختهای صادراتی، افزایش ظرفیت تولید و گسترش بازارهای هدف، این ولایت میتواند در ماههای آینده رکوردهای تازهای در تجارت خارجی افغانستان ثبت کند.
فعال سیاسی افغانستان: ازبکستان در تعامل با طالبان هزینه سنگینی را پرداخت میکند
نوررحمان اخلاقی، فعال سیاسی و وزیر پیشین مهاجرین افغانستان، در واکنش به اظهارات جنجالی خالد حنفی، سرپرست وزارت امر به معروف طالبان، هشدار داد که گسترش روابط ازبکستان با طالبان میتواند در آینده هزینههای سنگین امنیتی و سیاسی برای این کشور به همراه داشته باشد؛ اظهاراتی که همزمان با موج انتقادها از ادعای حنفی درباره «کمرنگ شدن اسلام در ازبکستان» مطرح شده است.
به گزارش ایراف، نوررحمان اخلاقی، فعال سیاسی و وزیر پیشین مهاجرین افغانستان، در واکنش به سخنان تازه خالد حنفی، سرپرست وزارت امر به معروف طالبان، نسبت به پیامدهای گسترش روابط ازبکستان با این گروه هشدار داد.
حنفی در سخنرانی امروز خود مدعی شده بود که «از اسلام در ازبکستان جز نام چیزی باقی نمانده است»؛ ادعایی که بلافاصله با موجی از انتقاد در شبکههای اجتماعی و محافل سیاسی روبهرو شد.
اخلاقی در یادداشتی تأکید کرد که سخنان حنفی «صرفاً یک اظهار نظر مذهبی نیست»، بلکه نشاندهنده ذهنیتی است که خود را معیار ایمان دیگر مسلمانان و وارث انحصاری اسلام میداند.
او نوشت جریانهای افراطی همواره تلاش کردهاند چنین نگاههایی را به ابزار نفوذ ایدئولوژیک تبدیل کنند.
این فعال سیاسی با اشاره به پیشینه تمدنی سمرقند، بخارا و ترمذ ـ زادگاه شخصیتهایی چون امام بخاری و امام ترمذی ـ گفت جریانهای افراطی همواره کوشیدهاند این حوزه تاریخی را تحت تأثیر قرائت ایدئولوژیک خود قرار دهند.
اخلاقی یادآور شد که ازبکستان از ابتدای بازگشت طالبان به قدرت، سیاست تعامل با این گروه را در پیش گرفته است؛ اقدامی که از منظر امنیتی، اقتصادی و ترانزیتی قابل توجیه به نظر میرسد.
اما او هشدار داد تجربه نشان داده است که گروههای افراطی «به تعاملات سیاسی و مرزهای جغرافیایی بسنده نمیکنند» و ممکن است این روابط در آینده به ابزار نفوذ ایدئولوژیک و بیثباتسازی منطقه تبدیل شود.
اخلاقی در پایان با اشاره به تجربه پاکستان تأکید کرد که «افراطیت را نمیتوان با تعامل تاکتیکی مهار کرد» و افزود تجربه افغانستان نشان داده است که اگر به چنین جریانهایی میدان داده شود، میتوانند هر جامعهای را با بحران روبهرو کنند.
گفتنیاست که سخنان امروز حنفی درباره ازبکستان در شبکه اجتماعی ایکس نیز بازتاب گستردهای داشت.
سخنگوی وزارت امر به معروف طالبان بخشهایی از این سخنرانی را منتشر کرد، اما بخش مربوط به ادعای حنفی درباره دینداری مردم ازبکستان پس از چند ساعت و در پی انتقادهای گسترده حذف شد.
حنفی در این سخنرانی با اشاره به سمرقند و بخارا مدعی شده بود که «عالمان امروز اجرای دین را تنها به حکومتها واگذار کردهاند» و همین امر سبب «کمرنگ شدن دین» شده است.
او تصریح کرده بود: در ازبکستان از اسلام جز نام دیگری چیزی باقی نمانده است.
منتقدان یادآوری کردند که طالبان طی نزدیک به پنج سال حاکمیت، همواره تلاش کردهاند قرائت سختگیرانه شریعت را بهصورت اجباری بر جامعه افغانستان تحمیل کنند؛ از محدودیتهای شدید اجتماعی گرفته تا برخوردهای تند مأموران امر به معروف در شهرهای مختلف.
افغانستان اکنون تنها کشوری در جهان است که دختران در آن اجازه تحصیل فراتر از پایه ششم را ندارند؛ سیاستی که بارها از سوی نهادهای حقوق بشری «نقض آشکار حقوق بشر» توصیف شده است.
منتقدان تأکید میکنند که در کشورهایی چون ازبکستان، حکومتها در پی تحمیل یک قرائت افراطی از دین بر جامعه نیستند و سیاستهای دینی در این کشور با رویکردی متفاوت از طالبان دنبال میشود.
بشیر احمد تهینج، عضو حزب جنبش ملی اسلامی افغانستان، نیز در واکنشی تند گفت: «خالد حنفی به جای نقد دین ازبکستان، امنیت، آسایش، کار، انکشاف و تعلیم همسایهها را مثال بدهد.»
او افزود: «در افغانستان تحت حاکمیتشان عدالت، مصونیت، تحصیل و اشتغال در نوک زبانها باقی مانده است.»
جامهای استانی، راه رشد تکواندوی افغانستان است
کاپیتان تیم ملی تکواندوی افغانستان با استقبال از برگزاری چهارمین دوره رقابتهای آزاد تکواندو در ولایت غزنی، این رویداد را فرصتی مهم برای آمادهسازی ملیپوشان و توسعه تکواندو در افغانستان دانست.
محسن رضایی، کاپیتان تیم ملی تکواندوی افغانستان در گفتگوی اختصاصی با ایراف، اظهار کرد: در چهارمین دوره رقابتهای آزاد تکواندو، ورزشکارانی از تمامی ولایتهای افغانستان حضور خواهند داشت.
فدراسیون تکواندوی افغانستان این مسابقات را تحت عنوان «جام محسن رضایی» دارنده اولین مدال طلای قهرمانی آسیا نامگذاری کرده است.
به گفته رضایی، مسئولان ولایت غزنی تمامی هزینهها و نیازهای ورزشکاران شرکتکننده را تقبل کردهاند که اقدامی ارزشمند در حمایت از ورزش کشور به شمار میرود.
وی افزود: این مسابقات نقش مهمی در آمادهسازی ورزشکاران برای رقابتهای انتخابی تیم ملی، در ردههای نوجوانان و بزرگسالان، ایفا میکند و همچنین فرصتی است تا تکواندوکاران با سیستم داوری الکترونیکی مسابقه دهند و تجربه لازم برای حضور در رقابتهای بینالمللی را کسب کنند.
رضایی با اشاره به کمبود مسابقات داخلی در افغانستان اظهار داشت: چنین رویدادهایی در کشور بسیار محدود است و معمولاً سالانه تنها یک یا دو مسابقه در این سطح برگزار میشود، در حالی که ورزشکاران برای پیشرفت به رقابتهای بیشتری نیاز دارند.
کاپیتان تیم ملی تکواندوی افغانستان با بیان اینکه پیش از این نیز یک دوره مسابقات انتخابی نوجوانان به نام او برگزار شده بود، گفت: تاکنون دو دوره مسابقات به نام محسن رضایی و دو دوره نیز به نام روحالله نیکپا برگزار شده است. وی این اقدام را نشانه قدردانی جامعه ورزش از قهرمانان ملی دانست.
وی تأکید کرد: برگزاری جامها به نام قهرمانان ورزشی، و نه شخصیتهای سیاسی یا افراد خارج از حوزه ورزش، باعث دلگرمی ورزشکاران میشود و نشان میدهد جامعه ورزشی برای افتخارآفرینان خود ارزش قائل است.
رضایی همچنین از حضور خود در این رقابتها خبر داد و گفت: در مراسم افتتاحیه و مسابقات شرکت خواهد کرد، اما در مبارزات به میدان نخواهد رفت.
وی افزود: اعضای تیم ملی تکواندوی افغانستان پس از پایان این مسابقات، برای حضور در رقابتهای اندونزی آماده خواهند شد و این جام، آخرین مرحله آمادگی ملیپوشان پیش از اعزام به آن مسابقات خواهد بود.
کاپیتان تیم ملی تکواندوی افغانستان از رؤسای فدراسیونهای ولایتی خواست هر سال دستکم یک مسابقه در ولایت خود برگزار کنند و گفت: اگر هر ولایت سالانه میزبان یک رویداد ورزشی باشد، افغانستان در طول سال شاهد مسابقات متعدد خواهد بود و همین امر به رشد فنی، افزایش تجربه و موفقیت بیشتر ورزشکاران در میادین بینالمللی کمک خواهد کرد.
وی در پایان ابراز امیدواری کرد که برگزاری چنین رقابتهایی به یک سنت پایدار در افغانستان تبدیل شود و گفت: کمبود مسابقات داخلی یکی از مهمترین دلایل فاصله تجربه ورزشکاران افغانستان با رقبای بینالمللی است و تداوم این رویدادها میتواند این فاصله را کاهش دهد.
طالبان: امنیت در افغانستان زمینهساز گسترش خدمات بهداشتی شده است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «سراجالدین حقانی»، وزیر کشور حکومت طالبان، در دیدار با «حنان حسن بلخی»، رئیس دفتر منطقهای سازمان بهداشت جهانی (WHO) و شماری از نمایندگان نهادهای بینالمللی، اعلام کرد که بهبود وضعیت امنیتی در افغانستان زمینه را برای ارائه بهتر خدمات درمانی فراهم کرده است. وی تأکید کرد این شرایط پیشتر به دلیل مشکلات امنیتی وجود نداشت.
در این دیدار، نمایندگان یونیسف، مرکز امداد ملک سلمان و سفیران امارات و قطر نیز حضور داشتند و طرفین درباره تقویت نظام بهداشتی افغانستان، هماهنگی میان نهادهای بینالمللی و حمایت از برنامههای سراسری واکسیناسیون، از جمله مبارزه با فلج اطفال، گفتگو کردند.
حقانی با تأکید بر اهمیت همکاریهای بینالمللی در بخش بهداشت و درمان گفت افغانستان اکنون فرصتهایی برای توسعه خدمات بهداشتی در اختیار دارد که در گذشته به دلیل شرایط امنیتی فراهم نبود.
وزیر کشور حکومت طالبان همچنین تأکید کرد خدمات بهداشتی و درمانی بخشی مهم از کمکهای بشردوستانه است و باید بدون ملاحظات سیاسی ارائه شود.
در پایان این دیدار، طرفین بر ادامه همکاریها برای تقویت خدمات بهداشتی، گسترش برنامههای واکسیناسیون و بهبود زیرساختهای درمانی در افغانستان تأکید کردند.
پیش از این نیز رئیس دفتر منطقهای سازمان بهداشت جهانی در دیدار با «عبدالسلام حنفی»، معاون اداری نخستوزیر حکومت طالبان، گفته بود در صورت تقویت هماهنگیها و تداوم کارزارهای واکسیناسیون، ریشهکنی کامل ویروس فلج اطفال در افغانستان طی 12 ماه آینده امکانپذیر است.
سازمان بهداشت جهانی: پایان بیماری فلج اطفال در افغانستان نزدیک است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «حنان حسن بلخی»، رئیس دفتر منطقه مدیترانه شرقی سازمان بهداشت جهانی در دیدار با «عبدالسلام حنفی»، معاون اداری نخستوزیر حکومت طالبان اعلام کرد در صورت تقویت هماهنگیها و تداوم اجرای کارزارهای واکسیناسیون، ریشهکنی کامل ویروس فلج اطفال در افغانستان طی 12 ماه آینده امکانپذیر است.
براساس اطلاعیه منتشر شده توسط ارگ نخستوزیری طالبان، در این نشست با حضور «کریستوفر الیاس»، رئیس بخش توسعه جهانی بنیاد بیل و ملیندا گیتس، شماری از مسئولان سازمان جهانی بهداشت، یونیسف و سفیر قطر در افغانستان برگزار شد.
بلخی امنیت سراسری در افغانستان را عاملی مؤثر در اجرای برنامههای واکسیناسیون فلج اطفال دانست و گفت که افغانستان در زمینه مبارزه با فلج اطفال پیشرفتهای قابل توجهی داشته است، اما برای ریشهکنی کامل این بیماری همچنان به تلاش و هماهنگی بیشتر نیاز دارد.
رئیس منطقه مدیترانه شرقی سازمان جهانی بهداشت افزود: اگر هماهنگیها در زمینه محو فلج اطفال افزایش یابد، انتظار میرود طی 12 ماه آینده ویروس فلج اطفال در افغانستان بهطور کامل ریشهکن شود.
وی همچنین بر اهمیت ارائه خدمات بهداشتی باکیفیت در سراسر افغانستان تأکید کرد و از ادامه همکاری سازمان جهانی بهداشت و نهادهای همکار برای تقویت نظام سلامت این کشور خبر داد.
در این دیدار، عبدالسلام حنفی نیز ضمن قدردانی از همکاریهای سازمان جهانی بهداشت و سایر نهادهای بینالمللی، بر ضرورت گسترش مراکز درمانی، ارائه خدمات بهداشتی و درمانی به مهاجران بازگشته و توسعه فرصتهای شغلی تأکید کرد.
حنفی همچنین خواستار جدایی مسائل بهداشتی و درمانی از مسائل سیاسی شد و از سازمان جهانی بهداشت خواست تا از هیئتهای طالبان برای حضور در نشستهای بینالمللی حوزه سلامت دعوت به عمل آید.
در سایه محرومیت آموزشی دختران؛ طالبان: هیچ کودک مهاجری از آموزش محروم نمیشود
معاون سخنگوی حکومت طالبان از اجرای روند ویژه ثبتنام و ارزیابی تحصیلی کودکان بازگشته خبر داده و تأکید کرده است که هیچ کودک مهاجری به دلیل فقدان مدارک یا مشکلات اقتصادی از تحصیل محروم نمیشود. این در حالی است که آموزش دختران بالاتر از پایه ششم همچنان ممنوع است و تغییرات گسترده در نصاب آموزشی طالبان نگرانیهایی درباره گسترش افراطگرایی ایجاد کرده است.
به گزارش ایراف، حمدالله فطرت، معاون سخنگوی حکومت طالبان، در یادداشتی تازه در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرده است که کمیته آموزش و مساجد بهعنوان یکی از کمیتههای دوازدهگانه کمیسیون عالی حل مشکلات مهاجران، روند ویژهای برای ساماندهی وضعیت تحصیلی کودکان بازگشته به افغانستان طراحی کرده است.
به گفته او، این سازوکار تضمین میکند که هیچ کودک مهاجری به دلیل جابهجایی، فقدان مدارک یا مشکلات اقتصادی از تحصیل بازنماند.
بر اساس توضیحات فطرت، تمامی کودکان بازگشته ابتدا توسط این کمیته ثبتنام میشوند و سپس وزارت امور مهاجرین و بازگشتکنندگان آنان را بهطور رسمی به وزارت آموزش و پرورش معرفی میکند.
پس از این مرحله، آزمون تعیینسطح تحصیلی در مرکز و ولایات برگزار میشود تا سطح واقعی دانشآموز مشخص شود و امکان ثبتنام او در مدارس دولتی و سایر مؤسسات آموزشی فراهم گردد.
فطرت اعلام کرده است که در سال تحصیلی ۱۴۰۴، حدود ۸۲۸۳۲ کودک بازگشته در این آزمون شرکت کردهاند و پس از ارزیابی، به مدارس مربوطه معرفی شدهاند.
او تأکید کرده که این روند روزانه ادامه دارد و کودکان جدیدی از مسیر همین سازوکار وارد سیستم آموزشی کشور میشوند.
معاون سخنگوی طالبان همچنین گفته است که فقدان مدارک تحصیلی مانعی برای ادامه تحصیل کودکان مهاجر نیست.
در صورت گمشدن مدارک، اطلاعات دانشآموز از طریق وزارت امور مهاجرین بررسی میشود و پس از صدور نامه رسمی، ارزیابی تحصیلی انجام میگیرد تا امکان ثبتنام بدون وقفه فراهم شود.
به گفته فطرت، کمیته آموزش و مساجد تلاش میکند تا کودکان بازگشته همانند سایر دانشآموزان از خدمات آموزشی بهرهمند شوند.
در صورت نیاز، کتابهای درسی، لوازمالتحریر و سایر مواد آموزشی ضروری نیز در اختیار آنان قرار میگیرد تا مشکلات اقتصادی مانع تحصیل هیچ کودکی نشود.
این گزارش در شرایطی منتشر میشود که طالبان آموزش دختران بالاتر از پایه ششم را ممنوع کردهاند؛ تصمیمی که از زمان بازگشت این گروه به قدرت، با انتقادهای گسترده داخلی و بینالمللی روبهرو بوده است.
علاوه بر این، طالبان طی ماههای گذشته نصاب آموزشی افغانستان را دستخوش تغییرات گسترده کردهاند؛ تغییراتی که به گفته کارشناسان آموزشی، حذف برخی مباحث علمی و مدنی و جایگزینی آنها با محتوای ایدئولوژیک را در پی داشته است.
نهادهای آموزشی و فعالان مدنی هشدار دادهاند که این تغییرات میتواند به گسترش افراطگرایی، کاهش کیفیت آموزش و محدود شدن چشمانداز آینده نسل جوان افغانستان منجر شود.
در چنین فضایی، هرچند طالبان از گسترش خدمات آموزشی برای کودکان بازگشته سخن میگویند، اما محدودیتهای ساختاری موجود همچنان بخش بزرگی از جامعه دانشآموزی، بهویژه دختران، را از دسترسی برابر به آموزش محروم کرده است.
آلمان: فعالیت نمایندگیهای افغانستان پیششرط اخراج پناهجویان مجرم است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، وزارت کشور آلمان اعلام کرد فعالیت نمایندگیهای دیپلماتیک افغانستان در این کشور یکی از پیششرطهای اساسی برای اجرای روند اخراج پناهجویان مجرم است.
این وزارتخانه در پاسخ به پرسش دویچهوله درباره همکاری برلین با حکومت طالبان در زمینه بازگرداندن پناهجویان افغان، تصریح کرد: حکومت بالفعل افغانستان با پذیرش بازگشت اتباع خود از آلمان، به تعهد خود بر اساس حقوق بینالملل عرفی برای پذیرش شهروندانش عمل میکند.
وزارت کشور آلمان افزود:
کنار پذیرش پناهجویان از سوی حکومت افغانستان، فعالیت مؤثر نمایندگیهای دیپلماتیک
افغانستان در آلمان نیز برای صدور اسناد جایگزین سفر، شرط لازم برای اجرای اخراجها
بهشمار میرود.
بهگفته این
وزارتخانه؛ بدون صدور این اسناد، روند بازگرداندن پناهجویان از نظر اداری و حقوقی
با مشکل مواجه خواهد شد.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که دولت آلمان در ماههای اخیر سیاستی سختگیرانهتر را در قبال پناهجویان افغان، بهویژه افراد دارای سوابق کیفری، در پیش گرفته است.
«الکساندر دوبریندت»، وزیر کشور آلمان، پیشتر پیشنهاد کرده بود که روند اخراج پناهجویان به افغانستان از طریق برقراری سه پرواز چارتر در هر ماه و همچنین استفاده از پروازهای تجاری افزایش یابد.
در همین راستا، دولت آلمان برای تسهیل روند اخراج پناهجویان، ارتباطات فنی و عملیاتی خود را با حکومت طالبان گسترش داده است؛ اقدامی که بهگفته مقامهای آلمانی صرفاً با هدف اجرای بازگرداندن پناهجویان انجام میشود و بهمعنای بهرسمیت شناختن طالبان نیست.
همزمان، تحولات تازهای در نمایندگیهای دیپلماتیک افغانستان در آلمان نیز رخ داده است. سرپرستی سفارت افغانستان در برلین و سرکنسولگری افغانستان در شهر بن به نمایندگان طالبان واگذار شده است و دولت آلمان همچنین ورود چهار دیپلمات دیگر را برای فعالیت در این نمایندگیها تأیید کرده است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، اداره راهآهن ازبکستان اعلام کرد حجم انتقال ریلی کالا میان افغانستان و ازبکستان در پنج ماه نخست سال 2026 میلادی، نسبت به مدت مشابه سال گذشته، بیش از دو برابر افزایش یافته و به بیش از 2.7 میلیون تن رسیده است.
بر اساس آمار منتشرشده، در این مدت بیش از 41 هزار واگن باری در مسیر ریلی دو کشور تردد کردهاند، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته حدود 20 هزار و 415 واگن بوده است. این آمار از رشد قابل توجه مبادلات تجاری و ترانزیتی میان کابل و تاشکند از طریق شبکه ریلی حکایت دارد.
مسئولان راهآهن ازبکستان توسعه حملونقل ریلی را یکی از عوامل مؤثر در کاهش هزینههای حمل کالا، افزایش ایمنی، تسریع انتقال محمولهها و ارتقای ظرفیت تجارت منطقهای عنوان کردهاند. به گفته آنان، گسترش این مسیر میتواند نقش افغانستان را بهعنوان یکی از کریدورهای ترانزیتی آسیای مرکزی تقویت کند.
مسیر ریلی افغانستان و ازبکستان علاوه بر انتقال کالاهای تجاری میان دو کشور، برای ترانزیت محمولههای روسیه، بلاروس و قزاقستان نیز مورد استفاده قرار میگیرد و در سالهای اخیر به یکی از مسیرهای مهم حملونقل در آسیای مرکزی تبدیل شده است.
افغانستان و ازبکستان از طریق خطآهن حیرتان–مزارشریف به طول حدود 75 کیلومتر به یکدیگر متصل هستند. این مسیر که در سال 2011 به بهرهبرداری رسید، نخستین خطآهن استاندارد افغانستان به شمار میرود و در حال حاضر مهمترین گذرگاه ورود کالاهای ریلی از آسیای مرکزی به این کشور است.
دو کشور در سالهای اخیر توسعه همکاریهای ریلی را فراتر از تجارت دوجانبه دنبال کردهاند. مهمترین پروژه مشترک، راهآهن ترانس افغان است که قرار است از مسیر مزارشریف، کابل و پیشاور، ازبکستان را به بنادر پاکستان متصل کند. بر اساس برآوردهای اولیه، اجرای این پروژه میتواند زمان انتقال کالا میان آسیای مرکزی و بنادر دریای عرب را چند روز کاهش داده و هزینه حملونقل را حدود 30 درصد پایین بیاورد.
همچنین بانک جهانی و بانک توسعه آسیایی بارها تأکید کردهاند که توسعه کریدورهای ریلی و ترانزیتی، در صورت تکمیل زیرساختها و تداوم ثبات، میتواند افغانستان را به حلقه اتصال آسیای مرکزی، آسیای جنوبی و خاورمیانه تبدیل کرده و سالانه صدها میلیون دلار درآمد ترانزیتی برای این کشور ایجاد کند.
حکومت طالبان اعلام کرده است که طرح پنجساله توسعه انرژی برق، پس از تأیید کمیسیون اقتصادی و با دستور هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان نهایی شده و همزمان اجرای ۱۳۷ پروژه جدید در بخشهای تولید، انتقال، پستهای برق و توزیع آغاز شده است؛ برنامهای که هدف آن کاهش وابستگی افغانستان به برق وارداتی و تقویت زیرساختهای اقتصادی عنوان میشود.
به گزارش ایراف، حمدالله فطرت، معاون سخنگوی حکومت طالبان، روزسهشنبه، ۱۶ تیر اعلام کرده است که به دستور هبتالله آخوندزاده رهبر طالبان، طرح پرداخت و اجرای مجموعهای از پروژههای زیربنایی برق در سراسر افغانستان آغاز شده است.
بر اساس اعلام رسمی، برای اجرای ۱۳۷ پروژه برق بودجه اختصاص یافته و این طرحها در چهار بخش اصلی تولید برق، خطوط انتقال، پستهای برق و شبکه توزیع تعریف شدهاند.
در بخش تولید برق، ۳۵ پروژه برای بهرهگیری از منابع داخلی مانند آب، انرژی خورشیدی و باد اجرا میشود.
همچنین ۳۶ پروژه برای توسعه خطوط انتقال، ۴۲ پروژه برای ساخت و ارتقای پستهای برق و ۲۴ پروژه برای گسترش شبکه توزیع در مناطق جدید در نظر گرفته شده است.
خبرنامه ارگ طالبان نیز از منظور شدن پلان پنجساله توسعه انرژی برق خبر داده است؛ طرحی که پیشتر توسط کمیسیون اقتصادی به ریاست ملا عبدالغنی برادر تأیید شده بود و اکنون با دستور رهبر طالبان رسمیت یافته است.
طالبان تأکید کرده است که اجرای این طرحها میتواند تولید برق داخلی را افزایش دهد، وابستگی به برق وارداتی را کاهش دهد، دسترسی مردم به انرژی را گسترش دهد و نقش بخش انرژی را در بازسازی اقتصادی و تقویت استقلال مالی افغانستان پررنگتر کند.
وابستگی شدید افغانستان به برق وارداتی
افغانستان طی سالهای گذشته یکی از وابستهترین کشورهای منطقه به واردات برق بوده و حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد برق مصرفی خود را از خارج تأمین میکند.
تولید داخلی معمولاً تنها ۱۵ تا ۲۰ درصد نیاز کشور را پوشش میدهد و بخش عمده برق افغانستان از ازبکستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ایران خریداری میشود.
ازبکستان بزرگترین صادرکننده برق به افغانستان است و بخش قابل توجهی از برق کابل و ولایتهای شمالی نیز از تاجیکستان وارد میشود.
ترکمنستان برق ولایتهای غربی و شمالغربی را تأمین میکند و ایران نیز برق هرات، فراه و بخشهایی از غرب افغانستان را در اختیار این کشور قرار میدهد.
هزینه سالانه واردات برق افغانستان بین ۲۲۰ تا ۲۸۰ میلیون دلار برآورد میشود و این وابستگی سنگین باعث شده هرگونه اختلال در خطوط انتقال یا تنش سیاسی میان کشورها، مستقیماً زندگی میلیونها شهروند افغان را تحت تأثیر قرار دهد.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عطاءالله عمری»، وزیر کشاورزی، آبیاری و دامداری حکومت طالبان، روز سهشنبه 16 تیر با هدف توسعه و تقویت همکاریهای دوجانبه میان افغانستان و هند وارد دهلی نو شد.
وزارت خارجه هند نیز با استقبال از این سفر، با انتشار پیامی در شبکه ایکس، ورود عطاءالله عمری به دهلی نو را خوشآمد گفت و اعلام کرد انتظار دارد در جریان این سفر، گفتگوهایی درباره موضوعات مورد علاقه مشترک میان دو طرف انجام شود.
سفر وزیر کشاورزی حکومت طالبان به هند در حالی انجام میشود که روابط کابل و دهلی نو در ماههای اخیر وارد مرحله تازهای از تعامل شده است.
هند، با وجود بهرسمیت نشناختن حکومت طالبان، ارتباطات خود با کابل را در حوزههای مختلف از جمله تجارت، کشاورزی، بهداشت و کمکهای بشردوستانه افزایش داده است.
پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان در سال 2021، روابط دو کشور برای مدتی با محدودیتهایی روبهرو شد؛ پروازها میان دو کشور متوقف شد و روند صدور ویزا برای شهروندان افغان، از جمله بیمارانی که برای درمان به هند سفر میکردند، کاهش یافت. با این حال، دهلی نو در ماههای اخیر از تقویت حضور دیپلماتیک خود در افغانستان و ارتقای سطح نمایندگیاش خبر داده است.
این سفر همچنین در شرایطی صورت میگیرد که روابط طالبان با پاکستان در ماههای اخیر با تنشهای سیاسی و امنیتی همراه بوده است. همزمان، طالبان تلاش کرده است روابط اقتصادی و تجاری خود را با کشورهای دیگر منطقه، از جمله هند، گسترش دهد.
پیش از این نیز شماری از مقامات ارشد طالبان، از جمله وزیران خارجه، بهداشت و صنعت و تجارت هیئت حاکمه افغانستان، در ماههای گذشته به هند سفر کرده بودند.
پاکستان وابستگی ترانزیتی به افغانستان را کاهش میدهد
به گزارش خبرگزاری تسنیم، پاکستان دو کریدور تجاری زمینی جدید را از طریق ایران و چین راهاندازی کرده است؛ اقدامی که به گفته مقامات این کشور با هدف گسترش مسیرهای ترانزیتی و کاهش وابستگی به گذرگاههای مرزی افغانستان انجام شده است.
این کریدورها از فروردین 1405 عملیاتی شده و از گذرگاه مرزی گبد-ریمدان در ایران و بندر «خشک سوست» در چین عبور میکنند. ایجاد این مسیرها پس از آن صورت گرفت که پاکستان در اکتبر 2025، به دلیل نگرانیهای امنیتی، گذرگاههای اصلی تورخم و چمن در مرز افغانستان را بست.
بر اساس گزارشها، تاکنون بیش از 14 هزار تن کالا از طریق این دو مسیر جدید جابهجا شده است. یکی از این کریدورها طی مراسمی در کراچی با حضور نمایندگان ازبکستان، قرقیزستان و تاجیکستان افتتاح شد.
پاکستان این مسیرها را به عنوان راههای جایگزین برای کشورهای آسیای مرکزی معرفی کرده است تا این کشورها بتوانند بدون عبور از خاک افغانستان، به بنادر پاکستان و بازارهای جهانی دسترسی پیدا کنند.
در چارچوب این مسیرهای جدید، کاروانهای تجاری شامل گوشت منجمد و دیگر کالاهای صادراتی از طریق ایران به سمت شهرهای آسیای مرکزی انتقال یافتهاند. ازبکستان نیز از مسیر گبد-ریمدان برای انتقال تجهیزات کشاورزی و مواد اولیه صنعتی استفاده میکند.
همچنین پاکستان نخستین محموله صادراتی خود را از منطقه پردازش صادرات کراچی از طریق بندر خشک سوست تحت نظام ترانزیتی بینالمللی به قرقیزستان ارسال کرده است. کانتینرهای قرقیزستانی نیز کالاهای معدنی و نساجی را از مسیر بیش از سه هزار کیلومتری بیشکک-کراچی منتقل کردهاند.
مقامات پاکستانی تاکید کردهاند که توسعه این شبکه ترانزیتی، استفاده از سامانههای دیجیتال گمرکی باید افزایش یابد و روند پردازش اسناد مرزی نیز تسهیل شود.
پاکستان طی سالهای گذشته یکی از مسیرهای اصلی تجارت افغانستان با جهان بوده است، اما پس از افزایش تنشهای امنیتی و بستهشدن گذرگاههای مرزی، دو طرف به دنبال مسیرهای جایگزین تجاری رفتهاند.
در همین حال، طالبان تلاش کرده است روابط تجاری افغانستان با کشورهای آسیای مرکزی، ایران، چین و هند را گسترش دهد. تجارت افغانستان با ازبکستان و قزاقستان در سالهای اخیر افزایش یافته و کابل نیز بر توسعه مسیرهای ترانزیتی مستقل تأکید کرده است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، وزارت اطلاعات و فرهنگ حکومت طالبان اعلام کرد آکادمی علوم افغانستان موظف شده است برای واژهها و اصطلاحات خارجیِ بهکاررفته در تابلوها و تبلیغات شهری، معادلهای مناسب به زبانهای فارسی و پشتو تعیین کند.
این تصمیم در نشست کمیسیون اصلاح تابلوها و تبلیغات به ریاست «مهاجر فراهی»، معاون انتشاراتی وزارت اطلاعات و فرهنگ، اتخاذ شد.
بر اساس اعلام این وزارتخانه، واژهها و اصطلاحات خارجی که از سوی ریاستهای اطلاعات و فرهنگ ولایتها گردآوری شدهاند، در قالب مکتوبی رسمی به آکادمی علوم افغانستان ارسال خواهند شد تا معادلهای مناسب برای آنها تعیین شود.
در این نشست همچنین مقرر شد شهرداری کابل و وزارت صنعت و تجارت نمایندگان خود را برای مشارکت در روند اصلاح تابلوها معرفی کنند. به گفته وزارت اطلاعات و فرهنگ حکومت طالبان، مرحله بعدی اجرای این طرح در منطقه شیعه نشین «دشت برچی»، واقع در ناحیه سیزدهم شهر کابل، برگزار خواهد شد.
این اقدام در چارچوب سیاستهای حکومت طالبان برای ساماندهی تابلوهای شهری، نامگذاری اماکن و کاهش استفاده از واژههای خارجی در فضاهای عمومی انجام میشود.
به گفته مقامات طالبان، هدف از اجرای این طرح، جایگزینی اصطلاحات خارجی با معادلهای فارسی و پشتو و ایجاد هماهنگی بیشتر در کاربرد واژگان رسمی است.
ارتش پاکستان در نشست گسترده فرماندهان در راولپندی اعلام کرد که گروههای شبهنظامی پاکستانی از خاک افغانستان تحت کنترل طالبان برای انجام حملات علیه پاکستان استفاده میکنند و اسلامآباد عملیات هدفمند خود را برای مقابله با این تهدیدها ادامه خواهد داد.
به گزارش ایراف، نشست فرماندهان ارتش پاکستان امروز(دوشنبه، ۱۶ تیر) با حضور ۲۷۶ فرمانده ارشد و به ریاست عاصم منیر، رئیس ستاد ارتش وفرمانده نیروهای مسلح این کشور، درشهر راولپندی برگزار شد.
در این نشست، فرماندهان ارتش تأکید کردند که «مسئولیت جلوگیری ازاستفاده از خاک افغانستان برای حملات شبهنظامیان علیه پاکستان بر عهده اداره طالبان است».
تداوم عملیات «غضب للحق»
براساس بیانیه رسمی ارتش پاکستان، این کشور«حق مسلم دفاع از شهروندان خود در برابر تروریسم» را دارد و نیروهای مسلح پاکستان عملیات هدفمند خود را در چارچوب طرح امنیتی «غضب للحق» ادامه خواهند داد.
در این بیانیه آمده است که تهدیدهایی که به گفته ارتش «از خاک افغانستان سرچشمه میگیرد»، محور اصلی این عملیات خواهد بود.
فرماندهان ارتش پاکستان در بخش دیگری از نشست، بر ضرورت تقویت ساختارهای حکومتداری در مناطق آسیبدیده از ناامنی تأکید کردند.
به گفته آنان، این ساختارها باید بر «ارائه خدمات عمومی، رفاه شهروندان و از میان بردن پیوند میان تروریسم، جرایم سازمانیافته و حمایتهای سیاسی» متمرکز باشند.
پاسخ طالبان
این در حالی است که پیش از این طالبان ادعاهای ارتش پاکستان را رد کرده و اعلام کرده است که «حملات شبهنظامیان پاکستانی یک مشکل داخلی پاکستان است و طالبان مسئولیتی برای حل مشکلات امنیتی این کشور ندارد».
با این حال، گزارشهای شورای امنیت سازمان ملل حضور شبهنظامیان پاکستانی و برخی گروههای جهادی خارجی در افغانستان را تأیید کرده است؛ یافتههایی که طالبان همواره آن را «بیاساس» میخواند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، ارتش پاکستان اعلام کرد عملیات «غضبللحق» و دیگر عملیاتهای اطلاعاتمحور علیه آنچه «تهدیدهای تروریستی» در خاک افغانستان میخواند، ادامه خواهد یافت و بار دیگر حکومت طالبان را به فراهم کردن زمینه فعالیت گروههای مسلح ضدپاکستانی در خاک افغانستان متهم کرد.
روابط عمومی ارتش پاکستان در بیانیهای اعلام کرد «عاصم منیر»، فرمانده ارتش و رئیس ستاد دفاع این کشور در نشستی با فرماندهان ارشد گفت که پاکستان «حق مسلم و غیرقابل انکار» دارد تا از شهروندان خود در برابر تروریسم دفاع کند.
در این بیانیه آمده است نیروهای مسلح پاکستان در چارچوب عملیات «غضبللحق» به اجرای عملیاتهای اطلاعاتمحور علیه تهدیدهایی که به ادعای اسلامآباد از قلمرو تحت کنترل طالبان افغانستان منشأ میگیرند، ادامه خواهند داد.
ارتش پاکستان همچنین مدعی شد گروههای مسلح مورد حمایت هند، از جمله تحریک طالبان پاکستان و ارتش آزادیبخش بلوچستان، از مناطق تحت کنترل طالبان برای طراحی و اجرای حملات در داخل پاکستان استفاده میکنند.
در این بیانیه همچنین تأکید شده است حکومت طالبان مسئول جلوگیری از استفاده از خاک افغانستان برای چنین حملاتی است.
طالبان تاکنون به این بیانیه واکنشی نشان نداده است، اما همواره اتهام استفاده از خاک افغانستان برای حمله به کشورهای دیگر را رد کرده و تأکید کرده است اجازه نخواهد داد از خاک افغانستان علیه هیچ کشوری استفاده شود.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که تنشهای مرزی میان افغانستان و پاکستان در ماههای اخیر افزایش یافته است. پاکستان هفته گذشته مناطقی در امتداد مرز افغانستان را هدف حملات هوایی قرار داد و مدعی شد بیش از 20 عضو شبهنظامی در این حملات کشته شدهاند؛ در حالیکه هیئت نمایندگی سازمان ملل در افغانستان اعلام کرد در این حملات دستکم 28 غیرنظامی کشته و 49 نفر زخمی شدهاند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، منابع امنیتی اعلام کردند دستکم 17 نفر، از جمله نیروهای پلیس و محافظان، در حملهای انتحاری به منزل «شفیقالرحمان منگل»، یکی از سران محلی حزب مردم پاکستان در شهر خضدار واقع در جنوب غرب پاکستان، کشته و بیش از 24 تن دیگر زخمی شدند.
منابع افزودند باوجود شدت این حمله، که گروه شبهنظامی جداییطلب موسوم به «ارتش آزادیبخش بلوچستان» مسئولیت آن را به عهده گرفته است، منگل از این حادثه جان سالم به در برد.
به گزارش «داون نیوز»، یک مهاجم انتحاری با خودرویی مملو از مواد منفجره به دروازه اصلی منزل وی حمله کرد که در پی آن، دروازه ورودی، دیوار محوطه و بخش بزرگی از ساختمان تخریب شد. پس از انفجار اولیه، درگیری مسلحانهای میان مهاجمان و نیروهای امنیتی آغاز شد که بیش از سه ساعت ادامه داشت و در آن از راکتانداز، نارنجک و دیگر سلاحهای سنگین استفاده شد.
مقامهای پاکستانی اعلام کردند علاوه بر کشته شدن دستکم 17 نفر، حدود 30 نفر نیز زخمی شدهاند. همچنین پنج نفر از مهاجمان، از جمله عاملان انتحاری، در جریان درگیری با نیروهای امنیتی کشته شدند.
در پی این حمله، مجروحان به مراکز درمانی منتقل شدند، نیروهای امنیتی منطقه را محاصره کردند و عملیات جستوجو برای اطمینان از پایان تهدید آغاز شد. همزمان تدابیر امنیتی در شهر خضدار نیز تشدید شده است.