طالبان: زمان گسترش تعامل سازمان ملل با حکومت افغانستان فرا رسیده است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «ذاکر جلالی»، رئیس دوم سیاسی وزارت خارجه حکومت طالبان اظهار داشت تعامل میان افغانستان و سازمان ملل متحد مؤثر است، اما این تعامل باید در همه سطوح، از جمله در نمایندگی افغانستان در این سازمان، گسترش یابد.
جلالی به طلوعنیوز گفت دفتر هیئت معاونت سازمان ملل در افغانستان (یوناما) در کابل از تمام امتیازهایی که برای یک نمایندگی دیپلماتیک یک سازمان بینالمللی لازم است، برخوردار است اما تاکنون نماینده رسمی هیئت حاکمه افغانستان در کرسی این کشور در سازمان ملل حضور ندارد.
وی با اشاره به وضعیت کنونی کرسی افغانستان در سازمان ملل گفت فردی که در حال حاضر این کرسی را در اختیار دارد، حتی نماینده حکومت پیشین افغانستان نیز محسوب نمیشود و از یوناما خواست پس از گذشت نزدیک به پنج سال از تغییر نظام در افغانستان، تعامل خود با حکومت کنونی را افزایش دهد.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که طالبان بارها خواستار واگذاری کرسی افغانستان در سازمان ملل به نمایندگان خود شده است. «ذبیحالله مجاهد»، سخنگوی ارشد حکومت طالبان، پیش از این گفته بود ادامه وضعیت کنونی و باقی ماندن این کرسی در اختیار نماینده دولت پیشین، بیعدالتی در حق مردم افغانستان است.
مجاهد تأکید کرده بود حکومت طالبان خواهان واگذاری این کرسی به نمایندگان خود است و ادامه این وضعیت را «جفا در حق افغانستان» دانسته بود.
این در حالی است که «آنتونیو گوترش»، دبیرکل سازمان ملل اخیراً «رباب فاطمه»، دیپلمات بنگلادشی، را بهعنوان نماینده ویژه جدید خود در امور افغانستان و رئیس هیئت معاونت سازمان ملل در افغانستان (یوناما) منصوب کرد.
با گذشت نزدیک به پنج سال از بازگشت طالبان به قدرت، کرسی افغانستان در سازمان ملل همچنان در اختیار نماینده معرفی شده از سوی حکومت پیشین باقی مانده و کمیته اعتبارنامههای این سازمان تاکنون درباره تغییر نمایندگی افغانستان تصمیم نهایی اتخاذ نکرده است.
جامعه جهانی تاکنون به رسمیت شناختن حکومت طالبان را به موضوعاتی مانند رعایت حقوق بشر، تشکیل حکومت فراگیر و مقابله با تهدیدهای امنیتی مرتبط دانسته است. در مقابل، طالبان واگذاری کرسی افغانستان در سازمان ملل، حذف نام مقامهای خود از فهرست تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدود شده افغانستان را از خواستههای اصلی خود عنوان کرده است.
سازمان ملل: واگذاری کرسی افغانستان به طالبان در دستورکار نیست
به گزارشخبرگزاری تسنیم ، «فرهان حق»، معاون سخنگوی دبیرکل سازمان ملل اعلام کرد در حال حاضر هیچ حرکتی از سوی کشورهای عضو این سازمان برای واگذاری کرسی افغانستان به حکومت طالبان در جریان نیست.
فرحان حق در نشست خبری سازمان ملل در پاسخ به پرسشی درباره احتمال واگذاری کرسی افغانستان به طالبان گفت تصمیمگیری درباره بهرسمیت شناختن دولتها بر عهده کشورهای عضو است، نه سازمان ملل.
وی افزود: این تصمیمات توسط دولتها اتخاذ میشود و ما دولت نیستیم. این کشورها هستند که تعیین میکنند چه کسی را بهعنوان دولت افغانستان به رسمیت بشناسند.
معاون سخنگوی دبیرکل سازمان ملل همچنین تأکید کرد تا جایی که اطلاع دارد، در میان کشورهای عضو هیچ اقدامی برای واگذاری کرسی افغانستان به طالبان وجود ندارد.
با گذشت پنج سال از تسلط طالبان بر افغانستان، تنها روسیه حکومت طالبان بر این کشور را بهرسمیت شناخته است، اگرچه کشورهای دیگر نیز با کابل روابط دیپلماتیک برقرار کردهاند.
جامعه جهانی به رسمیت شناختن حکومت طالبان را به موضوعاتی مانند رعایت حقوق بشر، تشکیل حکومت فراگیر و مقابله با تهدیدهای امنیتی مرتبط دانسته است. در مقابل، طالبان واگذاری کرسی افغانستان در سازمان ملل، حذف نام مقامهای خود از فهرست تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدود شده افغانستان را از خواستههای اصلی خود عنوان کرده است.
افغانستان نخستین گامها برای رشد اقتصادی را برداشته است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، آزمایشگاه منطقهای کنترل کیفیت مواد غذایی، دارو و محصولات بهداشتی در غرب افغانستان با هدف نظارت بر کالاهای وارداتی و تولیدات داخلی و مقابله با محصولات غیراستاندارد در هرات افتتاح شد.
این آزمایشگاه امروز با حضور «عبدالغنی برادر»، معاون اقتصادی نخستوزیر، «عبدالسلام حنفی»، معاون اداری نخستوزیر و شماری دیگر از اعضای شورای وزیران حکومت طالبان به بهرهبرداری رسید.
عبدالغنی برادر در مراسم افتتاح این مرکز گفت که افغانستان در مسیر رشد اقتصادی نخستین گامها را برداشته است و برای ادامه این روند، محصولات و خدمات باید مطابق استانداردهای ملی و بینالمللی عرضه شوند.
وی فعالیت آزمایشگاههای کنترل کیفیت را برای نظارت بر کالاهای وارداتی و تولیدات داخلی مهم دانست و افزود که از این پس کیفیت مواد غذایی، دارو و محصولات بهداشتی وارداتی در این مرکز بررسی خواهد شد تا از ورود کالاهای بیکیفیت، تقلبی و غیراستاندارد جلوگیری شود.
معاون اقتصادی نخستوزیر طالبان از بازرگانان افغان خواست از واردات کالاهای زیانآور برای سلامت مردم خودداری کنند و هشدار داد محصولاتی که با معیارهای تعیینشده مطابقت نداشته باشند، بازگردانده خواهند شد.
برادر همچنین تأکید کرد این آزمایشگاه تنها به بررسی کالاهای وارداتی محدود نخواهد بود و کیفیت محصولات تولید داخل افغانستان را نیز ارزیابی خواهد کرد.
به گفته وی، ارتقای کیفیت تولیدات داخلی میتواند توان رقابتی کالاهای افغانستان را در بازارهای خارجی افزایش داده و زمینه توسعه صادرات را فراهم کند.
معاون اقتصادی نخست وزیر حکومت طالبان از شرکتها و کارخانههای داخلی خواست کیفیت محصولات خود را افزایش دهند و رعایت استانداردهای کیفی را برای تقویت جایگاه تولیدات افغانستان در بازارهای منطقهای و بینالمللی ضروری خواند.
هرات به دلیل موقعیت جغرافیایی خود، یکی از مراکز مهم تجارت افغانستان با ایران و کشورهای آسیای مرکزی به شمار میرود. بخش قابل توجهی از کالاهای وارداتی این ولایت از مسیر گذرگاه اسلامقلعه در مرز ایران وارد افغانستان میشود و در شمال هرات نیز گذرگاه تورغندی مسیر مهم تجارت با ترکمنستان است.
افتتاح آزمایشگاه منطقهای کنترل کیفیت در هرات در حالی انجام میشود که مقامهای طالبان در ماههای اخیر بر افزایش تولید داخلی، توسعه صادرات و بهبود کیفیت کالاهای افغانستان تأکید کردهاند.
در آستانه پنجسالگی حاکمیت طالبان در افغانستان، سخنگوی این گروه از بهبود امنیت، مدیریت روابط خارجی و اجرای کامل قوانین مبتنی بر شریعت سخن میگوید.
به گزارش ایراف، ذبیحالله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان، میگوید این حکومت در سالهای نخست با مشکلات اقتصادی، موانع دیپلماتیک و بازگشت گسترده مهاجران روبهرو بوده است.
او تأکید میکند که با وجود این چالشها، «امنیت سراسری» در کشور برقرار شده و طالبان توانستهاند نظامی ایجاد کنند که قوانین و تصمیمگیریهای آن «براساس شریعت اسلامی» انجام میشود.
مجاهد این روند را «یکی از آرمانهای مردم افغانستان» توصیف میکند و میگوید حکومت طالبان در پنج سال گذشته «سیر خوبی» را طی کرده است.
بهگفته سخنگوی طالبان، کابل روابط خود با برخی کشورها را «بهگونه مطلوب» مدیریت کرده و تلاش دارد دامنه این روابط را در آینده گسترش دهد.
او افزایش تعاملات دیپلماتیک را عاملی برای تقویت اعتماد و توسعه اقتصادی میداند.
با این حال، پس از نزدیک به پنج سال، روسیه تنها کشوری است که حکومت طالبان را بهرسمیت شناخته است.
جامعه جهانی همچنان بر رعایت حقوق بشر، تشکیل حکومت فراگیر و مبارزه با تروریسم تأکید دارد.
طالبان نیز خواستار سپردن کرسی افغانستان در سازمان ملل، لغو تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدودشده هستند.
گزارشهای سازمان ملل و نهادهای بینالمللی نیز نشان میدهد که افغانستان طی پنج سال گذشته با بحرانهای گسترده روبهرو بوده است.
محدودیتها علیه زنان و دختران، کاهش کمکهای خارجی، وضعیت دشوار اقتصادی و حملات پراکنده گروههای مخالف از جمله چالشهایی است که در این گزارشها برجسته شده است.
در همین راستا، گزارش جدید مؤسسه «زنان، صلح و امنیت» دانشگاه جورجتاون نشان میدهد افغانستان در میان ۱۸۱ کشور جهان، بدترین شرایط را برای زنان دارد.
طالبان: روابط افغانستان و ایران قابل ستایش است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «ذبیحالله مجاهد»، سخنگوی ارشد حکومت طالبان اظهار داشت: روابط افغانستان و ایران خوب است و مناسبات میان دو کشور بهگونه عادی ادامه دارد.
مجاهد تأکید کرد: روابط خوب میان کابل و تهران به سود مردم دو کشور است و در حال حاضر دادوستد و تجارت میان افغانستان و ایران بدون مشکل جریان دارد.
وی در ادامه، روابط موجود میان دو کشور را «قابل ستایش» توصیف کرد و بر اهمیت تداوم مناسبات دوستانه و همکاریهای دوجانبه میان افغانستان و ایران تأکید کرد.
سخنگوی ارشد طالبان همچنین با اشاره به ظرفیتهای موجود در روابط دو کشور، خواستار توسعه همکاریها در حوزههای مختلف شد.
مناسبات افغانستان و ایران در سالهای اخیر در بخشهای سیاسی، اقتصادی، تجاری و ترانزیتی ادامه داشته و دو کشور از مسیرهای حملونقل و بنادر ایران برای گسترش تجارت و دسترسی به بازارهای منطقهای استفاده میکنند.
این اظهارات در حالی مطرح شده است که مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، پیشتر گفته بود ایران در حال حاضر نسبت به گذشته روابط بهتری با کشورهای همسایه دارد.
افغانستان و ایران بهعنوان دو کشور همسایه، روابط گستردهای در زمینههای اقتصادی و تجاری دارند و توسعه تجارت دوجانبه و استفاده از ظرفیتهای ترانزیتی ایران از محورهای مهم مناسبات میان کابل و تهران به شمار میرود.
پنج سال پیش، در ۱۸ مرداد ۱۴۰۰، شهر ایبک ــ مرکز ولایت سمنگان ــ در جریان عملیات «الفتح» بهدست طالبان افتاد؛ رویدادی که در روند فروپاشی مراکز ولایات افغانستان نقش تعیینکننده داشت.
به گزارش ایراف، پنج سال پیش در چنین روزی، ۱۸ مرداد ۱۴۰۰، شهر ایبک مرکز ولایت سمنگان در پی پیشروی سریع طالبان سقوط کرد؛ گروهی که در آن دوره با عملیات موسوم به «الفتح» بخشهای گستردهای از شمال افغانستان را هدف قرار داده بود.
این تصرف، یکی از نقاط مهم در سلسله فروپاشی مراکز ولایات در روزهای منتهی به سقوط کابل محسوب میشود.
براساس گزارشهای محلی، طالبان پس از محاصره چند هفتهای ایبک، صبح دوشنبه اعلام کردند که کنترل فرماندهی پلیس، ریاست استخبارات و ساختمانهای دولتی را در دست گرفتهاند.
نیروهای دولتی در آن زمان بدون مقاومت گسترده از شهر عقبنشینی کردند و برخی فرماندهان محلی نیز به طالبان پیوستند؛ موضوعی که روند سقوط را سرعت بخشید.
ایبک در مسیر ارتباطی کابل – مزارشریف قرار دارد و سقوط آن به طالبان امکان داد تا حلقه محاصره خود را در شمال تکمیل کنند.
با تصرف این شهر، فشار طالبان بر ولایتهای همجوار از جمله بغلان، تخار و سرپل افزایش یافت و مسیرهای پشتیبانی دولت پیشین محدود شد.
منابع محلی در آن زمان گزارش داده بودند که مرکز سمنگان بیش از یک ماه در محاصره طالبان قرار داشت و نبود پشتیبانی مؤثر از سوی حکومت مرکزی، توان دفاعی نیروهای دولتی را کاهش داده بود.
پیوستن برخی چهرههای محلی و فرماندهان جهادی به طالبان نیز یکی از عوامل کلیدی در سقوط سریع شهر عنوان شد.
سقوط ایبک بخشی از روند گسترده فروپاشی ولایات افغانستان بود. طالبان در فاصله ۱۵ تا ۲۴ مرداد ۱۴۰۰ توانستند کنترل ۳۳ ولایت از ۳۴ ولایت را به دست بگیرند و در نهایت در ۲۴ مرداد وارد کابل شدند؛ رویدادی که به پایان نظام جمهوری و بازگشت طالبان به قدرت انجامید.
با وجود گذشت پنج سال از آن روزها، افغانستان همچنان با چالشهای امنیتی، بحران اقتصادی و انزوای بینالمللی روبهروست.
سقوط ایبک و دیگر مراکز ولایات در آن دوره، مسیر تحولات سیاسی کشور را بهطور کامل تغییر داد و پیامدهای آن همچنان ادامه دارد.
زرنج؛ نخستین سقوط در هجوم طالبان
پنج سال پیش، در ۱۵ مرداد ۱۴۰۰، شهر زرنج مرکز ولایت نیمروز نخستین مرکز ولایتی افغانستان بود که در جریان حملات طالبان سقوط کرد. این رویداد نقطه آغاز فروپاشی زنجیرهای سایر ولایات کشور شد و مسیر پیشروی طالبان به سوی کابل را هموار کرد.
به گزارش ایراف، زرنج، شهری مرزی در جنوبغرب افغانستان، نخستین مرکز ولایتی بود که در تابستان ۱۴۰۰ به دست طالبان افتاد.
نیروهای دولتی پس از روزها مقاومت پراکنده و بدون پشتیبانی از کابل، ناچار به عقبنشینی شدند. نبود کمک هوایی و کمبود تجهیزات، سقوط این شهر را تسریع کرد.
با ورود طالبان به زرنج، صدها خانواده به سوی مرز ایران گریختند و گذرگاه میلک در سیستان و بلوچستان به طور موقت بسته شد.
نیمروز به دلیل موقعیت مرزی و نقش آن در تجارت و قاچاق انسان، اهمیت راهبردی داشت و تصرف آن برای طالبان یک پیروزی نمادین محسوب شد.
سقوط نیمروز روحیه طالبان را تقویت کرد و به سرعت به سقوط ولایات دیگر از جمله هرات، قندهار و مزار شریف انجامید.
این روند در کمتر از دو هفته به فروپاشی کامل دولت پیشین افغانستان و ورود طالبان به کابل ختم شد.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، قضات شعبه مقدماتی دوم دیوان کیفری بینالمللی به دادستانها دستور دادهاند در صورت احراز شرایط قانونی، تحقیقات مستقلی درباره اتهامات مربوط به طالبان را آغاز کنند؛ تصمیمی که این پرونده را از تحقیقات گستردهتر دادگاه درباره افغانستان جدا میکند.
بر اساس اسناد قضایی بهدستآمده توسط «میدلایست آی»، هیئتی سه نفره از قضات شعبه مقدماتی دوم در اواسط ژوئن این درخواست را به دفتر دادستان ارائه کرده است.
تحقیقات اولیه دیوان درباره افغانستان که مجوز آن در سال 2020 صادر شد، مجموعهای از اتهامات جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت از سال 2003 به بعد را در بر میگیرد. این تحقیقات علاوه بر طالبان و داعش خوراسان، رفتار و جنایات جنگی نیروهای نظامی افغانستان، نیروهای آمریکایی و کارکنان سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا را نیز شامل میشود.
قضات در تصمیم اخیر خود استدلال کردهاند اتهامات مربوط به اقدامات طالبان پس از بازگشت آنها به قدرت در آگوست 2021، از نظر زمینه و ماهیت با رفتارهای مرتبط با درگیری مسلحانه که مبنای تحقیقات سال 2020 بود، بهطور اساسی متفاوت است.
به گفته قضات، اتهامات جدید عمدتاً به اجرای سیاستها، احکام و محدودیتهای تبعیضآمیز علیه زنان و دختران و اعمال آنها از سوی طالبان در مقام قدرت بالفعل مربوط میشود، نه اقداماتی که این طالبان بهعنوان یک گروه مسلح شورشی در جریان یک درگیری مسلحانه انجام داده باشد.
این تصمیم پس از آن صادر شد که در نوامبر 2024، شش کشور شیلی، کاستاریکا، اسپانیا، فرانسه، لوکزامبورگ و مکزیک، اتهامات مربوط به جنایات علیه زنان و دختران در افغانستان پس از بازگشت طالبان به قدرت را به دادگاه لاهه ارجاع دادند.
دادستانی دادگاه لاهه نیز در ژانویه 2025 برای صدور حکم بازداشت «هبتالله آخندزاده»، رئیس طالبان، و «عبدالحکیم حقانی»، رئیس دادگاه عالی هیئت حاکمه افغانستان را به اتهام جنایت علیه بشریت از طریق آزار و اذیت جنسیتی درخواست ارائه کرد. دیوان چند ماه بعد نیز حکم بازداشت این دو مقام طالبان را صادر کرد.
در همین حال، شعبه مقدماتی دوم با اشاره به اینکه تحقیقات اولیه افغانستان سالهاست عملاً فعالیت قضایی قابل توجهی نداشته، امکان استفاده دادستانها از سازوکار جدیدی برای بستهشدن رسمی پرونده وضعیت افغانستان را نیز مطرح کرده است؛ مشروط بر اینکه دادستانی انتظار ادامه تحقیقات یا پیگردهای قضایی در چارچوب آن پرونده را نداشته باشد.
دفتر دادستانی دیوان هنوز درباره آغاز تحقیقات مستقل درباره طالبان یا احتمال بستهشدن تحقیقات اولیه افغانستان تصمیم نهایی اعلام نکرده است.
تشدید تحرکات نظامی مخالفان در افغانستان؛ مقام طالبان رهبران پیشین را متهم کرد
در حالی که تحرکات نظامی مخالفان طالبان در جنوب و شمال افغانستان افزایش یافته، معاون مطبوعاتی وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان با متهم کردن سیاسیون و چهرههای اپوزیسیون به تلاش برای ناامنسازی افغانستان، مدعی شد که این افراد پس از سوءاستفادههای مالی شخصی، اکنون جوانان را از خارج کشور به جنگ و خشونت تشویق میکنند.
به گزارش ایراف، مهاجر فراهی، معاون مطبوعاتی وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان، در یک کارگاه آموزشی برای خبرنگاران در ولایت پکتیا گفت: «کسانی که در گذشته به جای منافع ملی در پی پر کردن جیبهای خود بودند و دستانشان به خون مردم آلوده است، اکنون از خارج کشور تلاش میکنند جوانان را به جنگ تشویق کرده و امنیت موجود را برهم بزنند.
مهاجر فراهی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به مشکلات اقتصادی موجود اذعان کرد که حل کامل چالش بیکاری و بحرانهای زیربنایی در کوتاهمدت ممکن نیست.
وی با دفاع از عملکرد حکومت طالبان ادعا کرد که در طول سالهای گذشته علاوه بر تامین بودجه پروژههای عمرانی و حقوق کارمندان، هزینههای سنگین رسیدگی و بازاسکان نزدیک به ۱۰ میلیون پناهجوی بازگشته به کشور، تماماً از محل درآمدهای داخلی تامین شده است.
در ادامه این نشست، خبیب غفران، سخنگوی وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان، از بازتعریف کامل سیاستهای رسانهای افغانستان خبر داد و اعلام کرد که کلیه اصطلاحات و چارچوبهای خبری دوره حکومت پیشین تغییر یافته و فعالیت رسانهها باید کاملاً طبق «ارزشهای اسلامی» تنظیم شود.
همزمان صفیالله راید، رئیس اداره نظارت بر رسانههای همگانی طالبان، رسانهها را به پرهیز از «ایجاد تفرقه» فراخواند و مسئولان این وزارتخانه در پایان، صراحتاً از خبرنگاران و رسانهها خواستند تا در بازتاب فعالیتهای حکومت طالبان و انطباق اخبار با فرمانهای رهبری طالبان «همکاری کامل» داشته باشند.
اظهارات مهاجر فراهی و تاکید بر تهدیدات خارج از مرزها در حالی مطرح میشود که طی ماههای اخیر، گروههای مخالف مسلح مانند «جبهه آزادی» و «جبهه مقاومت ملی» تحرکات چریکی خود را در ولایتهای شمالی، جنوبی و شرقی افزایش دادهاند.
از سوی دیگر، تأکید مقامات طالبان بر لزوم همسو ساختن رسانهها، نشاندهنده ابزارسازی کابل از جریان اطلاعرسانی برای مهار جنگ روانی اپوزیسیون و سرپوش نهادن بر چالشهای عمیق اقتصادی و بیکاری فراگیر در افغانستان ارزیابی میشود.
طالبان: مواضع ایران، مواضع مردم افغانستان است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «ذبیحالله مجاهد»، سخنگوی حکومت طالبان، از اظهارات سید حسن مرتضوی، معاون سفارت جمهوری اسلامی ایران در کابل، درباره افغانستان استقبال کرده و گفت که مواضع ایران با خواست مردم افغانستان همسو است.
وی به طلوعنیوز گفت که اظهارات معاون سفارت ایران «بسیار بهجا و روشن» بوده و نشان میدهد که تهران اهمیت امنیت و ثبات منطقهای را درک میکند.
مجاهد همچنین افزود که هیچکس خواستار جنگ در افغانستان نیست و کسانی که با نامها و عناوین مختلف به گفته وی به ناامنی و آشوب دامن میزنند، محکوم هستند.
سخنگوی طالبان تأکید کرد که امنیت افغانستان به نفع تمام منطقه است و حکومت طالبان توانسته امنیت را در این کشور تأمین کند.
وی گفت: «سفارت ایران مواضع این کشور را به روشنی بیان کرده است» و تأکید کرد: ادامه ثبات و امنیت در افغانستان میتواند به سود کشورهای منطقه باشد.
این اظهارات پس از سخنان سید حسن مرتضوی، معاون سفارت ایران در کابل، مطرح شده است که در آن بر حمایت تهران از امنیت، ثبات، توسعه و پیشرفت افغانستان تأکید کرده بود.
مرتضوی گفته بود سیاست جمهوری اسلامی ایران، حمایت از ثبات افغانستان و احترام به حق مردم این کشور برای تعیین سرنوشت خود است و تهران از هیچ جریان یا گروهی برای ایجاد درگیری میان مسلمانان حمایت نمیکند.
معاون سفارت ایران همچنین تأکید کرده بود که ایران در امور داخلی افغانستان دخالت نمیکند و آینده این کشور باید با گفتگو، تفاهم و مشارکت مردم افغانستان رقم بخورد.
روابط طالبان و ایران در سالهای اخیر در حوزههای سیاسی، اقتصادی و امنیتی ادامه داشته است. تهران ضمن حفظ روابط دیپلماتیک با کابل، تاکنون حکومت طالبان را بهصورت رسمی به رسمیت نشناخته، اما بر تعامل با آن و ضرورت ثبات در افغانستان تأکید کرده است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، روزنامه پاکستانی نیشن تاکید کرد که با وجود خروج نظامی آمریکا از افغانستان، واشنگتن همچنان اهرمهای مهمی برای اثرگذاری بر تحولات این کشور در اختیار دارد.
این روزنامه با اشاره به نقش آمریکا در ساختارهای مالی، دیپلماتیک و نهادی بینالمللی مدعی شد که واشنگتن میتواند از این ابزارها برای تأثیرگذاری بر رفتار طالبان و محدود کردن فعالیت گروههای مسلح در منطقه استفاده کند.
نیشن برگزاری چهارمین دور گفتگوی ضدتروریسم میان آمریکا و پاکستان را یک تحول مثبت خواند و نوشت که شناسایی گروههایی مانند تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی)، ارتش آزادیبخش بلوچستان و داعش خوراسان بهعنوان تهدیدهای مشترک، زمینه همکاری بیشتر دو کشور را فراهم میکند.
به نوشته این روزنامه، پاکستان همواره تأکید داشته است که فعالیت این گروهها تنها یک مسئله داخلی نیست، بلکه تهدیدی منطقهای محسوب میشود و مقابله با آن نیازمند همکاری هماهنگ جامعه جهانی است.
در این مطلب تأکید شده است که همکاری پاکستان و آمریکا در حوزه امنیتی به معنای فاصله گرفتن اسلامآباد از چین نیست و دولت اسلامآباد میتواند همزمان روابط راهبردی خود با پکن را ادامه داده و در زمینههایی مانند مبارزه با تروریسم و ثبات منطقهای با واشنگتن همکاری کند.
نیشن در پایان نوشته است که منافع مشترک پاکستان و آمریکا در حوزه امنیت منطقهای میتواند زمینه تبدیل همکاریهای سیاسی به اقدامات عملی علیه شبکههای تروریستی را فراهم کند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، رسانههای پاکستانی اعلام کردند اسلامآباد تصمیم گرفته است، پس از حدود 10 ماه مسدود کردن تمام گذرگاههای مرزی و مسیرهای ترانزیتی با افغانستان، این مسیرها را بازگشایی کند.
«مینت میرور» گزارش داد این تصمیم در نشستی به ریاست «محسن نقوی»، وزیر کشور پاکستان و با حضور مقامهای ارشد دولتی و نمایندگان جامعه تجاری اتخاذ شده است.
بر اساس این گزارش، در نشست وزیر کشور پاکستان با بازرگانان «رفع موانع تجارت دوجانبه و تسهیل جابهجایی کالا بین دو کشور» مورد بحث و بررسی قرار گرفت همچنین مسئله تسهیل سفر قانونی بین افغانستان و پاکستان برای شهروندان دو کشور نیز مورد بررسی قرار گرفت اما در این مورد تصمیمی اتخاذ نشد.
تاکنون مقامهای پاکستانی بهصورت رسمی در مورد تصمیمات این نشست و بازگشایی مسیرهای ترانزیتی و گذرگاههای مرزی با افغانستان اظهارنظر نکردهاند.
گذرگاههای مرزی افغانستان و پاکستان، پس از درگیریهای مرزی در مهر ماه سال گذشته بسته شدند و با وجود آتشبس، وضعیت فعالیت این گذرگاهها هنوز به حالت عادی بازنگشته است. این تعطیلی طولانی باعث توقف صدها کامیون و کانتینر، بیکاری هزاران کارگر، خسارت سنگین به بازرگانان و کاهش درآمدهای گمرکی دو کشور شد.
در ماههای بعد، بازرگانان، رانندگان، بزرگان قبایل و احزاب سیاسی در مناطق مرزی بارها خواستار بازگشایی مرزها شدند و نسبت به فشارهای اقتصادی به تجارت مرزی هشدار دادند.
برآوردهای اتاق مشترک بازرگانی پاکستان و افغانستان نشان میدهد که تعطیلی مسیرها صدها میلیون دلار به صادرکنندگان و واردکنندگان دو کشور خسارت وارد کرده و هزاران کانتینر را برای ماهها متوقف کرده است.
افغانستان: پاکستان هنوز گذرگاههای مرزی را بازگشایی نکرده است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «خانجان الکوزی»، رئیس اتاق مشترک تجارت افغانستان و پاکستان اعلام کرد گذرگاههای مرزی دو کشور، از جمله «تورخم» همچنان به روی رفتوآمد و تجارت بسته است و گزارشها درباره بازگشایی مرزها صحت ندارد.
وی به طلوعنیوز گفت مسئولان بخش خصوصی و شماری از سیاستمداران در پاکستان برای بازگشایی تورخم تلاش کردهاند، اما این تلاشها تاکنون به نتیجه نرسیده است.
الکوزی افزود بخش خصوصی افغانستان نیز خواستار باز بودن مسیرهای تجاری با پاکستان است، اما در عین حال از موضع حکومت طالبان در این زمینه حمایت میکند.
اظهارات الکوزی در حالی مطرح میشود که پیشتر رسانههای پاکستانی از تصمیم اسلامآباد برای بازگشایی گذرگاههای مرزی و مسیرهای ترانزیتی با افغانستان خبر داده بودند.
بر اساس این گزارشها، این تصمیم در نشستی به ریاست «محسن نقوی»، وزیر کشور پاکستان و با حضور مقامهای ارشد دولتی و نمایندگان جامعه تجاری اتخاذ شده بود.
با این حال، تاکنون مقامهای پاکستانی بهصورت رسمی درباره بازگشایی گذرگاههای مرزی و مسیرهای ترانزیتی با افغانستان اعلام موضع نکردهاند.
گذرگاههای مرزی افغانستان و پاکستان از جمله تورخم، پس از تشدید درگیریهای مرزی در مهر 1404 با تعطیلی مواجه شدند و با وجود تلاشها برای برقراری آتشبس، فعالیت تجاری و رفتوآمد در این مسیرها به حالت عادی بازنگشته است.
بخش خصوصی افغانستان نیز پیشتر بر اهمیت حفظ مسیرهای تجاری با پاکستان تأکید کرده، اما همزمان تلاش کرده است وابستگی خود به مسیرهای پاکستانی را از طریق استفاده از مسیرهای جایگزین، از جمله ایران و آسیای مرکزی، کاهش دهد.
سازمان «افغان ایوک» نسبت به بلاتکلیفی هزاران پناهجوی افغان در قطر و پاکستان ابراز نگرانی کرده و هشدار داده است که اردوگاه اسکان افغانها در قطر تا ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ بسته خواهد شد، در حالی که هنوز برنامه مشخصی برای تعیین سرنوشت ساکنان آن اعلام نشده است.
به گزارش ایراف، این سازمان حامی همکاران افغان نیروهای آمریکایی گفته است بیش از ۱۷۵ هزار شهروند افغانستان دارای تأییدیه اولیه برای ویزای ویژه مهاجرت به آمریکا هستند، اما روند مصاحبه و صدور این ویزاها متوقف شده است. به گفته این نهاد، ادامه این وضعیت، هزاران متقاضی را در شرایط بلاتکلیف قرار داده است.
همزمان، پناهجویان افغان در پاکستان نیز با ادامه بازداشت و اخراج مواجهاند و خواستار رسیدگی فوری به پروندههای مهاجرتی خود شدهاند.
«افغان ایوک» اعلام کرده است که از آغاز سال ۲۰۲۶ تاکنون، هیچ ویزای ویژه مهاجرتی برای دارندگان گذرنامه افغانستان صادر نشده و این موضوع نگرانیها درباره آینده پناهجویان و متقاضیان مهاجرت را افزایش داده است.
همکاران سابق نیروهای آمریکایی پس از سقوط حکومت پیشین، به امید مهاجرت به آمریکا به قطر منتقل شدند، اما با گذشت پنج سال بلاتکلیفی، هنوز مشخص نیست که چه سرنوشتی در انتظارشان است.
این در حالی است که روزنامه ایندیپندنت انگلیس نیز خواهان تسریع روند انتقال افغانهایی که با نیروهای انگلیسی همکاری داشتهاند، شده است.
این روزنامه از دولت انگلیس خواسته است تا هرچه سریعتر به پروندههای مهاجرتی همکاران سابق نیروهای انگلیسی، رسیدگی شود. اما به نظر میرسد اکثر همکاران افغان نیروهای خارجی وضعیت مشابهی دارند و با وجود وعده و وعیدها، همچنان رها شده و بلاتکلیف هستند.
اداره خدمات شهروندی و مهاجرت ایالات متحده (USCIS) اعلام کرده است که از ماه آینده، اختیار رد فوری درخواستهای مهاجرتی ناقص را دوباره به اجرا میگذارد؛ تصمیمی که میتواند بر روند بررسی پرونده بسیاری از متقاضیان، از جمله شهروندان افغانستان، ایران و پاکستان، تأثیر بگذارد.
به گزارش ایراف، بر اساس این سیاست، مأموران USCIS میتوانند درخواستهایی را که فاقد مدارک یا اطلاعات لازم هستند، بدون صدور «درخواست ارائه مدارک تکمیلی» (RFE) یا اخطار رفع نقص، مستقیماً رد کنند.
این اختیار که در گذشته نیز وجود داشت، در سالهای اخیر بهطور محدود اجرا میشد، اما اکنون دوباره بهعنوان بخشی از سیاستهای جدید اداره مهاجرت آمریکا احیا شده است.
کارشناسان هشدار میدهند که این تغییر، اگرچه ممکن است روند رسیدگی به پروندهها را تسریع کند، اما احتمال رد شدن درخواستهای ناقص را افزایش میدهد و متقاضیان باید پیش از ارسال پرونده، از کامل بودن تمامی مدارک و اطلاعات اطمینان حاصل کنند.
این تصمیم میتواند برای شماری از متقاضیان افغان، ایرانی و پاکستانی که در حال پیگیری پروندههای مهاجرتی، ویزا یا برخی درخواستهای مرتبط با حمایتهای مهاجرتی هستند، اهمیت ویژهای داشته باشد.
نماینده دائمی پاکستان در سازمان ملل با صدور هشداری شدیداللحن در صحن شورای امنیت، حکومت طالبان را به ایجاد پناهگاههای امن برای گروههای تروریستی متهم کرد و همزمان دهلینو را به اعمال «تروریسم دولتی» در کشمیر متهم ساخت.
به گزارش ایراف، عاصم افتخار احمد، نماینده دائمی پاکستان در سازمان ملل متحد، در نشست اخیر شورای امنیت سازمان ملل اظهار داشت که خروج نیروهای بینالمللی و تسلط مجدد طالبان بر کابل در اوت ۲۰۲۱، فضا و بستر مساعدی را برای تجدید قوا و تحرک آزادانه گروههای تروریستی متعدد در جغرافیای افغانستان فراهم کرده است.
دیپلمات ارشد پاکستان در نطق خود صراحتاً نام گروههایی چون «تحریک طالبان پاکستان» (TTP)، «ارتش آزادیبخش بلوچستان» (BLA)، «شاخه خراسان داعش» (ISKP) و «القاعده» را مطرح کرد و خواستار اقدام قاطع کابل برای جلوگیری از سوءاستفاده این جریانها از خاک افغانستان علیه اسلامآباد شد.
این هشدار در حالی مطرح میشود که بر اساس تازهترین گزارش «مؤسسه مطالعات امنیتی پاکستان» (PIS)، ماه ژوئیه ۲۰۲۶ با ثبت ۲۰۵ کشته — که ۱۱۲ تن از آنان نیروهای نظامی و امنیتی بودند — مرگبارترین و خونینترین ماه سال جاری میلادی در مواجهه اسلامآباد با موج تروریسم بوده است.
نماینده پاکستان که سخنانش همزمان با هفتمین سالگرد لغو وضعیت ویژه منطقه کشمیر توسط دولت هند ایراد میشد، با متهم کردن دهلینو به سرکوب و تروریسم دولتی، خواستار برخورد بیاغماض جامعه جهانی با اقدامهای هند در کشمیر اشغالی شد.
این خط خبری و حمله دیپلماتیک همزمان به هند و طالبان، دقیقاً پس از پایان چهارمین دور گفتوگوهای استراتژیک ضدتروریسم میان آمریکا و پاکستان در واشنگتن کلید خورده است.
تحلیلگران معتقدند اسلامآباد با جلب همراهی واشنگتن در بازتعریف تهدیدات مرزی خود، در تلاش است تا اجماع بینالمللی تازهای را جهت اعمال فشارهای همهجانبه بر حکومت سرپرست افغانستان برای مهار مخالفان مسلح خود ایجاد کند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «محمد صادق»، نماینده ویژه پاکستان برای افغانستان، از دیدار با «یو شیائویونگ»، نماینده ویژه چین در امور افغانستان، در اسلامآباد خبر داد و اعلام کرد دو طرف درباره امنیت منطقه، آخرین تحولات افغانستان و راههای تقویت همکاریهای دوجانبه رایزنی کردهاند.
صادق با انتشار پیامی در ایکس نوشت دو طرف در این دیدار درباره تهدیدهای ناشی از فعالیت گروه تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی) و جنبش اسلامی ترکستان شرقی، که به گفته مقامهای پاکستانی از خاک افغانستان فعالیت میکنند، تبادل نظر کردند.
به گفته وی، دو طرف همچنین بر تقویت هماهنگی دوجانبه و تعمیق همکاریها برای مقابله با تهدیدهای تروریستی و حفظ صلح، امنیت و ثبات منطقه توافق کردند.
این دیدار در حالی انجام میشود که پاکستان مدعی است اعضای تحریک طالبان پاکستان از خاک افغانستان برای انجام حملات علیه این کشور استفاده میکنند؛ ادعایی که کابل همواره آن را رد کرده و تأکید دارد اجازه استفاده از خاک افغانستان علیه هیچ کشوری را نخواهد داد.
نمایندگان ویژه چین و پاکستان پیشتر نیز در اواسط خردادماه با یکدیگر دیدار کرده بودند. به گفته منابع، محور آن نشست تلاشهای پکن برای کاهش تنشها میان افغانستان و پاکستان در قالب «فرآیند ارومچی» و هماهنگی برای برگزاری دور دوم این روند بود.
نمایندگان ویژه چین و پاکستان در اسلامآباد درباره فعالیتهای تحریک طالبان پاکستان (TTP) و جنبش اسلامی ترکستان شرقی (ETIM) از خاک افغانستان گفتوگو کرده و بر تقویت همکاریهای ضدتروریسم تأکید کردند؛ گروههایی که طبق گزارشهای بینالمللی در افغانستان حضور دارند اما حکومت طالبان این ادعاها را رد میکند.
به گزارش ایراف، در ادامه نگرانیهای امنیتی منطقهای، روز گذشته(دوشنبه، ۱۲ مرداد) محمد صادق و یو شیائو یونگ، نمایندگان ویژه پاکستان و چین برای افغانستان، در اسلامآباد دیدار و درباره تهدیدهای ناشی از فعالیت گروههای مسلح در افغانستان گفتوگو کردند.
محمد صادق در صفحه ایکس خود نوشته است که محور اصلی این رایزنیها، بررسی فعالیتهای تحریک طالبان پاکستان و جنبش اسلامی ترکستان شرقی بوده است؛ دو گروهی که به گفته مقامهای پاکستانی و چینی، از خاک افغانستان برای سازماندهی حملات و فعالیتهای مسلحانه استفاده میکنند.
نماینده ویژه پاکستان در این پیام تأکید کرده است که دو طرف توافق کردهاند هماهنگیهای دوجانبه را تقویت و همکاریها را برای مقابله با تهدیدهای تروریستی گسترش دهند.
او نوشته است: «در مورد تهدیدات ناشی از تحریک طالبان پاکستان و جنبش اسلامی ترکستان شرقی که از خاک افغانستان فعالیت میکنند، تبادل نظر کردیم و توافق کردیم که همکاریها را برای حفظ صلح، امنیت و ثبات منطقهای تعمیق بخشیم.»
پاکستان سالهاست میگوید که رهبران و اعضای تیتیپی پس از تشدید عملیاتهای ضدتروریسم در آن کشور، به افغانستان رفتهاند و از آنجا حملات خود را علیه نیروهای امنیتی پاکستان طراحی و اجرا میکنند.
این گروه مسئولیت دهها حمله مرگبار در پاکستان را بر عهده داشته و از سوی جامعه جهانی بهعنوان یک گروه تروریستی شناخته میشود.
چین نیز با وجود روابط سیاسی نزدیک با طالبان، نسبت به فعالیت اعضای جنبش اسلامی ترکستان شرقی در افغانستان حساسیت ویژه دارد.
این گروه که عمدتاً از مسلمانان اویغور تشکیل شده، از سوی پکن تهدیدی مستقیم علیه امنیت ملی چین تلقی میشود.
گزارشهای کمیته نظارت بر تحریمهای شورای امنیت سازمان ملل متحد نیز حضور TTP و ETIM در افغانستان را تأیید کرده و هشدار داده است که فعالیت این گروهها میتواند پیامدهای امنیتی گستردهای برای منطقه داشته باشد.
در مقابل، حکومت طالبان حضور گروههای تروریستی در افغانستان را رد میکند و میگوید هیچ گروهی اجازه ندارد از خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر استفاده کند.
طالبان تأکید دارد که این ادعاها «سیاسی» است و افغانستان پس از تسلط این گروه «امنتر» شده است.
با این حال، نگرانیهای امنیتی کشورهای منطقه همچنان ادامه دارد و گفتوگوهای اسلامآباد–پکن نشان میدهد که موضوع فعالیت گروههای مسلح در افغانستان به یکی از محورهای اصلی تعاملات امنیتی منطقه تبدیل شده است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «راندهیر جیسوال»، سخنگوی وزارت خارجه هند در واکنش به اظهارات اخیر سخنگوی ارتش پاکستان درباره روابط دهلینو و کابل، اظهار داشت این سخنان بازتابدهنده احساس ناامنی و سرخوردگی پاکستان از روند رو به گسترش روابط هند و افغانستان است.
جیسوال در گفتگو با خبرنگاران در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات «احمد شریف چوهدری»، سخنگوی ارتش پاکستان گفت: چنین اظهارات و اظهارنظرهایی، به نوعی بازتابدهنده احساس ناامنی و سرخوردگی دولت پاکستان نسبت به روند مثبت روابط هند و افغانستان است.
این واکنش پس از آن مطرح شد که «احمد شریف چوهدری»، سخنگوی ارتش پاکستان با انتقاد از روابط هند و افغانستان، به اظهارات اخیر یکی از مقامهای طالبان درباره اشتراکات تاریخی و فرهنگی افغانستان و هند اشاره کرد و با استناد به تفسیری از یک آیه قرآن گفت مسلمانان نباید با «کافران» دوستی کنند.
وی همچنین با طرح این ادعا که حکومت طالبان به هند نزدیک شده است، مدعی شد رابطه میان طالبان و جریانهای حاکم در هند، رابطهای «ارباب و برده» است و حکومت طالبان را به فاصله گرفتن از اصول اسلامی متهم کرد.
اظهارات دو طرف در شرایطی مطرح میشود که روابط هند و حکومت طالبان طی سالهای اخیر روندی رو به گسترش داشته است. دهلینو اگرچه تاکنون حکومت طالبان را به رسمیت نشناخته، اما از سال 2022 حضور دیپلماتیک خود را در کابل از سر گرفته و تماسهای سیاسی با مقامهای طالبان را افزایش داده است.
در ماههای اخیر، مقامهای طالبان از جمله وزیر خارجه، وزیر صنعت و تجارت و شمار دیگری از مقامهای افغان با مقامهای هندی دیدار کردهاند. همچنین هند کمکهای بشردوستانه خود به افغانستان را ادامه داده و دو طرف بر توسعه همکاریهای تجاری، سرمایهگذاری و استفاده از بندر چابهار برای تسهیل تجارت تأکید کردهاند.
طالبان: داعش در افغانستان سرکوب شده و پناهگاههایش از بین رفته است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «ذبیحالله مجاهد»، سخنگوی ارشد حکومت طالبان در واکنش به ابراز نگرانی برخی اعضای شورای امنیت سازمان ملل درباره تهدیدهای ناشی از فعالیت گروههای تروریستی در افغانستان، این نگرانیها را رد کرد و تأکید نمود هیچ گروه مسلحی اجازه فعالیت در افغانستان را ندارد.
مجاهد به طلوع نیوز گفت افغانستان تحت کنترل کامل حکومت طالبان قرار دارد و هیچ گروه مسلح خودسر اجازه فعالیت در این کشور را ندارد.
وی تأکید کرد موضع طالبان درباره استفاده نشدن از خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر بسیار روشن است و افزود: افغانستان اجازه نمیدهد از خاک آن علیه کشورهای دیگر استفاده شود.
سخنگوی ارشد حکومت طالبان همچنین تصریح کرد گروه تروریستی داعش در افغانستان «کاملاً سرکوب شده» و پناهگاههای این گروه از بین رفته است.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که در نشست شورای امنیت سازمان ملل در نیویورک، «سان لی»، نماینده چین بر اهمیت مبارزه با تروریسم تأکید کرد و از مقامهای طالبان خواست به تعهدهای خود در این زمینه پابند بمانند.
وی همچنین گفت جامعه جهانی باید به افغانستان در احیای اقتصاد و بهبود وضعیت معیشتی مردم کمک کند تا زمینههای مساعد برای گسترش تروریسم از میان برداشته شود.
نماینده چین در ادامه نیز از کشورهای آسیای مرکزی و سازمانهای منطقهای، از جمله سازمان همکاری شانگهای، برای تقویت همکاری با افغانستان در مقابله با تهدیدهای تروریسم فرامرزی حمایت کرد.
این نگرانیها در حالی مطرح میشود که بر اساس آمار منتشرشده از سوی داعش خراسان، این گروه از آغاز سال 2026 تاکنون مسئولیت 26 حمله در افغانستان و پاکستان را بر عهده گرفته که 23 مورد آن در پاکستان و سه مورد در افغانستان رخ داده است.
طرح روسیه برای اتصال به اقیانوس هند؛ نقش افغانستان در کریدور ریلی
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «مارات خوسنولین»، معاون نخستوزیر روسیه اعلام کرد مسکو برای کاهش خطرات ناشی از وابستگی به مسیرهای دریایی مانند تنگه بسفر و تنگه هرمز، ایجاد یک مسیر ریلی به سوی اقیانوس هند را بررسی میکند.
معاون نخستوزیر روسیه به «تاس» گفت: گزینههای مختلف برای دسترسی به هند قابل بررسی است و مسیرهایی از طریق ترکمنستان، ایران، افغانستان و پاکستان در حال بررسی است.
افغانستان به دلیل موقعیت جغرافیایی خود در میان آسیای مرکزی، آسیای جنوبی و غرب آسیا، سالهاست بهعنوان یکی از مسیرهای بالقوه اتصال منطقهای مطرح است. این کشور میتواند در صورت ایجاد زیرساختهای لازم، نقش یک گذرگاه ترانزیتی میان کشورهای شمال، غرب و جنوب آسیا ایفا کند.
در سالهای اخیر، طرحها و پروژههای مختلف منطقهای نیز بر جایگاه افغانستان بهعنوان مسیر اتصال تأکید داشتهاند؛ از جمله همکاریهای ترانزیتی با ایران، طرحهای مرتبط با اتصال به بنادر ایران، برنامههای کریدوری با چین و تلاشها برای پیوند دادن آسیای مرکزی با بازارهای جنوب آسیا.
همچنین پروژههایی مانند راهآهن خواف-هرات میان ایران و افغانستان، طرحهای انتقال ریلی میان آسیای مرکزی و افغانستان، و بحثهای مربوط به گسترش مسیرهای تجاری میان چین، افغانستان و کشورهای منطقه، بخشی از تلاشها برای افزایش نقش این کشور در شبکههای ترانزیتی منطقهای بوده است.
با این حال، تحقق چنین مسیرهایی به توسعه زیرساختهای حملونقل، تأمین امنیت و همکاری میان کشورهای منطقه وابسته است.
همزمان با نزدیک شدن به پنجمین سالگرد تسلط دوباره حکومت طالبان بر افغانستان، بیش از ۵۰ حقوقدان و فعال بینالمللی با امضای اعلامیهای خواستار گنجانده شدن «آپارتاید جنسیتی» در کنوانسیون جرایم علیه بشریت شدند.
به گزارش ایراف، جمعی از چهرههای شناختهشده حقوق بینالملل و فعالان حقوق بشر در آستانه پنجمین سالگرد بازگشت حکومت طالبان به قدرت، اعلامیهای بینالمللی را با عنوان «اعلامیه بینالمللی درباره آپارتاید جنسیتی و پیامدهای آن» به امضا رساندند. این سند حاصل ۱۸ ماه گفتوگو و رایزنی میان حقوقدانان برجسته و مدافعان حقوق زنان افغانستان است.
بر اساس اعلام تهیهکنندگان، هدف اصلی این سند تقویت تلاشهای بینالمللی برای جرمانگاری آپارتاید جنسیتی و مقابله با تبعیضهای ساختاری علیه زنان و دختران افغان عنوان شده است. بیش از ۵۰ شخصیت برجسته از جمله برندگان جایزه نوبل، قضات پیشین دادگاههای بینالمللی، مقامهای سابق سازمان ملل و فعالان مدنی از افغانستان و آفریقای جنوبی این متن را امضا کردهاند.
در این بیانیه از جامعه جهانی و سازمان ملل متحد خواسته شده است که ممنوعیت «آپارتاید جنسیتی» را به عنوان یک جرم مستقل و مشخص در کنوانسیون جرایم علیه بشریت بگنجانند تا از ظرفیتهای حقوق بینالملل برای پیگیری این محدودیتها استفاده شود.
امضاکنندگان تأکید کردهاند اگرچه تمامی مردم افغانستان با چالشهای متعدد سیاسی و اقتصادی روبهرو هستند، اما زنان و دختران بیشترین تبعات این شرایط را تحمل میکنند. در این سند، سیاستهایی مانند منع تحصیل دختران، محدودیت بر اشتغال، حضور اجتماعی و برخوردهای انضباطی در هرات و کابل به عنوان مصادیق اصلی تبعیض یاد شده است.
بخش دیگری از این اعلامیه به نقد تحرکات برخی بازیگران بینالمللی برای عادیسازی روابط دیپلماتیک با حکومت طالبان پرداخته و خواستار مشروطسازی هرگونه تعامل سیاسی به رعایت حقوق اساسی شهروندان شده است.
قرار است این اعلامیه روز ۱۳ اوت (۲۲ مرداد) طی مراسمی مجازی به میزبانی دانشکده حقوق دانشگاه میشیگان و با حضور حقوقدانان و فعالان بینالمللی به صورت رسمی رونمایی شود.
ارزیابی تازه نهاد ریچ با پشتیبانی سازمان ملل نشان میدهد سوءتغذیه در ۵۳ درصد مناطق افغانستان رو به افزایش است و در ۴۴ درصد این مناطق، شمار مبتلایان طی سه ماه گذشته دو برابر شده است.
به گزارش ایراف، بر اساس ارزیابی جدید نهاد ریچ که بین ۱۰ مه تا ۷ ژوئن و با استفاده از اطلاعات بیش از ۱۲ هزار منبع محلی در ۴۰۱ شهرستان انجام شده، وضعیت ناامنی غذایی در سراسر افغانستان بهشدت وخیم شده و افزایش چشمگیر بهای مواد غذایی، خانوادههای بیشتری را در معرض گرسنگی قرار داده است.
در این گزارش آمده است که بیشترین افزایش موارد سوءتغذیه در ولایتهای پنجشیر (۸۹ درصد)، فاریاب (۸۵ درصد) و لغمان (۸۳ درصد) ثبت شده است.
این روند نشان میدهد بحران سوءتغذیه در بخشهای مختلف افغانستان با سرعت در حال گسترش است.
همزمان، ۵۵ درصد مناطق از افزایش قابل توجه قیمت مواد غذایی در ۳۰ روز گذشته خبر دادهاند و ۶۳ درصد نیز گفتهاند قیمتها در بازارهای محلی بهطور ناگهانی بالا رفته است.
این شرایط باعث شده بسیاری از خانوادهها برای تأمین نیازهای اولیه، دامهای خود را بفروشند؛ موضوعی که در ۸۷ درصد مناطق گزارش شده و نشاندهنده از دست رفتن آخرین داراییهای مردم است.
در مجموع، ۶۵ درصد مناطق ناامنی غذایی را «مشکل جدی یا بسیار جدی» توصیف کردهاند و ۲۵ درصد گفتهاند بیشتر ساکنان در یک ماه گذشته غذای کافی نداشتهاند.
همچنین در ۶۰ درصد مناطق کودکان برای کمک به تأمین هزینههای خانواده مشغول کار هستند.
گزارش ریچ تأکید میکند که مشکلات اقتصادی همچنان مهمترین عامل بیجاشدن مردم است؛ ۸۰ درصد مناطق مشکلات مالی را دلیل اصلی ترک محل زندگی دانستهاند و ۷۹ درصد نیز بیکاری و فقر را عامل مهم عنوان کردهاند.
کمبود مواد غذایی، خشکسالی، دسترسی محدود به خدمات اساسی، درگیریها و سیلابها از دیگر عوامل بیجاشدن مردم بوده است.
این ارزیابی همچنین به ادامه بازگشت مهاجران افغان از ایران و پاکستان اشاره میکند.
نیمی از مناطق گفتهاند بازگشتکنندگان را پذیرفتهاند، اما ۵۷ درصد اعلام کردهاند این افراد پس از ورود هیچگونه کمک بشردوستانه دریافت نکردهاند.
سیلابهای اخیر نیز بر نیازهای بشردوستانه افزوده است و ۱۵ درصد مناطق از خسارت شدید به خانهها خبر دادهاند؛ بیشترین آسیبها در ولایتهای ارزگان، سمنگان و بغلان گزارش شده است.
دسترسی به خدمات درمانی نیز با چالشهای جدی روبهرو است. ۷۷ درصد مناطق کمبود دوا و تجهیزات پزشکی را بزرگترین مانع دانستهاند، ۵۹ درصد گفتهاند هزینه درمان قابل پرداخت نیست و بیش از نیمی از مناطق از کمبود کارکنان متخصص خبر دادهاند.
همچنین ۱۷ درصد مناطق اعلام کردهاند زنان به دلیل فاصله زیاد یا محدودیتهای رفتوآمد، دسترسی امن به مراکز درمانی ندارند.
در بخش کمکهای بشردوستانه نیز کاهش محسوس دیده میشود؛ تنها ۲۹ درصد مناطق گفتهاند در سه ماه گذشته کمک دریافت کردهاند، در حالی که این رقم در ماه مارچ ۳۷ درصد بود.
با وجود نیاز گسترده، ۲۲ درصد مناطق گفتهاند مردم نمیدانند چگونه باید برای دریافت کمک اقدام کنند.
این گزارش در پایان هشدار میدهد که افزایش قیمت مواد غذایی، شوکهای اقلیمی، مشکلات اقتصادی، بازگشت مهاجران و کاهش بودجه کمکهای جهانی، فشار بر خانوادههای آسیبپذیر را تشدید کرده و بدون حمایت بیشتر، ناامنی غذایی و سوءتغذیه در افغانستان احتمالاً وخیمتر خواهد شد.
سخنگوی وزارت خارجه پاکستان: اسلامآباد خواهان جنگ با افغانستان نیست
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «طاهر اندرابی»، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان در نشست خبری هفتگی خود با خبرنگاران درباره استفاده از خاک افغانستان برای انجام حملات تروریستی علیه پاکستان گفت که اسلامآباد بهطور «کاملاً روشن و صریح» به کابل اعلام کرده است که زیرساخت حمایتی تروریسم در افغانستان باید از بین برده شود.
وی همچنین مدعی حمایت طالبان از گروه تحریک طالبان پاکستان شد و این موضوع را اصلیترین مانع در روابط کابل و اسلامآباد دانست و گفت این حمایت باید پایان یابد.
اندرابی در واکنش به اظهارات «ذبیحالله مجاهد»، سخنگوی ارشد حکومت طالبان، درباره تمایل به احیای روابط با پاکستان نیز گفت: اسلامآباد خواهان جنگ با افغانستان نیست، اما حکومت طالبان باید میان برقراری روابط خوب با پاکستان و ادامه ارتباطات و شبکههای حمایتی خود با تحریک طالبان پاکستان یکی را انتخاب کند.
وی با اشاره به برگزاری چهارمین دور گفتگوی آمریکا و پاکستان در مبارزه با تروریسم تصریح کرد اسلامآباد در زمینه مقابله با سازمانهای تروریستی و شبکههای حمایتی فرامرزی و منطقهای آنها، با واشنگتن «کاملاً همنظر» است.
اندرابی در نشست خبری هفتگی خود تأکید کرد گفتگوی پاکستان و آمریکا درباره مبارزه با تروریسم، روندی منظم است و چهارمین دور آن برگزار شده است.
وی افزود که دو طرف در این گفتگوها درباره اقداماتی برای تقویت امنیت مرزی و مختل کردن شبکههای تسهیلکننده فعالیتهای تروریستی در سراسر منطقه گفتگو کردهاند.
به گفته اندرابی، این شبکههای تروریستی در سراسر منطقه، بهویژه از افغانستان، فعالیت میکنند و اسلامآباد مدعی است که هند نیز از برخی از این شبکهها حمایت و پشتیبانی میکند.
وی همچنین اضافه کرد مذاکرات پاکستان و آمریکا بر چگونگی «خنثی کردن و مقابله» با این گروههای تروریستی متمرکز بوده است.
سخنگوی وزارت خارجه پاکستان اضافه کرد در بیانیه مشترک دو کشور، بهطور مشخص از ارتش آزادیبخش بلوچستان نام برده شده است، اما همکاریها به این گروه محدود نمیشود و گروههای تروریستی دیگری را نیز دربرمیگیرد.
نماینده پارلمان آلمان به افغانستان اینترنشنال: نگران اخراج بیشتر پناهجویان افغان هستم
اخراج ۳۱ شهروند افغانستان از میدان هوایی لایپزیگ به کابل، بهویژه حضور یک فرد بدون محکومیت کیفری در میان آنان، بحث درباره سیاست اخراج پناهجویان افغان در آلمان را وارد مرحله تازهای کرده است.
این نخستین بار از زمان بازگشت طالبان به قدرت است که آلمان یک پناهجوی عادی افغان را اخراج میکند. منتقدان میگویند این اقدام میتواند راه را برای اخراج شمار بیشتری از پناهجویان ردشده به افغانستان، با وجود ادامه بحران حقوق بشری در این کشور، هموار کند.
کلارا بونگر، نماینده حزب چپ در بوندستاگ، و هلن رزنه، مدیر اجرایی «پرو ازول»، سازمان مدافع حقوق پناهجویان، در گفتوگوهای جداگانه با افغانستان اینترنشنال هشدار دادند که این اقدام میتواند نشانه گسترش دامنه اخراجها فراتر از مجرمان محکومشده باشد. در مقابل، حکومت آلمان میگوید اجرای احکام اخراج بخشی از سیاست تأمین امنیت عمومی و کنترول مهاجرت است.
براساس پاسخ حکومت فدرال آلمان به پرسش کلارا بونگر و فراکسیون حزب چپ، تا ۱۹ جون ۲۰۲۶ در مجموع ۱۹۶ شهروند افغانستان پس از بازگشت طالبان از آلمان اخراج شده بودند. با احتساب ۳۱ نفری که هفته گذشته از لایپزیگ به کابل فرستاده شدند، شمار اخراجشدگان به ۲۲۷ نفر رسیده است.
همزمان با انجام این پرواز، شماری از معترضان در میدان هوایی لایپزیگ تجمع کردند و با اشاره به وضعیت حقوق بشر و نبود امنیت در افغانستان، خواستار توقف اخراجها و پایان همکاری حکومت آلمان با طالبان شدند.
عادی شدن اخراجها
خانم بونگر اخراج پناهجوی رد شده را «غیرمسئولانه» توصیف کرد و گفت حکومت آلمان افراد را به کشوری بازمیگرداند که اداره حاکم در آنجا به شکنجه، بازداشت خودسرانه و نقض نظاممند حقوق بشر متهم است.
بونگر گفت نگرانکنندهترین بخش این تحول، احتمال گسترش دامنه اخراجها به افرادی است که مرتکب جرایم سنگین نشدهاند. به باور او، این موضوع نشان میدهد که اخراج شهروندان افغانستان میتواند به یک روند منظم تبدیل شود.
او همچنین تجمع اعتراضی در میدان هوایی لایپزیگ را «درست و ضروری» خواند و خواستار توقف روند اخراج شد.
هلن رزنه، مدیر اجرایی سازمان مدافع حقوق پناهجویان «پرو ازول»، نیز اخراج یک شهروند افغانستان بدون محکومیت کیفری را نشانه تغییر سیاست اخراج آلمان دانست.
او در پاسخ به افغانستان اینترنشنال گفت با انجام این اخراج، محدودیتی که پیشتر بازگرداندن افراد را به مجرمان محکومشده و کسانی که تهدیدی برای امنیت عمومی تلقی میشدند، عملاً از میان رفته است. به گفته او، این تصمیم میتواند راه را برای اخراج گروه گستردهتری از شهروندان افغانستان هموار کند.
رزنه گفت وزارت داخله آلمان ممکن است در آینده مردان مجرد افغان را که حکم قطعی خروج دارند، حتی اگر سابقه کیفری نداشته باشند، نیز اخراج کند. این تغییر به معنای کنار گذاشتن یکی از مهمترین محدودیتهای سیاسی برسر راه اخراج پناهجویان افغان است.
مجرمان باید کجا مجازات شوند؟
حکومت آلمان اخراج مجرمان را بخشی از سیاست حفاظت از امنیت عمومی میداند. وزیر داخله این کشور گفته است افرادی که در آلمان مرتکب جرم شدهاند و حق اقامت ندارند، باید این کشور را ترک کنند.
اما منتقدان میگویند مخالفت آنان با اصل مجازات مجرمان نیست، بلکه با محل اجرای آن است.
کلارا بونگر گفت هر فردی که مرتکب جرم سنگین شود، باید در برابر یک دادگاه مستقل محاکمه و مجازات قانونی خود را سپری کند، اما نباید به حکومتی تحویل داده شود که به گفته او، متهم به شکنجه و نقض گسترده حقوق بشر است.
بونگر گفت اگر اخراج یک فرد از نظر حقوقی ممکن نباشد، دولت آلمان باید از ابزارهای قانونی مانند اجرای مجازات، نظارت پس از آزادی و دیگر تدابیر قضایی برای مدیریت خطر استفاده کند، نه اینکه مسئولیت را به حکومتی دیگر واگذار کند.
او افزود: «سپردن مشکلات امنیتی به یک رژیم متهم به شکنجه، امنیت بیشتری ایجاد نمیکند.»
هلن رزنه میگوید پرو ازول اخراج افراد به افغانستان را با توجه به وضعیت کنونی این کشور، از نظر حقوق بشری غیرقابل توجیه میداند.
او به ماده سوم کنوانسیون اروپایی حقوق بشر، ماده چهارم منشور حقوق اساسی اتحادیه اروپا و اصل بینالمللی منع بازگرداندن اشاره کرد و گفت براساس این اصول، هیچکس نباید به کشوری فرستاده شود که در آن با خطر شکنجه یا رفتار غیرانسانی و تحقیرآمیز روبهرو باشد.
رزنه وضعیت افغانستان را «فاجعهبار» توصیف کرد و گفت طالبان با بازداشتهای خودسرانه، بدرفتاری، مجازاتهای بدنی در ملاءعام و محدود کردن آزادیهای اساسی حکومت میکنند. او افزود زنان و دختران نیز بهطور نظاممند از آموزش، کار و حضور در جامعه محروم شدهاند.
او تأکید کرد صرف اینکه فردی توانایی کار داشته باشد یا اعضای خانوادهاش در افغانستان زندگی کنند، نمیتواند دلیلی برای بازگرداندن امن و انسانی او باشد.
همکاری با طالبان؛ ضرورت یا امتیاز سیاسی؟
اخراج پناهجویان افغان، حکومت آلمان را ناگزیر کرده است برای تأیید هویت، صدور اسناد سفر و پذیرش افراد در کابل با طالبان در تماس باشد. مقامهای آلمانی تأکید میکنند این تماسها صرفاً فنی است و به معنای بهرسمیت شناختن حکومت طالبان نیست.
اما هلن رزنه این توضیح را کافی نمیداند. او میگوید همکاری با نمایندگان طالبان از مسائل اداری فراتر رفته و به ایجاد روابط کاری مستقیم با این گروه انجامیده است. به گفته او، این روند همچنین فعالیت قونسلی نمایندگان طالبان در آلمان را گسترش میدهد.
رزنه افزود هرچند این همکاری هنوز به معنای بهرسمیت شناختن رسمی طالبان نیست، اما از نظر سیاسی به این گروه اعتبار بیشتری میدهد و جایگاه آن را در عرصه بینالمللی تقویت میکند. او هشدار داد آلمان ممکن است به الگویی برای دیگر کشورهای اروپایی در برقراری روابط با طالبان تبدیل شود.
او همچنین گفت وابستگی آلمان به همکاری طالبان در روند اخراجها، این گروه را در موقعیتی قرار میدهد که از پذیرش افراد اخراجشده بهعنوان ابزاری برای فشار یا گرفتن امتیاز استفاده کند.
کلارا بونگر نیز خواستار شفافیت بیشتر حکومت آلمان شد. این نماینده پارلمان گفت حکومت باید جزئیات توافقهای خود با طالبان را در اختیار پارلمان قرار دهد و توضیح دهد افراد براساس چه معیارهایی برای اخراج انتخاب میشوند و آیا برای همکاری طالبان امتیاز یا تعهدی داده شده است یا خیر. به گفته او، حکومت همچنین باید روشن کند که آیا وضعیت افراد پس از رسیدن به کابل پیگیری میشود یا نه.
نگرانی از دسترسی طالبان به اطلاعات شخصی
فعالیت نمایندگان معرفیشده از سوی طالبان در نمایندگیهای افغانستان در آلمان، نگرانیهایی را درباره دسترسی این گروه به اطلاعات شخصی شهروندان افغانستان ایجاد کرده است.
هلن رزنه گفت شماری از افغانهای مقیم آلمان به پرو ازول گفتهاند نگراناند اطلاعاتی که برای دریافت خدمات قونسلی ارائه میکنند، در اختیار طالبان قرار گیرد.
به گفته او، پروندههای قونسلی شامل کاپی پاسپورت، عکس، نشانی، شماره تماس، اطلاعات خانوادگی و سوابق افراد است. او هشدار داد دسترسی طالبان به چنین اطلاعاتی میتواند برای مخالفان سیاسی، خبرنگاران، مدافعان حقوق بشر و دیگر افرادی که از این گروه گریختهاند، خطرساز باشد و حتی اعضای خانواده آنان را در افغانستان در معرض فشار قرار دهد.
رزنه افزود: «نباید از پناهجویان خواسته شود اطلاعات شخصی خود را در اختیار همان حاکمیتی قرار دهند که برای فرار از آن درخواست حمایت کردهاند.»
درخواست برای توقف اخراجها
کلارا بونگر و هلن رزنه هر دو خواستار توقف فوری اخراج شهروندان افغانستان شدهاند، اما استدلالهای متفاوتی مطرح میکنند.
حکومت آلمان میگوید اجرای احکام قطعی خروج، بخشی از سیاست کنترول مهاجرت و تأمین امنیت عمومی است. مقامهای این کشور تأکید دارند افرادی که حق اقامت ندارند و حکم اخراج آنان قطعی شده است، باید آلمان را ترک کنند.
در مقابل، بونگر و سازمان پرو ازول میگویند اجرای احکام اخراج باید با تعهدات حقوق بشری آلمان، از جمله اصل منع بازگرداندن و ممنوعیت شکنجه، سازگار باشد.
به باور آنان، اختلاف اصلی بر سر مجازات مجرمان نیست، بلکه بر سر محل اجرای آن است. آنان میگویند اگر بازگرداندن یک فرد او را در معرض شکنجه، بازداشت خودسرانه یا دیگر موارد نقض حقوق بشر قرار دهد، دولت آلمان نباید او را به افغانستان اخراج کند.
نخستوزیر کانادا در موضعگیری تازهای بر حمایت «بدون ابهام» کشورش از دیوان کیفری بینالمللی (ICC) تأکید کرد و از آمادگی اتاوا برای پشتیبانی از کیمبرلی پروست، قاضی کانادایی تحت تحریم آمریکا در پرونده افغانستان، خبر داد.
به گزارش ایراف، مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، با اشاره به جایگاه حقوق بینالملل در سیاست خارجی اتاوا تصریح کرد که دیوان کیفری بینالمللی در شرایطی که جهان روزبهروز ناامنتر و خطرناکتر میشود، نهادی حیاتی و غیرقابل چشم پوشی است.
با این حال، کارنی از ارائه توضیح درباره علل سکوت طولانیمدت دولت کانادا و عدم انتقاد علنی از اقدام واشنگتن در قبال این قاضی ارشد خودداری کرد.
کیمبرلی پروست، قاضی کانادایی دیوان کیفری بینالمللی، در پی ورود رسمی این نهاد به پرونده رسیدگی به اتهامات جرایم جنگی نظامیان آمریکایی در جریان ۲ دهه حضور نظامی در افغانستان، هدف تحریمهای دولت آمریکا قرار گرفت.
این تحریمها تا جایی پیش رفته است که قاضی پروست مجبور شده برای لغو محدودیتهای مالی — از جمله مسدودی کارتهای اعتباری خود — به دادگاهی در نیویورک شکایت برد.
پیش از این، کشورهایی مانند فرانسه به صراحت تحریمهای واشنگتن علیه قضات لاهه را محکوم کرده بودند، در حالی که اتاوا تا پیش از این اظهارات موضع آشکاری اتخاذ نکرده بود.
تنش میان واشنگتن و دیوان کیفری بینالمللی در حالی ابعاد تازهای پیدا میکند که مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، صراحتاً اعلام کرده واشنگتن برای برچیدن و انحلال ساختار دیوان کیفری بینالمللی تلاش میکند و از متحدان غربی خود نیز خواسته است از اختیارات این دادگاه خارج شوند.
تحلیلگران معتقدند خروج نیروهای غربی از افغانستان نهتنها به بحران سیاسی در کابل منجر شد، بلکه میراث پروندههای حقوق بشری و اتهامات جرایم جنگی ناشی از آن، اکنون به شکافی پرهزینه میان آمریکا و متحدان غربیاش در زمینه پایبندی به نهادهای بینالمللی تبدیل شده است.
اخراج از افغانستان و شکست به ایران سبب زوال هژمونی آمریکا شد
به گزارش خبرگزاری تسنیم، سید حسن مرتضوی، معاون سفارت جمهوری اسلامی ایران در کابل، به همراه علیرضا مرحمتی، سرکنسول کشور در هرات، با «نور احمد اسلامجار»، والی حکومت طالبان در این ولایت دیدار و گفتگو کرد.
مرتضوی در این دیدار با بررسی آخرین تحولات میان ایران و افغانستان و همچنین مسائل منطقهای گفت: غربیها و غربگرایان در همه این سالها در تلاش بودند تا کشورهای مسلمان را با یکدیگر درگیر کرده و از دل این برادرکشی و مسلمانکشی ریشههای نفوذ و استعمار خود را در منطقه تقویت کنند.
وی افزود: اربابان قدرت فکر نمیکردند روزی از افغانستان با ذلت اخراج شوند و پس از آن هم با شکستهای پیدرپی در مقابل ایران اسلامی مجبور به جمع کردن بساط نظامی و نفوذ و استعمار خود از منطقه شوند.
معاون سفارت ایران اظهار داشت: این اخراج ذلیلانه از افغانستان و پس از آن شکستهای تحقیرآمیز از ایران دو اتفاقی بود که هژمونی غرب و استکبار را توسط مسلمانان مؤمن به زیر کشیده و او را به زوال و نابودی نزدیک کرده است.
وی با اشاره به فرصت اقتصادی ایجاد شده، اضافه کرد: اکنون در نبود نفوذ و دخالتهای آمریکا در منطقه فرصت مناسبی برای کشورهای مسلمان ایجاد شده تا از طریق تشکیل ائتلافهای مستحکم اقتصادی، زمینه توسعه و پیشرفت سرزمینهای مسلمانان را تقویت کنند.
مرتضوی ادامه داد: جمهوری اسلامی ایران با همین نگاه، اکنون به دنبال توسعه مناسبات اقتصادی خود با افغانستان است و در این زمینه و با توجه به اهمیت کریدورهای ریلی و جادهای، آمادگی خود را در راستای احداث زیرساختهای ریلی و جادهای و گمرکی به مقامات افغانستان اعلام کرده و هماکنون نیز کارهای مهم و زیرساختی در این عرصهها ادامه دارد که در آینده نزدیک مردم دو کشور برکات آن را خواهند دید.
سرکنسول ایران در هرات نیز در این دیدار با اشاره به تلاشهای ایران با افزایش تعامل با افغانستان اظهار داشت: هماکنون با همراهی و حضور پزشکان ایرانی، مراکز جراحی قلب و دیالیز در هرات، امید داریم که مردم افغانستان دیگر برای امور درمانی نیاز به سفر به خارج از کشور نداشته باشند.
وی با اشاره به افرایش حجم تبادلات اقتصادی میان ایران و افغانستان گفت: با پیگیریهای مستمر در تلاش هستیم تا برخی مسائل مربوط به امور گمرکی در مرز اسلامقلعه و سایر گمرکات غرب افغانستان حل شده و شاهد ترانزیت بدون دردسر کالا میان دو کشور و تشکیل یک کریدور امن و سریع برای تبادلات مرزی باشیم.
اسلامجار نیز در این دیدار گفت: مردم افغانستان پس از سالها تحمل ناامنی و بیثباتی اکنون در یک آرامش نسبی حرکت خود را به سمت توسعه و ثبات آغاز کردهاند و همکاری با کشورهای منطقه به ویژه همسایگان سرعت این تحولات را افزایش خواهد داد.
وی اظهار داشت: حکومت افغانستان با جدیت طرحهای اقتصادی و کریدوری را دنبال میکند و از همکاری جمهوری اسلامی ایران استقبال و حمایت میکند.
لازم به ذکر است در حال حاضر طرحهایی برای احداث راهآهن هرات-مزارشریف با کمک جمهوری اسلامی ایران در دستور کار تهران و کابل قرار دارد.
بازگشت بیش از ۲ هزار مهاجر به افغانستان؛ ۳۲۵ زندانی افغان از زندانهای پاکستان آزاد شدند
در ادامه روند بازگشت مهاجران افغان از پاکستان، وزارت امور مهاجرین و بازگشتکنندگان طالبان از آزادی ۳۲۵ مهاجر افغان از زندانهای پاکستان خبر داده، در همین حال معاون سخنگوی طالبان نیز اعلام کرده است که بیش از دو هزار مهاجر افغان بهگونه اجباری به افغانستان بازگردانده شدهاند.
به گزارش ایراف، وزارت امور مهاجرین طالبان با نشر اعلامیهای گفت که ۳۲۵ مهاجر افغان در جریان هفته جاری از زندانهای پاکستان آزاد و به افغانستان منتقل شدهاند.
براساس این اعلامیه، در میان افراد آزادشده از زندانهای پاکستان، خانوادهها و کودکان نیز بودهاند که به دلایل مختلف توسط پلیس بازداشت شده بودند.
این وزارت افزوده است که ۱۵۶ نفر از این مهاجران از طریق گذرگاه تورخم در ولایت ننگرهار و ۱۶۹ نفر دیگر از مسیر اسپینبولدک در ولایت قندهار وارد افغانستان شدهاند.
از سوی دیگر، حمدالله فطرت، معاون سخنگوی طالبان، از بازگشت اجباری ۴۶۰ خانواده شامل دو هزار و ۲۹۲ نفر در یک روز خبر داده است.
فطرت در خبرنامهای گفته است که از این میان، ۳۷۲ خانواده شامل یکهزار و ۹۴۷ نفر از طریق گذرگاه تورخم، ۱۷ خانواده شامل ۸۵ نفر از طریق سپینبولدک، ۶۶ خانواده شامل ۲۳۹ نفر از مسیر راه ابریشم در نیمروز و پنج خانواده شامل ۲۱ نفر از طریق مرز اسلامقلعه هرات وارد افغانستان شدهاند.
این بازگشتها در حالی ادامه دارد که طی ماههای اخیر روند بازداشت، اخراج و بازگرداندن مهاجران افغان از کشورهای همسایه، بهویژه پاکستان، افزایش یافته است.
مقامهای پاکستانی پیش از این اعلام کرده بودند که مهاجران فاقد اسناد اقامتی و افرادی که قوانین این کشور را نقض کنند، بازداشت و به افغانستان بازگردانده خواهند شد.
همزمان، سازمانهای امدادرسان درباره پیامدهای انسانی بازگشت گسترده مهاجران هشدار داده و تأکید کردهاند که بسیاری از خانوادههای بازگشته به کمکهای فوری در زمینه سرپناه، خدمات صحی، مواد غذایی و حمایتهای معیشتی نیاز دارند.
سازمان ملل: فضا برای زنان و مخالفان طالبان تنگتر شده است
گزارش تازه هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) نشان میدهد که اجرای سختگیرانه قوانین امر به معروف و قوانین پوشش از سوی حکومت طالبان، در بهار امسال زندگی روزمره زنان، اقلیتها، آموزگاران و حتی مغازهداران را با محدودیتهای شدید روبهرو کرده و دامنه فشارها بر مخالفان نیز گستردهتر شده است.
به گزارش ایراف، بخش اخبار سازمان ملل متحد روز دوشنبه ۱۲ مرداد گزارشی منتشر کرده که براساس بررسیهای یوناما از اول آوریل تا پایان ژوئن، فضای اجتماعی برای زنان، اقلیتها و مخالفان طالبان همچنان در حال کوچک شدن است.
در این گزارش تأکید شده که قوانین امر به معروف و قوانین پوشش در مدارس، بازار، بیمارستانها و دیگر فضاهای عمومی بهگونهای اجرا میشود که عملاً حضور آزادانه زنان را محدود کرده است.
یوناما در نمونههای ثبتشده گزارش میدهد که زنی تنها بهدلیل رفتن برای خرید مواد غذایی متوقف شده و مغازهداری که به او کالا فروخته بود، سیلی خورده و برای بازجویی احضار شده است.
همچنین آموزگاری بهدلیل «پوشش غیر مورد نظر طالبان» از کلاس درس اخراج شده؛ مواردی که سازمان ملل آنها را «رویدادهای معمول زندگی شهروندان افغانستان تحت حکومت طالبان» توصیف میکند.
در هفته نخست ژوئن، دستکم ۳۰ زن در هرات بهدلیل آنچه طالبان «حجاب نامناسب» میخوانند بازداشت شدهاند.
پس از این بازداشتها، طالبان سندی ۱۰ صفحهای منتشر کردهاند که در آن ویژگیهای پوشش مورد نظر خود را توضیح دادهاند؛ از جمله پوشاندن تمام بدن بهجز چشمها، استفاده از پوشش گشاد و ضخیم، ممنوعیت هرگونه زینت یا عطر و پرهیز از پوششی که شبیه لباس مردان یا «غیرمسلمانان» باشد.
این سند در اختیار امامان مساجد نیز قرار گرفته و موضوع رعایت «حجاب مورد نظر» در خطبههای جمعه برجسته شده است.
طبق گزارش یوناما، طالبان به مغازهها و کلینیکهای بهداشتی دستور دادهاند که به زنان بدون محرم اجازه ورود ندهند.
این دستور حتی در مغازههای فروش لوازم آرایشی در قندهار نیز اجرا شده است.
در ولایت لوگر نیز زنی که برای خرید مواد غذایی بدون همراه مرد بیرون آمده بود، تذکر شفاهی دریافت کرده و مغازهدار مرد پس از سیلی خوردن، برای بازجویی به اداره امر به معروف برده شده است.
او پس از امضای تعهدنامهای مبنی بر اینکه «در آینده به زنان بدون همراه جنس نخواهد فروخت»، آزاد شده است.
سازمان ملل متحد در این گزارش مستند کرده است که طالبان طی سه ماه بهار امسال حداقل ۳۸۹ نفر را بهصورت خودسرانه بازداشت کردهاند.
همچنین ۶۵ مورد بدرفتاری مأموران امر به معروف ثبت شده که عمدتاً بهدلیل نقض ادعایی قوانین پوشش برای زنان، کوتاه کردن ریش یا مدل موی «غربی» برای مردان و نواختن یا گوش دادن به موسیقی بوده است.
۵ سال پس از افغانستان؛ آمریکا درس جنگهای بیپایان را فراموش کرد؟
به گزارش خبرگزاری تسنیم، روزنامه گاردین در آستانه پنجسالگی خروج مفتضحانه آمریکا از افغانستان، در مطلبی با عنوان «دههها پس از جنگ فاجعهبار آمریکا در افغانستان، ترامپ همان اشتباهات را دوباره تکرار میکند»، نوشت به نظر میرسد واشنگتن درس «جنگهای بیپایان» را فراموش کرده است؛ جنگهایی که بدون اهداف روشن و راهبرد خروج آغاز شدند و هزینههای سنگین انسانی، مالی و ژئوپلیتیکی برجا گذاشتند.
بر اساس این گزارش، جنگ افغانستان که پس از حملات 11 سپتامبر 2001 آغاز شد، اکنون بهطور گسترده یک شکست راهبردی تلقی میشود. این جنگ جان بیش از دو هزار و 400 نظامی آمریکایی، 450 نظامی انگلیسی و دهها هزار غیرنظامی را گرفت و با وجود برکناری طالبان از قدرت، آنها بار دیگر در سال 2021 کنترل افغانستان را به دست گرفت.
به باور نویسنده، افغانستان به نماد شکست مداخلهگری غرب و پروژههای ملتسازی تبدیل شده و نمونهای کلاسیک از آن چیزی است که «جنگ بیپایان» خوانده میشود. انتظار میرفت تجربه افغانستان، سیاستمداران آمریکایی را از ورود به جنگهای طولانی و فاقد چشمانداز روشن بازدارد، اما این درس پیشتر در عراق نادیده گرفته شد و اکنون نیز نشانههایی از تکرار همان الگو در رابطه با ایران دیده میشود.
گزارش با اشاره به جنگ سوم تحمیلی علیه ایران نوشت، جنگی که رئیسجمهور آمریکا آن را «یک گردش کوتاه» توصیف کرده بود، اکنون وارد ششمین ماه خود شده و به سرعت در حال گسترش است؛ وضعیتی که شباهتهای زیادی با آغاز جنگهای افغانستان و عراق دارد.
این رسانه انگلیسی به نقل از «کارتر مالکاسیان»، استاد کالج ملی جنگ آمریکا و مشاور پیشین نیروهای آمریکایی در جنگ افغانستان، نوشت که واقعیتهای میدانی افغانستان فرض اصلی حضور 20 ساله واشنگتن در افغانستان را زیر سؤال برده است، چرا که باوری اینکه خروج آمریکا موجب تبدیل افغانستان به پناهگاه تروریسم بینالمللی خواهد شد، در عمل محقق نشده است.
وی دراینباره به گاردین گفت: در پنج سال گذشته حتی یک حمله تروریستی علیه آمریکا از سوی گروهی مستقر در افغانستان انجام نشده است؛ در حالی که واشنگتن حدود یک تریلیون دلار برای این جنگ هزینه کرد و بیش از 775 هزار نظامی آمریکایی را به افغانستان اعزام کرد؛ همه اینها برای مقابله با تهدیدی که در نهایت مشخص شد بزرگنمایی شده بود.
مالکاسیان همچنین هشدار داد بزرگترین خطر امروز نه بازگشت افغانستان به پناهگاه تروریسم، بلکه «فراموشی جمعی» درباره هزینههای سنگین جنگهای طولانی است.
این گزارش، در ادامه با مقایسه جنگ افغانستان و حمله سال 2003 به عراق، یادآور شد ادعاهای دولت جورج بوش درباره وجود سلاحهای کشتار جمعی در عراق و ارتباط بغداد با القاعده بعدها بیاساس از آب درآمد، اشغال عراق نیز به بخشی از «جنگ جهانی علیه ترور» تبدیل شد و دامنه جنگهای بیپایان آمریکا را گسترش داد.
گاردین با استناد به آمار پروژه «هزینههای جنگ» دانشگاه براون نوشت بین سالهای 2001 تا 2023 حدود 940 هزار نفر در نتیجه مستقیم خشونتهای مرتبط با جنگهای پس از 11 سپتامبر در افغانستان، عراق، سوریه، یمن و پاکستان جان باختهاند و تا 3.8 میلیون نفر نیز بهطور غیرمستقیم در این مناطق جان خود را از دست دادهاند.
سازمان ملل: محدودیتهای زنان در افغانستان تشدید شده است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، بخش اخبار سازمان ملل در گزارشی مبتنی بر بررسیهای هیئت معاونت سازمان ملل در افغانستان (یوناما) اعلام کرد که محدودیتها بر زنان در افغانستان همچنان افزایش یافته و اجرای قوانین امر به معروف از سوی حکومت طالبان نیز، فضای زندگی اجتماعی زنان را در بخشهای مختلف محدود کرده است.
هیئت معاونت سازمان ملل در افغانستان (یوناما) پیشتر، با انتشار گزارشی بار دیگر خواستار رفع محدودیتهای آموزشی دختران شد و از طالبان خواسته بود زمینه دسترسی این قشر از جامعه به آموزش در تمامی سطوح را فراهم کنند.
یوناما با انتشار یک گزارش تصویری اعلام کرده بود که «جورجیت گانیون»، سرپرست این نهاد، در سفر اخیر خود به شهرستان «استالف» در ولایت کابل از یک مدرسه دخترانه بازدید کرده و بر حق آموزش دختران نیز تأکید کرده است.
بر اساس این گزارش، گانیون در جریان این بازدید، دسترسی دختران به فناوری اطلاعات و ارتباطات را ضروری دانست و از مقامهای طالبان خواسته بود محدودیتهای آموزشی را بردارند تا دختران بتوانند در همه مقاطع تحصیلی به آموزش دسترسی داشته باشند.
در گزارش یوناما تاکید شده بود که آموزش، یکی از حقوق اساسی دختران است و دسترسی برابر به فرصتهای آموزشی میتواند در توسعه و آینده افغانستان نقش تعیینکنندهای داشته باشد.
با این حال، «ذبیحالله مجاهد» سخنگوی حکومت طالبان نیز چندی قبل تاکید کرده بود که «ملا هبتالله آخندزاده» رئیس طالبان، مخالف تحصیل دختران نیست اما تاکید دارد که آموزش باید در شرایطی انجام شود که «مناسب و امن» باشد.
دیدار سفرای ایران و طالبان در مسکو | تاکید ایران بر مهار تلاش غرب برای احیای هستههای افراطی در افغانستان
به گزارش ایراف از سفارت ایران در مسکو، کاظم جلالی دوشنبه در دیدار با «مولوی گلحسن حسن» سفیر افغانستان در مسکو همچنین مقابله جامع و فراملی با تمامی اشکال تروریسم را ضروری خواند.
در این دیدار که در محل سفارت جمهوری اسلامی ایران در مسکو برگزار شد، طرفین با بررسی آخرین وضعیت مناسبات دوجانبه، به تبادل نظر درباره نقش کلیدی همکاریهای منطقهای در تثبیت صلح و ثبات پایدار پرداختند.
سفیر ایران در روسیه در این نشست بر لزوم تقویت وحدت ملی و تفاهم بینافغانی تاکید کرد.
ادغام تدریجی اقتصاد افغانستان در منطقه با فعالسازی ظرفیتهای ترانزیتی بندر راهبردی چابهار و اعلام آمادگی ایران برای کمک به حل مسالمتآمیز تنشهای افغانستان و پاکستان، از دیگر مسائل مطرحشده در این دیدار بود.
طرفین همچنین بر لزوم تقویت قالبهای همکاری و نشستهای مشورتی منطقه ای به منظور پیشبرد ابتکارات بومی بدون دخالت بازیگران غربی تاکید کردند.
کمبود بودجه و تشدید بحران انسانی | میلیونها افغان همچنان در انتظار کمک غذایی
در حالیکه سازمانهای بینالمللی از گسترش فقر و سوءتغذیه در افغانستان هشدار میدهند، تازهترین گزارشها نشان میدهد بخش بزرگی از جمعیت این کشور بهدلیل کاهش بودجه از دریافت کمکهای غذایی محروم ماندهاند؛ وضعیتی که چشمانداز بحران انسانی را بیش از پیش تیره کرده است. به گزارش ایراف، دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا) اعلام کرده است که در سال ۲۰۲۶ قرار بود برای ۱۱.۹ میلیون نفر در افغانستان کمک غذایی فراهم شود، اما تا پایان ماه مه تنها ۴.۳ میلیون نفر این کمکها را دریافت کردهاند.
به این ترتیب، ۷.۶ میلیون نفر از جمعیت هدف بهدلیل کمبود بودجه از چرخه کمکرسانی حذف شدهاند.
اوچا تأکید کرده که کاهش منابع مالی، توان سازمانهای امدادی را برای اجرای برنامههای حیاتی بهشدت محدود کرده و بسیاری از خانوادهها در معرض گرسنگی قرار گرفتهاند.
این نهاد هشدار داده است که ناامنی غذایی در افغانستان همچنان رو به افزایش است؛ بحرانی که ریشه در اقتصاد شکننده، خشکسالیهای متوالی و کاهش کمکهای بینالمللی دارد.
بسیاری از مناطق با افت شدید تولیدات کشاورزی روبهرو هستند و خانوارهای آسیبپذیر توان تأمین ابتداییترین نیازهای روزانه خود را ندارند.
همیش فالکونر، معاون وزیر خارجه انگلیس، نیز در سخنانی جداگانه گفته بود که ۱۷.۴ میلیون نفر در افغانستان با ناامنی شدید غذایی روبهرو هستند.
او تأکید کرده که این کشور همچنان یکی از بالاترین نرخهای سوءتغذیه کودکان و مادران را در جهان دارد و نیازمند توجه فوری جامعه جهانی است.
برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) نیز اعلام کرده است که در سال ۲۰۲۵ نزدیک به ۲۸ میلیون نفر در افغانستان قادر به تأمین نیازهای اساسی روزانه خود نبودهاند؛ آماری که نشان میدهد بحران انسانی در این کشور از مرحله هشدار عبور کرده و به تهدیدی جدی برای سلامت و بقا تبدیل شده است.
ترکیب کمبود بودجه، محدودیتهای عملیاتی، تغییرات اقلیمی و فقر گسترده، افغانستان را در یکی از بحرانیترین دورههای امنیت غذایی قرار داده است.
سازمانهای بینالمللی هشدار میدهند که بدون افزایش فوری کمکها، میلیونها نفر در ماههای آینده با شرایطی بهمراتب سختتر روبهرو خواهند شد.
اتحادیه اروپا اعلام کرده است که برای توسعه دامداری افغانستان، ۱۱ میلیون یورو از طریق برنامه همکاریهای توسعهای (DCA) اختصاص میدهد؛ طرحی که قرار است معیشت ۳۰۰ هزار خانواده در ۱۷ ولایت را پشتیبانی کند و سطح سلامت دامها و امنیت غذایی را بهبود بخشد.
به گزارش ایراف، اتحادیه اروپا از آغاز یک برنامه حمایتی تازه در افغانستان خبر داده و اعلام کرده است که ۱۱ میلیون یورو برای تقویت بخش دامداری این کشور اختصاص داده است. این بودجه از مسیر برنامه همکاریهای توسعهای (DCA) هزینه خواهد شد و هدف آن، ارتقای سلامت دامها، توسعه خدمات دامپزشکی و افزایش توان تولیدی جوامع روستایی عنوان شده است.
بر اساس اعلام هیئت اتحادیه اروپا در کابل، این طرح حدود ۳۰۰ هزار خانواده را در ۱۷ ولایت تحت پوشش قرار میدهد؛ خانوادههایی که بخش عمده درآمدشان از دامداری تأمین میشود و در سالهای اخیر با مشکلات گسترده اقتصادی روبهرو بودهاند.
اتحادیه اروپا تأکید کرده است که این برنامه میتواند نقش مهمی در تقویت امنیت غذایی و ایجاد درآمد پایدار برای روستاییان داشته باشد.
یکی از محورهای اصلی این طرح، بهبود خدمات دامپزشکی است؛ حوزهای که به دلیل کمبود نیرو، محدودیت تجهیزات و شیوع بیماریهای دامی، با چالشهای جدی مواجه بوده است.
اتحادیه اروپا میگوید این کمکها برای کاهش بیماریهای دامی، افزایش بهرهوری تولیدات و جلوگیری از خسارتهای اقتصادی دامداران طراحی شده است.
اجرای این برنامه با همکاری نهادهای تخصصی از جمله کمیته هلندی برای افغانستان (DCA) انجام میشود؛ نهادی که سالها در زمینه دامپزشکی و آموزش نیروهای محلی فعالیت داشته و شبکه گستردهای از مراکز خدمات دامپزشکی را مدیریت میکند.
این همکاری قرار است به تقویت زنجیره ارزش دامداری، توسعه کسبوکارهای کوچک روستایی و افزایش مشارکت زنان و جوانان در فعالیتهای اقتصادی کمک کند.
دامداری یکی از ستونهای اصلی اقتصاد افغانستان به شمار میرود و میلیونها خانواده برای تأمین هزینههای زندگی و مواد غذایی به آن وابستهاند.
کارشناسان میگویند هرگونه سرمایهگذاری در این بخش میتواند تأثیر مستقیم بر افزایش تولید داخلی، کاهش وابستگی به واردات و بهبود وضعیت معیشتی روستاییان داشته باشد.
گزارشهای تازه نهادهای بینالمللی نشان میدهد سوءتغذیه کودکان افغان به بالاترین سطح چند سال اخیر رسیده و کاهش کمکهای جهانی، ظرفیت درمانی کشور را بهشدت محدود کرده است. میلیونها کودک اکنون در معرض گرسنگی شدید قرار دارند و مراکز درمانی توان پاسخگویی به موج بیماران را ندارند.
به گزارش ایراف، بر اساس ارزیابیهای صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل(یونیسف) و برنامه جهانی غذا، شمار کودکان مبتلا به سوءتغذیه حاد در افغانستان طی ماههای اخیر افزایش چشمگیری داشته و وضعیت در بسیاری از ولایتها به مرحله «اضطراری» رسیده است.
خانوادههای فقیر بهدلیل کاهش درآمد و حذف وعدههای غذایی، بیشترین آسیب را متحمل شدهاند و کودکان زیر دو سال در معرض خطر جدی قرار دارند.
کاهش بودجههای بشردوستانه باعث شده دهها مرکز درمانی در سال گذشته تعطیل شود و هزاران کودک از دریافت درمان حیاتی محروم بمانند.
سازمانهای امدادرسان هشدار میدهند که ادامه این روند، برنامههای تغذیهای برای کودکان و مادران را مختل میکند و احتمال افزایش مرگومیر در ماههای آینده بسیار بالاست.
بحران سوءتغذیه تنها ناشی از کمبود غذا نیست. فقر گسترده، کاهش تنوع غذایی، شیوع بیماریهای واگیر، کمبود آب سالم و افت پوشش واکسیناسیون، همگی در تشدید وضعیت نقش داشتهاند.
شوکهای اقلیمی و بلایای طبیعی نیز فشار مضاعفی بر خانوادههای آسیبپذیر وارد کرده است.
در سهماهه نخست سال جاری، بیش از صد هزار کودک مبتلا به سوءتغذیه حاد به مراکز درمانی مراجعه کردهاند، اما این مراکز تنها بخش محدودی از نیاز واقعی را پوشش میدهند.
در ولایتهایی مانند هلمند، قندهار و غور، وضعیت به مرحله هشدار رسیده و کودکان نیازمند درمان فوری هستند.
یونیسف و برنامه جهانی غذا تأکید دارند که بدون بازگشت کمکهای جهانی و سرمایهگذاری فوری در برنامههای پیشگیری، بحران انسانی افغانستان در ماههای آینده بهمراتب وخیمتر خواهد شد.
سازمان ملل: سوءتغذیه کودکان در افغانستان «به سطح بحرانی» رسیده است
برنامه جهانی غذا نسبت به تشدید سوءتغذیه کودکان در افغانستان هشدار داد و گفت که این بحران با کاهش کمکها عمیقتر شده است. این سازمان میگوید کمبود شدید منابع مالی، برنامههای حیاتی غذایی و تغذیهای را در زمان نیاز، با محدودیت مواجه کرده و باعث کاهش خدمات نجاتبخش شده است.
این سازمان تأکید کرده که بدون حمایت فوری، قادر نخواهد بود از سوءتغذیه شدید کودکان بیشتری جلوگیری کند و این وضعیت در ماههای آینده جان آنان را به خطر خواهد انداخت.
بر اساس گزارش تازه برنامه جهانی غذا، سطح سوءتغذیه حاد کودکان در یکسوم ولایتهای افغانستان به وضعیت بحرانی رسیده است.
براساس ارزیابی این سازمان، میزان سوءتغذیه به طور بیسابقهای افزایش یافته و پیشبینی میشود این روند دستکم تا ماه اکتبر ادامه یابد.
در حال حاضر ۱۲ ولایت شامل هلمند، دایکندی، زابل، بغلان، ارزگان، پکتیکا، نورستان، سرپل، غور، قندهار، فاریاب و لوگر در این وضعیت قرار دارند که نیاز فوری به مداخلات درمانی نجاتبخش دارند.
معمولاً اوج سوءتغذیه
کودکان در افغانستان بین ماههای جولای تا اکتبر رخ میدهد؛ دورهای که با افزایش
بیماریهای واگیردار، کمبود آب صحی، ضعف خدمات بهداشتی و تشدید ناامنی غذایی همراه
است.
با این حال، گزارش
برنامه جهانی غذا نشان میدهد که امسال حتی در زمان وفور نسبی مواد غذایی نیز
بسیاری از کودکان از دسترسی به غذای کافی محروم بودهاند به طوری که در سهماهه
نخست سال، ناامنی غذایی کودکان به
۴۷ درصد جمعیت رسیده است.
این سازمان همچنین تأکید کرده است که سوءتغذیه در میان کودکان افغانستان معمولاً با عوامل دیگری مانند بیماری، فقر و کمبود خدمات درمانی همراه است و همین امر خطر مرگومیر را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
جان آیلیف، مدیر برنامه جهانی غذا در افغانستان، با توصیف وضعیت موجود گفته است: «صدای گریههای ضعیف نوزادان دچار سوءتغذیه در کلینیکهای افغانستان به گوش میرسید، جایی که مادران نگران که بسیاری از آنها خود نیز از گرسنگی رنج میبرند کودکانشان را برای درمان میآورند».
این مقام سازمان ملل گفت «ما شاهد قربانی شدن نسل آینده هستیم، آن هم در حالی که اکنون فصل برداشت محصولات است؛ زمانی که باید وفور نعمت باشد. این وضعیت نه تنها دلخراش، بلکه غیرقابل قبول است.»
به گفته برنامه جهانی
غذا، مجموعهای از بحرانها از جمله درگیریها، بیکاری، افزایش قیمت مواد غذایی و
کاهش کمکهای بشردوستانه، عامل اصلی تشدید این وضعیت است.
در سال
۲۰۲۵،
۱۴۲
مرکز صحی در سراسر افغانستان بسته شده و بیش از
۱۳ هزار کودک به دلیل کاهش کمکها از برنامههای درمان سوءتغذیه حذف
شدهاند.
در همین حال، کمبود شدید
مواد تغذیهای نیز برنامههای باقیمانده را تضعیف کرده است.
این کمبود تا حدی
ناشی از درگیریها در خاورمیانه و بسته بودن مرز پاکستان به مدت
۹
ماه عنوان شده که مسیرهای تأمین را مختل و هزینهها را افزایش داده است.
در نتیجه این
محدودیتها، نزدیک به یک میلیون مادر و کودک دچار سوءتغذیه برای مدت پنج ماه از
دریافت خدمات ضروری محروم ماندهاند.
بر اساس برآوردهای نهادهای امدادی، در حال حاضر حدود ۳.۷ میلیون کودک در افغانستان با سوءتغذیه حاد مواجهاند و ۱.۲ میلیون زن باردار و شیرده نیز در معرض سوءتغذیه قرار دارند.
سازمان ملل هشدار داده است که در صورت عدم سرمایهگذاری فوری، این ارقام افزایش خواهد یافت و بحران میتواند از تمامی پیشبینیهای قبلی فراتر رود.
برنامه جهانی غذا تأکید کرده است که گسترش خدمات درمان و بهویژه برنامههای پیشگیری، برای مهار این بحران حیاتی است، اما در حال حاضر هیچ بودجهای برای اقدامات پیشگیرانه در دسترس نیست.
این سازمان میگوید که برای ادامه فعالیتهای خود در شش ماه آینده به ۵۴۰ میلیون دالر بودجه فوری نیاز دارد.
هدفگذاری برای ایجاد بیمارستان در همه شهرستانهای افغانستان
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عبدالسلام حنفی»، معاون اداری نخستوزیر حکومت طالبان، از برنامه این حکومت برای احداث دستکم یک بیمارستان در هر شهرستان افغانستان خبر داد و گفت این اقدام در چارچوب راهبرد پنجساله بخش سلامت دنبال خواهد شد.
حنفی در مراسم معرفی و تشریح «راهبرد پنجساله سلامت» که از سوی وزارت بهداشت حکومت طالبان برگزار شد، تدوین این برنامه را یکی از مهمترین اقدامات این وزارتخانه دانست و اظهار داشت اجرای موفق آن میتواند بخش قابل توجهی از نیازهای اساسی درمانی مردم افغانستان را برطرف کند.
وی با تأکید بر ضرورت برنامهریزی بلندمدت در بخش سلامت، گفت اجرای این راهبرد زمینه ارتقای ظرفیت کارکنان بخش درمان، تربیت نیروهای متخصص، ساخت بیمارستانهای استاندارد، تجهیز مراکز درمانی، تأمین تجهیزات پزشکی و تقویت آزمایشگاهها را فراهم خواهد کرد.
معاون اداری نخستوزیر حکومت طالبان همچنین برنامهریزی دقیق، تعیین اولویتها، مدیریت زمان و بازنگری مستمر برنامهها را از عوامل مؤثر در کاهش مشکلات و پاسخگویی بهتر به نیازهای درمانی مردم عنوان کرد و افزود نبود یک برنامه جامع، موجب از دست رفتن فرصتها و کاهش اثربخشی فعالیتها میشود.
حنفی با تأکید بر حمایت حکومت طالبان از برنامههای بلندمدت وزارت بهداشت افغانستان، اعلام کرد این حکومت در زمینه ساخت ساختمان مراکز درمانی در شهرستانها نیز همکاری خواهد کرد و هدف آن است که در هر شهرستان افغانستان دستکم یک بیمارستان ایجاد شود تا دسترسی شهروندان به خدمات درمانی در سراسر کشور بهبود یابد.
تغییرات اقلیمی، بحران انسانی افغانستان را عمیقتر میکند
به گزارش دفتر منطقهای خبرگزاری تسنیم، سازمان بینالمللی مهاجرت (آی او ام) هشدار داد که پیامدهای تغییرات اقلیمی در افغانستان، بحران انسانی در این کشور را تشدید کرده و شمار خانوادههای نیازمند به کمکهای بشردوستانه را افزایش داده است.
این سازمان اعلام کرد که تکرار رویدادهایی مانند سیل، خشکسالی و دیگر حوادث طبیعی مرتبط با تغییرات اقلیمی، شرایط زندگی مردم در بخشهای مختلف افغانستان را دشوارتر کرده و فشار بیشتری بر نهادهای امدادرسان وارد کرده است.
سازمان بینالمللی مهاجرت همچنین اظهار داشت در حالی که شمار افراد آسیبدیده از بحرانهای اقلیمی در حال افزایش است، منابع مالی و ظرفیت عملیاتی نهادهای بشردوستانه برای پاسخگویی به این نیازها با محدودیتهای جدی مواجه شده است.
این نهاد افزود که عملیات امدادرسانی با همکاری شرکای بینالمللی و حمایت کمککنندگان ادامه دارد و تلاشها بر مناطقی متمرکز است که بیشترین آسیب را از حوادث طبیعی متحمل شدهاند.
سازمان بینالمللی مهاجرت از جامعه جهانی خواسته است حمایتهای مالی خود را افزایش دهد و با تقویت برنامههای بشردوستانه، به کاهش پیامدهای بحران اقلیمی در افغانستان کمک کند.
این سازمان تأکید کرد رسیدگی به پیامدهای تغییرات اقلیمی نیازمند اقدامات بلندمدت، افزایش ظرفیتهای محلی و سرمایهگذاری بیشتر در برنامههای کاهش خطرات ناشی از حوادث طبیعی است.
افغانستان یکی از کشورهایی است که در سالهای اخیر بیشترین آسیبپذیری را در برابر تغییرات اقلیمی داشته است. افزایش دمای هوا، کاهش منابع آبی، خشکسالیهای طولانی و وقوع سیل، زندگی میلیونها نفر را تحت تأثیر قرار داده است.
در سالهای اخیر، همزمان با افزایش نیازهای بشردوستانه، کاهش منابع مالی سازمانهای امدادرسان نیز به یکی از چالشهای اصلی برای ارائه کمکهای اضطراری در افغانستان تبدیل شده است.
کسری 74 درصدی بودجه کمکهای بشردوستانه به افغانستان
به گزارش خبرگزاری تسنیم، دفتر هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) هشدار داد که کاهش شدید منابع مالی، توانایی نهادهای امدادی برای ارائه خدمات حیاتی به میلیونها نیازمند در افغانستان را با محدودیتهای جدی مواجه کرده است.
اوچا اعلام کرد که برای اجرای «طرح نیازها و پاسخ بشردوستانه افغانستان» در سال 2026، یک میلیارد و 700 میلیون دلار درخواست شده بود؛ اما پس از گذشت بیش از هشت ماه از سال، تنها 26 درصد این بودجه تأمین شده و این طرح همچنان با کمبود حدود یک میلیارد و 300 میلیون دلاری روبهرو است.
این نهاد در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اظهار داشت با وجود کاهش منابع مالی، سازمانهای بشردوستانه و شرکای بینالمللی همچنان تلاش میکنند خدمات اساسی را حفظ کرده و کمکها را به جوامع آسیبپذیر در سراسر افغانستان برسانند.
اوچا تأکید کرد که افزایش نیازهای انسانی در افغانستان همزمان با کاهش منابع مالی، فشار بیشتری بر برنامههای امدادی وارد کرده و ادامه برخی خدمات حیاتی را دشوار ساخته است.
از سوی دیگر، برخی نهادهای بشردوستانه نیز که در بخشهای مختلف از جمله فعال در حوزه بهداشت و درمان، هشدار دادند که کمبود بودجه توانایی آنها را برای ادامه خدمات بهداشتی، بهویژه در زمینه سلامت باروری، کاهش داده و دسترسی زنان و دختران در مناطق دورافتاده به دارو، تجهیزات پزشکی و برنامههای آگاهیبخشی را محدود کرده است.
«سازمان آسیایی برای توسعه پایدار» اعلام کرده است که کمبود منابع مالی باعث توقف یا کاهش برخی برنامهها در زمینه معیشت، توانمندسازی زنان، امنیت غذایی، آموزش، مقابله با تغییرات اقلیمی و بازسازی جوامع شده است.
بر اساس آمار اوچا، در سال جاری میلادی 21.9 میلیون نفر در افغانستان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند، اما نهادهای امدادرسان تنها توانستهاند رسیدگی به 17.5 میلیون نفر را در اولویت قرار دهند.
برنامه جهانی غذا نیز پیشتر اعلام کرده است که منابع مالی موجود تنها برای درمان یک نفر از هر هفت زن و کودک مبتلا به سوءتغذیه حاد کافی است.
کسری 74 درصدی بودجه کمکهای بشردوستانه به افغانستان
به گزارش خبرگزاری تسنیم، دفتر هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) هشدار داد که کاهش شدید منابع مالی، توانایی نهادهای امدادی برای ارائه خدمات حیاتی به میلیونها نیازمند در افغانستان را با محدودیتهای جدی مواجه کرده است.
اوچا اعلام کرد که برای اجرای «طرح نیازها و پاسخ بشردوستانه افغانستان» در سال 2026، یک میلیارد و 700 میلیون دلار درخواست شده بود؛ اما پس از گذشت بیش از هشت ماه از سال، تنها 26 درصد این بودجه تأمین شده و این طرح همچنان با کمبود حدود یک میلیارد و 300 میلیون دلاری روبهرو است.
این نهاد در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اظهار داشت با وجود کاهش منابع مالی، سازمانهای بشردوستانه و شرکای بینالمللی همچنان تلاش میکنند خدمات اساسی را حفظ کرده و کمکها را به جوامع آسیبپذیر در سراسر افغانستان برسانند.
اوچا تأکید کرد که افزایش نیازهای انسانی در افغانستان همزمان با کاهش منابع مالی، فشار بیشتری بر برنامههای امدادی وارد کرده و ادامه برخی خدمات حیاتی را دشوار ساخته است.
از سوی دیگر، برخی نهادهای بشردوستانه نیز که در بخشهای مختلف از جمله فعال در حوزه بهداشت و درمان، هشدار دادند که کمبود بودجه توانایی آنها را برای ادامه خدمات بهداشتی، بهویژه در زمینه سلامت باروری، کاهش داده و دسترسی زنان و دختران در مناطق دورافتاده به دارو، تجهیزات پزشکی و برنامههای آگاهیبخشی را محدود کرده است.
«سازمان آسیایی برای توسعه پایدار» اعلام کرده است که کمبود منابع مالی باعث توقف یا کاهش برخی برنامهها در زمینه معیشت، توانمندسازی زنان، امنیت غذایی، آموزش، مقابله با تغییرات اقلیمی و بازسازی جوامع شده است.
بر اساس آمار اوچا، در سال جاری میلادی 21.9 میلیون نفر در افغانستان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند، اما نهادهای امدادرسان تنها توانستهاند رسیدگی به 17.5 میلیون نفر را در اولویت قرار دهند.
برنامه جهانی غذا نیز پیشتر اعلام کرده است که منابع مالی موجود تنها برای درمان یک نفر از هر هفت زن و کودک مبتلا به سوءتغذیه حاد کافی است.
بازار افغانستان؛ هدف صادرات 3 میلیارد دلاری ازبکستان و قزاقستان
به گزارش خبرگزاری تسنیم، فعالان اقتصادی ازبکستان و قزاقستان در جریان همایش بازرگانی دو کشور در تاشکند، درباره افزایش صادرات مشترک کالا به بازارهای منطقهای، بهویژه افغانستان، سوریه و عراق، به توافق رسیدهاند.
بر اساس گزارش رسانههای ازبکستان، بازار افغانستان به یکی از محورهای مهم همکاری تجاری میان تاشکند و آستانه تبدیل شده و دو کشور هدفگذاری کردهاند حجم صادرات خود به این کشور را تا سطح 3 میلیارد دلار افزایش دهند.
در این همایش اعلام شد که صادرات قزاقستان به افغانستان در هفت ماه نخست سال جاری میلادی به حدود 500 میلیون دلار رسیده است؛ رقمی که با مجموع صادرات این کشور به افغانستان در سال گذشته برابری میکند.
مقامهای اقتصادی دو کشور تاکید کردند افزایش تقاضا در بازار افغانستان و ظرفیتهای موجود برای توسعه تجارت، زمینههای تازهای برای گسترش روابط بازرگانی میان آسیای مرکزی و افغانستان ایجاد کرده است.
در کنار صادرات کالا، گفتگوها درباره واردات مواد خام معدنی از افغانستان نیز در جریان است. مقامهای حاضر در این نشست اعلام کردند که مذاکراتی برای تأمین برخی مواد معدنی، از جمله «سنگ روی»، برای مجتمع بزرگ معدنی-فلزکاری آلمالیق ازبکستان انجام شده است.
در بخش حملونقل و ترانزیت نیز راهکارهایی برای کاهش هزینه انتقال کالا در منطقه بررسی شد. مقامهای اتاق بازرگانی ازبکستان پیشنهاد کردهاند از ظرفیت کامیونهای ترکیهای که پس از تخلیه بار در مسیر بازگشت خالی میمانند، برای انتقال کالا استفاده شود.
بر اساس این پیشنهاد، سالانه حدود 350 هزار کامیون ترکیهای از این مسیر عبور میکنند و استفاده از این ظرفیت میتواند هزینههای حملونقل منطقهای را کاهش دهد.
ازبکستان و قزاقستان همچنین توافق کردهاند همکاریهای تجاری خود را در مسیرهای منتهی به افغانستان و کشورهای جنوبی منطقه تقویت کنند و با اعزام هیئتهای تجاری، حضور خود را در بازارهای جدید گسترش دهند.
افغانستان در سالهای اخیر به یکی از بازارهای مهم کشورهای آسیای مرکزی تبدیل شده است. موقعیت جغرافیایی این کشور میان آسیای مرکزی و جنوب آسیا، آن را به مسیر بالقوهای برای تجارت منطقهای و ترانزیت کالا تبدیل کرده است.
ازبکستان از جمله کشورهایی است که در سالهای گذشته تلاش کرده روابط اقتصادی خود با افغانستان را توسعه دهد و از مسیرهای تجاری افغانستان برای اتصال به بازارهای جنوبی استفاده کند. قزاقستان نیز با توجه به ظرفیتهای تولیدی و صادراتی خود، به دنبال افزایش حضور در بازار افغانستان است.
آمریت معادن طالبان در دایکندی اعلام کرده است که مطابق برنامههای این گروه، تاکنون دهها منطقه معدنی در این ولایت شناسایی و ارزیابی ابتدایی شده و مقدمات استخراج حرفهای سنگ مرمر در روستای «میش علیا» در حال تکمیل است؛ اقدامی که بهگفته مسئولان، میتواند اشتغال قابلتوجهی برای ساکنان این ولایت ایجاد کند.
به گزارش ایراف، مسئولان در آمریت معادن طالبان در ولایت دایکندی میگویند که این اداره بر اساس برنامههای حکومت طالبان و قوانین وزارت معادن و نفت، ۴۸ منطقه معدنی را در سطح این ولایت شناسایی و سروی ابتدایی کرده است.
کاظم عدالتمند، کارشناس تنظیم قراردادهای این اداره، توضیح داده که از میان این مناطق، ۴۴ منطقه پس از بررسی کارشناسان وزارت معادن و نفت طالبان تأیید شده است.
بهگفته عدالتمند، تاکنون پنج منطقه معدنی مختلفالنوع با شرکتها و بخش خصوصی قرارداد استخراج امضا کردهاند و روند آمادهسازی برای آغاز استخراج حرفهای در برخی نقاط ادامه دارد.
این مقام محلی طالبان میگوید کارهای مقدماتی برای آغاز استخراج سنگ مرمر در مقیاس بزرگ در روستای «میش علیا» جریان دارد.
او تأکید کرده که با شروع فعالیت این معدن، فرصتهای شغلی گستردهای برای ساکنان دایکندی ایجاد خواهد شد و این پروژه میتواند به یکی از محورهای اقتصادی ولایت تبدیل شود.
دایکندی یکی از ولایتهای مرکزی افغانستان است که بهدلیل موقعیت جغرافیایی کوهستانی، سالها با کمبود زیرساخت، محدودیتهای اقتصادی و دسترسی دشوار مواجه بوده است.
با این حال، این ولایت ذخایر قابلتوجهی از سنگهای ساختمانی، مرمر، مواد معدنی سبک و منابع طبیعی پراکنده دارد؛ ظرفیتهایی که در صورت مدیریت شفاف و اصولی میتواند نقش مهمی در توسعه اقتصادی منطقه ایفا کند.
با وجود اعلام پیشرفتها، کارشناسان مستقل همواره نسبت به نبود شفافیت در قراردادهای معدنی طالبان و نبود نظارت مستقل هشدار دادهاند.