

![]() کریم پوپل پرورش ماهی در افغانستان |
![]() عبدالقیوم میرزاده کتاب تعصب،ماهیت و پیامد های آن_تعریف و توضیح تعصب سنت و مدرنیته ;قسمت بیست و سوم |
یکشنبه ۲۴عقرب ۱۴۰۵ خورشیدی برابر با ۱۵ نومبر ۲۰۲۶ میلادی
پایگاه تحلیلی اوراسیا ریویو در سرمقالهای با بررسی رویکرد روسیه و چین در قبال حکومت طالبان هشدار داده است که گسترش تعاملات سیاسی و امنیتی با این گروه، بدون توجه به مسائل حقوق بشری و نگرانیهای امنیتی منطقه، میتواند به تقویت جایگاه بینالمللی طالبان و عادیسازی وضعیت حاکم بر افغانستان منجر شود.
به گزارش ایراف، به نقل از اوراسیا ریویو، دکتر حمزه خان در سرمقالهای که جمعه ۲۲ آبان ۱۴۰۵ (۱۳ نوامبر ۲۰۲۶) منتشر شده، به پیامدهای گسترش روابط روسیه و چین با حکومت طالبان پرداخته و نسبت به عادیسازی مناسبات با این گروه بدون توجه به چالشهای امنیتی افغانستان و منطقه هشدار داده است.
این نویسنده معتقد است تعامل فزاینده قدرتهای منطقهای با طالبان، در شرایطی که نگرانیها درباره فعالیت گروههای مسلح در افغانستان همچنان ادامه دارد، میتواند به تقویت موقعیت سیاسی و بینالمللی این گروه منجر شود.
یکی از محورهای اصلی این سرمقاله، ناکامی هشتمین نشست رایزنیهای «فرمت مسکو» درباره افغانستان در دستیابی به بیانیه مشترک است.
این نشست پنجم اکتبر ۲۰۲۶ (۱۳ مهر ۱۴۰۵) برگزار شد، اما اختلاف میان نمایندگان پاکستان و حکومت طالبان بر سر اشاره به موضوع تروریسم در متن بیانیه، مانع توافق نهایی شد.
به نوشته اوراسیا ریویو، نمایندگان طالبان با عباراتی که افغانستان را با موضوع تروریسم مرتبط میکرد، مخالفت کردند؛ در حالی که پاکستان بر ضرورت پرداختن به فعالیت گروههای مسلح مستقر در خاک افغانستان تأکید داشت.
این اختلاف در شرایطی مطرح شد که نگرانی کشورهای منطقه درباره فعالیت گروههایی مانند تحریک طالبان پاکستان و شاخه خراسان داعش همچنان یکی از موضوعات اصلی مناسبات امنیتی منطقه است.
حکومت طالبان اتهامهای پاکستان درباره استفاده گروههای مسلح از خاک افغانستان برای حمله به این کشور را رد میکند.
حمزه خان در ادامه، رویکرد روسیه در قبال طالبان را نیز مورد بررسی قرار داده است.
روسیه در ژوئیه ۲۰۲۵ (تیر ۱۴۰۴) حکومت طالبان را به رسمیت شناخت و به نخستین کشوری تبدیل شد که بهطور رسمی این اقدام را انجام داد. مسکو همچنین در سال ۲۰۲۶ همکاریهای خود با طالبان را در حوزههای اقتصادی و امنیتی گسترش داده است.
به باور نویسنده، نزدیکی مسکو به کابل در حالی دنبال میشود که روسیه همزمان با تهدیدهای امنیتی ناشی از فعالیت گروههای مسلح در افغانستان و احتمال گسترش ناامنی به آسیای مرکزی مواجه است.
از این منظر، همکاری با طالبان برای مسکو ابزاری جهت مدیریت تهدیدهای امنیتی و حفظ نفوذ منطقهای به شمار میرود؛ با این حال، چنین رویکردی میتواند به افزایش مشروعیت بینالمللی حکومت طالبان نیز کمک کند.
چین نیز به دلیل موقعیت جغرافیایی افغانستان، نگرانیهای امنیتی در مرزهای منطقهای و منافع اقتصادی، از بازیگران مهم در معادلات این کشور محسوب میشود.
پکن در سالهای اخیر روابط سیاسی و اقتصادی خود با طالبان را گسترش داده، هرچند این تعاملات لزوماً به معنای به رسمیت شناختن رسمی حکومت این گروه نیست.
در این سرمقاله همچنین به هشدارهای نهادهای نظارتی سازمان ملل درباره فعالیت گروههای تروریستی در افغانستان اشاره شده است؛ موضوعی که میتواند پیامدهایی فراتر از مرزهای این کشور داشته باشد و امنیت کشورهای همسایه و منطقه را تحت تأثیر قرار دهد.
اوراسیا ریویو در جمعبندی این تحلیل، نسبت به پیامدهای تعاملات سیاسی و اقتصادی بدون شروط مشخص با حکومت طالبان هشدار داده و بر ضرورت توجه همزمان به مسائل امنیتی، مبارزه با تروریسم و پیامدهای سیاسی عادیسازی روابط با این گروه تأکید کرده است.
این سرمقاله در نهایت این پرسش را مطرح میکند که آیا گسترش روابط روسیه و چین با طالبان میتواند به ایجاد ثبات پایدار در افغانستان کمک کند یا اینکه بدون ایجاد سازوکارهای مؤثر برای پاسخگویی و مقابله با تهدیدهای امنیتی، صرفاً به تقویت موقعیت سیاسی این گروه در منطقه منجر خواهد شد.
الجزیره گزارش داد جاده جدید دالان واخان افغانستان را به مرز چین متصل کرده است، اما نبود گذرگاه رسمی و تردیدهای امنیتی پکن، مانع آغاز مبادلات تجاری از این مسیر شده است؛ طرحی که حکومت طالبان آن را راهی برای کاهش وابستگی اقتصادی به پاکستان میداند.
به گزارش ایراف، به نقل از الجزیره، جاده جدید افغانستان در دالان واخان، واقع در ولایت بدخشان، به مرز چین رسیده است، اما بسته بودن گذرگاه مرزی و نبود زیرساختهای گمرکی در سمت چین، چشمانداز استفاده تجاری از این مسیر را همچنان نامشخص نگه داشته است.
این جاده که مراسم افتتاح آن چهارم اکتبر (۱۲ مهر) برگزار شد، در ارتفاع حدود چهار هزار و ۹۰۰ متری از سطح دریا به گذرگاه واخان میرسد؛ منطقهای کوهستانی که دستکم پنج ماه از سال به دلیل بارش برف و شرایط سخت جوی مسدود است.
وزارت توسعه روستایی طالبان اعلام کرده است که این پروژه در دو مرحله و با هزینه ۳۶۵ میلیون افغانی، معادل حدود ۵.۵ میلیون دلار، ساخته شده است.
با این حال، مسیر احداثشده جادهای خاکی و سنگریزهای است و در سمت چین نیز هیچ تأسیسات گمرکی یا گذرگاه رسمی برای عبور کالا وجود ندارد.
حمیدالله محمدشاه، نویسنده گزارش الجزیره، مینویسد که در حال حاضر هیچ نشانه روشنی از زمان موافقت پکن با بازگشایی این مرز برای تجارت وجود ندارد و وزارت خارجه چین نیز تاکنون درباره افتتاح این جاده اظهارنظر نکرده است.
تلاش طالبان برای کاهش وابستگی به پاکستان
دالان واخان نوار باریکی از خاک افغانستان به طول حدود ۳۵۰ کیلومتر است که از یک سو به چین و از سوی دیگر به مناطق شمالی پاکستان و تاجیکستان محدود میشود.
این منطقه در شمال شرقی افغانستان و در ولایت بدخشان قرار دارد و تنها مسیر زمینی مستقیم این کشور به چین محسوب میشود.
به نوشته الجزیره، حکومت طالبان امیدوار است با توسعه این مسیر، افغانستان به بازارهای چین و آسیای مرکزی دسترسی بیشتری پیدا کند و وابستگی خود به گذرگاههای مرزی پاکستان را کاهش دهد.
محمد اسماعیل غزنوی، والی پیشین طالبان در بدخشان که در ماه اوت بهعنوان معاون وزارت خدمات عمومی در امور نگهداری جادهها منصوب شد، گفته است این پروژه بخشی از برنامه حکومت برای متنوعسازی مسیرهای تجاری و کاهش وابستگی به گذرگاههای پاکستان است.
او با اشاره به تنشهای مرزی میان افغانستان و پاکستان و همچنین تأثیر جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران بر تجارت افغانستان، تأکید کرده است که ایجاد مسیرهای جایگزین برای مبادلات اقتصادی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
غزنوی همچنین دالان واخان را فراتر از یک گذرگاه مرزی دانسته و گفته است این مسیر میتواند به کریدوری راهبردی برای اتصال جنوب و آسیای مرکزی، گسترش تجارت منطقهای و تقویت یکپارچگی اقتصادی تبدیل شود.
ملاحظات امنیتی چین؛ مانع اصلی بهرهبرداری از جاده
با وجود اهمیت اقتصادی این پروژه برای حکومت طالبان، چین تاکنون تمایلی به بازگشایی فوری مرز واخان نشان نداده است.
به نوشته الجزیره، پکن برخلاف کابل، دالان واخان را پیش از آنکه یک فرصت اقتصادی بداند، موضوعی حساس از منظر امنیتی تلقی میکند.
حفاظت از مرزهای غربی چین، جلوگیری از ورود گروههای مسلح به منطقه سینکیانگ و حفاظت از سرمایهگذاریهای این کشور در افغانستان و همچنین کریدور اقتصادی چین و پاکستان، از مهمترین اولویتهای پکن در این زمینه است.
وانگ یی، وزیر خارجه چین، در اوت ۲۰۲۵ (مرداد ۱۴۰۴) در سفر به کابل، بر ازسرگیری گشتزنیهای مشترک مرزی در دالان واخان برای حفظ امنیت و ثبات مناطق مرزی تأکید کرده بود.
او همچنین از حکومت طالبان خواسته بود با جنبش اسلامی ترکستان شرقی مقابله کند.
جاوید قائم، سفیر پیشین افغانستان در چین، به الجزیره گفته است که حکومت طالبان در سپتامبر ۲۰۲۳ (شهریور ۱۴۰۲) ساخت جاده واخان را با هدف ایجاد یک مسیر تجاری جدید از سر گرفت و در پی دریافت حمایت مالی چین بود، اما پکن به دلیل نگرانیهای امنیتی با بازگشایی مرز موافقت نکرده است.
یک منبع در حکومت طالبان افغانستان نیز که نامش فاش نشده، به الجزیره گفته است چین با اصل بازگشایی مرز از مسیر واخان مخالفتی ندارد، اما اجرای این طرح را به ارائه تضمینهای امنیتی مؤثر مشروط کرده است.
چشمانداز مبهم تجارت افغانستان و چین
گزارش الجزیره همچنین به سابقه طولانی این پروژه اشاره میکند. مذاکرات جدی درباره احداث جاده در دالان واخان از سال ۲۰۰۹ آغاز شد، اما به دلیل دشواریهای جغرافیایی و نگرانیهای امنیتی چین به نتیجه نرسید.
ساخت جاده در سال ۲۰۱۹ آغاز شد و حدود ۶۰ کیلومتر از آن تکمیل شد، اما پس از تحولات سیاسی افغانستان در اوت ۲۰۲۱ متوقف ماند.
حکومت طالبان در سال ۲۰۲۳ عملیات ساخت آن را از سر گرفت و در ژانویه ۲۰۲۴ (دی ۱۴۰۲) اعلام کرد که جاده به مرز چین رسیده است.
همچنین در مارس ۲۰۲۵ (اسفند ۱۴۰۳)، وزارت توسعه روستایی طالبان قراردادی برای ساخت مرحله دوم این مسیر به طول ۷۱ کیلومتر با شرکتهای داخلی امضا کرد.
مقامهای طالبان گفتهاند هزینه پروژه از منابع داخلی تأمین شده و شواهدی از مشارکت مالی چین در ساخت آن وجود ندارد.
از سوی دیگر، پکن همچنان بر گسترش کریدور اقتصادی چین و پاکستان به افغانستان تأکید دارد و نشانهای از تغییر رویکرد این کشور در قبال مسیرهای تجاری جایگزین مشاهده نمیشود.
به نوشته الجزیره، جادهای سنگریزهای که چند ماه از سال به دلیل برف مسدود است، نمیتواند در شرایط کنونی جایگزین گذرگاه مهمی مانند تورخم شود.
اهمیت دالان واخان برای ایران
الجزیره در بخش دیگری از گزارش خود به اهمیت احتمالی این مسیر برای ایران نیز پرداخته است.
عبدالغفور لیوال، سفیر پیشین افغانستان در ایران، به این رسانه گفته است که تهران دالان واخان را فرصتی راهبردی برای تقویت ارتباط زمینی با چین از طریق خاک افغانستان میداند.
بر اساس این گزارش، ایران نیز در پی توسعه مسیرهای زمینی برای کاهش وابستگی به مسیرهای دریایی در تجارت خارجی است و ایجاد یک کریدور جادهای و ریلی از طریق افغانستان به چین میتواند در بلندمدت اهمیت اقتصادی و ترانزیتی داشته باشد.
با این حال، آینده دالان واخان به چگونگی رفع نگرانیهای امنیتی چین، فراهم شدن زیرساختهای مرزی و تحولات رقابتهای منطقهای بستگی دارد؛ مسائلی که تاکنون مانع تبدیل این جاده به یک مسیر فعال تجاری شدهاند.
سازمان ملل: بیثباتی افغانستان پیامدهای بینالمللی خواهد داشت
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عرفات جمال»، نماینده کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان در افغانستان، هشدار داد بیتوجهی به وضعیت این کشور میتواند پیامدهای گسترده بینالمللی داشته باشد.
وی در گفتگو با روزنامه «کوریا تایمز» در سئول، حمایت از افغانستان را فراتر از کمکهای بشردوستانه دانست و گفت این حمایت سرمایهگذاری برای ایجاد جهانی امنتر و باثباتتر است.
جمال با اشاره به موقعیت راهبردی افغانستان و هممرزی این کشور با هفت کشور، از جمله چین، پاکستان و ایران، تأکید کرد که ثبات افغانستان برای جامعه جهانی اهمیت دارد.
نماینده کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل همچنین از دولت و مردم کره جنوبی خواست به حمایت از افغانستان ادامه دهند و با پشتیبانی از پناهجویان و بازگشتکنندگان افغان، در ایجاد محیطی امنتر و باثباتتر در سطح بینالمللی نقشآفرینی کنند.
وی با اشاره به وضعیت بازگشتکنندگان افغان افزود از سپتامبر 2023 تاکنون بیش از 6.5 میلیون شهروند افغانستان از کشورهای همسایه به کشورشان بازگشتهاند که بسیاری از آنان با مشکلاتی مانند نداشتن اسناد هویتی، سرپناه و فرصتهای شغلی روبهرو هستند.
جمال تصریح کرد کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل برای کمک به این افراد، برنامههایی در زمینه دریافت اسناد هویتی، تأمین مسکن، اشتغال و ارائه کمکهای نقدی اجرا میکند.
افغانستان در سالهای اخیر با یکی از گستردهترین موجهای بازگشت مهاجران از کشورهای همسایه، روبهرو بوده است. بازگشت میلیونها نفر در شرایطی صورت میگیرد که اقتصاد این کشور با محدودیت فرصتهای شغلی، کمبود مسکن و مشکلات معیشتی مواجه است.
سازمان ملل و نهادهای امدادرسان بارها درباره پیامدهای انسانی و اقتصادی بازگشت گسترده مهاجران هشدار داده و خواستار تداوم کمکهای بینالمللی برای تأمین نیازهای اساسی بازگشتکنندگان شدهاند.
نمایش پهپادی طالبان در حضور دیپلماتهای کشورهای منطقه
اندپندنت فارسی : رژیم طالبان برای نخستین بار در یک مراسم نظامی با حضور دیپلماتها و وابستههای نظامی برخی کشورهای منطقه، پهپادهای خود را به نمایش گذاشت. این نمایش در مراسم فارغالتحصیلی هزار نیروی کماندو «لشکر یگانهای ویژه» وزارت دفاع این رژیم برگزار شد و پرواز پهپادها در کنار بالگردهای بلکهاوک ساخت آمریکا نشان داد که این گروه به پرندههای کوچک و کمهزینه روی آورده است. طالبان در شرایطی استفاده از پهپادها را گسترش دادهاند که برای فعال نگه داشتن ناوگان هوایی بهجامانده از حکومت پیشین افغانستان، پیوسته به قطعات یدکی، کارکنان حرفهای و امکانات تعمیر نیاز دارند و همزمان، در رویارویی با پاکستان، با برتری هوایی این کشور مواجهاند.
در تصاویر این مراسم، پهپادی چهارپره دیده میشود که پرچم سفید طالبان و بستهٔ کوچک نوارپیچیشدهای از آن آویزان است. پرواز این پرنده در کنار تمرین نیروهای کماندو و آویزان شدن آنان با ریسمان از بالگردها، نشان میدهد که طالبان برای تقویت تواناییهای نظامیشان، تجهیزات بهجامانده از دوران جمهوری را در کنار فناوریهای در دسترس به کار گرفتهاند؛ فناوریهایی که نمونههای تجاریشان را آسانتر و با موانع کمتری میتوان تهیه کرد.
وزارت دفاع طالبان چهارشنبه ۲۰ آبان اعلام کرد که این هزار نیرو پس از شش ماه آموزش نظامی، حرفهای و عقیدتی، از هشتمین دورهٔ آموزشی «لشکر یگانهای ویژه» فارغالتحصیل شدهاند. محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع، سراجالدین حقانی، وزیر داخله (کشور)، شماری از اعضای کابینه، سفیران و وابستههای نظامی کشورهای خارجی در این مراسم حضور داشتند.
نمایش پهپادها در برابر دیپلماتها و وابستههای نظامی، به مراسم فراغت نیروهای طالبان بُعد سیاسی و منطقهای میدهد. این نمایش را میتوان تلاشی برای معرفی تواناییهای نظامی طالبان به کشورهای منطقه به شمار آورد.
نمایش رسمی پهپادها در حالی انجام شد که پیش از آن رسانههای وابسته به طالبان از کاربرد این پرندهها علیه نیروهای پاکستانی خبر داده بودند. «المرصاد»، رسانهٔ وابسته به استخبارات (اطلاعات) طالبان، در مهر ماه سال گذشته از حملهٔ پهپادی به پاسگاه نظامیان پاکستانی خبر داد و ویدیویی منتسب به این رویداد را منتشر کرد.
در این ویدیو، پهپاد از ارتفاع کم مهماتی را روی سازهای رها میکند که ظاهراً موضع نیروهای پاکستانی است و مهمات پس از برخورد به زمین منفجر میشود. این تصاویر بخشی از تبلیغات رسانههای وابسته به طالبان دربارهٔ استفاده از پهپاد در رویارویی با نیروهای پاکستانی بود؛ ابزاری که این گروه اکنون در مراسم رسمی خود نیز به نمایش میگذارد.
با توجه به این پیشینه، نمایش اخیر را میتوان گامی فراتر از انتشار گزارش و تصویر دربارهٔ کاربرد پهپاد در میدان جنگ دانست. طالبان اینک ابزاری را که پیشتر ویدیوهایی از کاربرد آن علیه نیروهای پاکستانی منتشر شده بود، در مراسمی رسمی و در برابر نمایندگان کشورهای خارجی به پرواز درآوردهاند. اهمیت این تغییر در آن است که این گروه پهپاد را در کنار دیگر تجهیزات خود معرفی میکند.
به این ترتیب، مخاطب نمایش اخیر تنها فارغالتحصیلان یا هواداران طالبان نیستند. حضور دیپلماتها و وابستههای نظامی امکان معرفی مستقیم این توانایی به نمایندگان کشورهای منطقه را نیز فراهم کرده است؛ کشورهایی که روابطشان با طالبان همواره با ملاحظات امنیتی و نگرانی از تهدیدهای تروریستی همراه بوده است.
با این حال، ماهیت بستهٔ کوچک و نوارپیچیشدهای که در تصویر دیده میشود روشن نیست. طالبان در دوران جنگ با حکومت پیشین افغانستان و متحدان غربی آن، بمبهای خود را به شیوهای مشابه بستهبندی میکردند.
پهپادی که در این مراسم به پرواز درآمد با برخی پهپادهایی که در حملات منتسب به طالبان علیه پاکستان به کار رفته بودند تفاوت دارد. طالبان مدعیاند که در آن حملات از پهپادهای بالثابت نیز استفاده کردهاند؛ پهپادهایی شبیه هواپیمای کوچک که برای حملات یکطرفه ساخته شدهاند. پاکستان مدعی است این پهپادها را ساقط کرده است، اما طالبان رسماً عکس یا ویدیویی از این حملات منتشر نکردهاند و در مراسم اخیر نیز تنها پهپادهای چهارپره را به نمایش گذاشتهاند.
توجه طالبان به پهپادها را میتوان در ادامهٔ تلاش این گروه برای دسترسی به ابزارهای کمهزینهٔ حمله دانست. طالبان در جنگ با حکومت پیشین افغانستان و متحدان غربی آن، به طور گسترده از خودروهای بمبگذاریشده، موتورسیکلتهای حامل مواد منفجره، مینهای کنار جادهای و جلیقههای انتحاری استفاده میکردند.
دسترسی به نمونههای تجارتی، یکی از دلایل توجه طالبان به فناوری پهپادی است. تهیهٔ پهپادهای کوچک غیرنظامی، در مقایسه با خرید هواگردهای نظامی و تأمین خدمات فنی آنها، با موانع کمتری روبهرو است. همین تفاوت پهپادهای کوچک را برای رژیمی که در تأمین و نگهداری تجهیزات هوایی با محدودیت مواجه است به گزینهای جذاب بدل میکند.
در کنار توجه به پهپادها، طالبان همچنان میکوشند بالگردهایی را حفظ کنند که پس از سقوط حکومت پیشین به آنها دست یافتند. بخشی از این ناوگان ساخت آمریکا و بخشی ساخت روسیه است. این تجهیزات به مراقبت و تعمیر مداوم نیاز دارد و در اختیار داشتن بالگرد، بدون دسترسی به قطعات یدکی و کارکنان حرفهای، ادامهٔ پرواز آن را تضمین نمیکند. همین نیاز همیشگی، حفظ ناوگان بهجامانده از دوران جمهوری را به یکی از دشواریهای طالبان در بخش تجهیزات هوایی تبدیل کرده است.
ادارهٔ بازرس ویژهٔ آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) نیز در ارزیابیهایش دربارهٔ دشواری طالبان در تأمین قطعات و امکانات لازم برای نگهداری تجهیزات هشدار داده بود. با این حال، پرواز بلکهاوکها در مراسم اخیر نشان میدهد که بخشی از ناوگان در اختیار طالبان هنوز عملیاتی است، اما چیزی دربارهٔ وضعیت همهٔ بالگردها و توانایی ادامهٔ عملیات در یک درگیری طولانی نمیگوید. در چنین شرایطی، روی آوردن به پهپادهای کوچک را میتوان راهی برای افزودن برخی امکانات هوایی با هزینهٔ کمتر دانست. البته این پرندهها از عهدهٔ کارهای بالگردها، از انتقال نیرو تا جابهجایی تجهیزات، برنمیآیند و گسترش استفاده از آنها نیاز طالبان به نگهداری ناوگان موجود را از میان نمیبرد.
نمایش پهپادها و دیگر تجهیزات نظامی در این مراسم با سخنان مقامهای طالبان دربارهٔ تهدید نبودن افغانستان برای کشورهای دیگر همراه بود. سراجالدین حقانی، وزیر داخلهٔ طالبان، در سخنانش به ضعف مادی ارتش این گروه اشاره کرد. او گفت: «شما ارتشی نمایشی نیستید و برای تأمین منافع دیگران نیز فعالیت نمیکنید، بلکه ارتشی منظم و مستقلاید. اگر هم از لحاظ مادی ضعیف باشیم، از لحاظ معنوی نیرومندتر از دیگرانیم. ما و شما باید روحیهٔ بالا داشته باشیم، در امور نظامی احساساتی عمل نکنیم و در زمان مناسب به دشمن پاسخ بدهیم.»
این سخنان در کنار نمایش تجهیزات طالبان، در فضای تنش با پاکستان اهمیت بیشتری پیدا میکند. طالبان امکانات هوایی همتراز این کشور را در اختیار ندارند، اما پهپادهای کوچک میتوانند وسیلهای برای نشان دادن توان پاسخگویی باشند، حتی اگر تاثیر نظامی آنها محدود بماند.
عادل راجا: پاکستان نمیتواند افغانستان را مقصر بحران خود بداند
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عادل راجا»، افسر پیشین ارتش پاکستان و کارشناس سیاسی این کشور، در واکنش به اظهارات «اسحاق دار»، وزیر امور خارجه پاکستان درباره افغانستان، تشکیلات نظامی این کشور را به اتخاذ سیاستهای دوگانه متهم کرد.
وزیر خارجه پاکستان بارها طی هفتههای اخیر مسئولیت مقابله با گروههای مسلح فعال علیه پاکستان را متوجه حکومت کابل و خاک افغانستان دانسته است.
راجا تأکید کرد: بحران امنیتی کنونی پاکستان پیامد چند دهه سیاستهای اشتباه ارتش است و نمیتوان مسئولیت آن را صرفاً متوجه افغانستان دانست.
وی با انتقاد از دکترین موسوم به «عمق استراتژیک» و سیاستهای نیابتی ارتش پاکستان، گفت که حملات تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی) علیه غیرنظامیان و نیروهای امنیتی این کشور غیرقابلقبول است و باید متوقف شود؛ اما در مقابل، حملات فرامرزی پاکستان به افغانستان و کشتهشدن غیرنظامیان افغان نیز باید پایان یابد.
این افسر پیشین ارتش پاکستان با طرح این پرسش که چه کسی ژنرالهای پاکستانی را در برابر پیامدهای تصمیمهای فاجعهبار چند دهه گذشته پاسخگو خواهد کرد، اظهار داشت: اسلامآباد نمیتواند سالها در بیثباتسازی کشورهای همسایه نقش داشته باشد و سپس درباره ثبات منطقهای به آنها درس بدهد.
راجا ریشه اصلی بحران را در تشکیلات نظامی مستقر در راولپندی دانست و گفت این ساختار همچنان از پذیرش پیامدهای سیاستهای گذشته خودداری میکند.
وی در پایان تأکید کرد که پاکستان بهجای تکرار اظهارات اسحاق دار علیه افغانستان، به تغییر بنیادین در دکترین امنیتی خود نیاز دارد.
روابط پاکستان و حکومت طالبان از زمان بازگشت این گروه به قدرت در افغانستان در آگوست 2021، با وجود پیوندهای تاریخی و سیاسی، با تنشهای فزاینده امنیتی روبهرو شده است. اسلامآباد بارها طالبان افغانستان را به فراهمکردن پناهگاه برای اعضای تحریک طالبان پاکستان متهم کرده، اما حکومت کابل این اتهام را رد کرده و بحران امنیتی پاکستان را مسئله داخلی این کشور دانسته است.\
ماموران اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) دو پناهجوی افغان را در شهر ساکرامنتو، مرکز ایالت کالیفرنیا، بازداشت کردند؛ اقدامی که اعتراض فعالان حقوق پناهجویان و جامعه افغانهای مقیم این شهر را به همراه داشته است.
به گزارش ایراف، این بازداشتها در حالی صورت گرفته که دادگاه فدرال آمریکا در نیویورک اخیراً با صدور حکمی موقت، پروازهای اخراج پناهجویان افغان را تا تاریخ ۱۶ آبان به حالت تعلیق درآورده بود. با این حال، حقوقدانان تاکید میکنند که حکم مذکور صرفاً ناظر بر توقف پروازهای اخراج بوده و مانع از بازداشت اداری پناهجویان فاقد مدرک تثبیتشده توسط ماموران مهاجرت نمیشود.
نهادهای حامی پناهجویان از جمله سازمان «افغانایوک» با انتقاد از تداوم بازداشت شهروندانی که پس از تحولات سال ۲۰۲۱ وارد آمریکا شدهاند، نسبت به مخاطرات احتمالی در صورت بازگرداندن این افراد هشدار دادهاند. ایالت کالیفرنیا و به ویژه حوزه ساکرامنتو، بیشترین تراکم جمعیت پناهجویان افغان را در میان ایالات مختلف آمریکا دارا است.
· ابهام در وضعیت اقامتی و پروازهای اخراج: پروندههای مهاجرتی هزاران تن از اتباع افغانستان که پس از خروج نیروهای آمریکایی منتقل شدند، همچنان با پیچیدگیهای اداری و صدور احکام متعارض از سوی دادگاههای فدرال مواجه است.
· مواضع نهادهای مدنی و حقوق بشری: سازمانهای غیردولتی بارها خواستار تسریع در تعیین تکلیف پروندههای اقامتی و ارائه تضمینهای لازم برای عدم استرداد افرادی شدهاند که سابقه همکاری با بخشهای مختلف را در کارنامه خود دارند.
ایران، تاجیکستان و افغانستان در مسیر توسعه همکاریهای علمی
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاست جمهوری، پیشنهاد تشکیل کنسرسیومی را برای توسعه همکاریهای علمی، فناورانه و نوآورانه با مشارکت ایران، تاجیکستان و افغانستان مطرح کرد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، حسین رضاییزاده، در اجلاس بینالمللی «ابوعلی سینا و نقش او در شکلگیری نگرش نوین علمی در جهان» که با مشارکت نمایندگان ایران، تاجیکستان و افغانستان، سازمان جهانی بهداشت و به میزبانی سازمان ملل متحد در ژنو برگزار شد، پیشنهاد تشکیل یک سازوکار مشترک سهجانبه با محوریت میراث علمی ابنسینا را ارائه کرد.
وی در این اجلاس، با اشاره به ظرفیتهای مشترک علمی، تاریخی و فرهنگی سه کشور، بر ضرورت عبور از نگاه صرفاً تاریخی به میراث ابنسینا و تبدیل این سرمایه ارزشمند به بستری برای توسعه همکاریهای علمی، پژوهشی، سلامت و فناوری تأکید کرد.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی، در تشریح محورهای پیشنهادی برای همکاری میان سه کشور، توسعه پژوهشهای مشترک، مستندسازی و بازخوانی منابع پزشکی و داروشناختی، استانداردسازی فرآوردههای طبیعی و توسعه همکاریها در زمینه بهرهگیری از ظرفیت گیاهان دارویی را از جمله حوزههای قابل پیگیری در قالب این کنسرسیوم عنوان کرد.
رضاییزاده همچنین ظرفیتهای دانشگاهی و پژوهشی کشور و توانمندیهای زیستبوم شرکتهای دانشبنیان ایران را از مزیتهای راهبردی برای پیشبرد این ابتکار دانست و بر ضرورت پیوند میان دانش تاریخی و میراث علمی با توانمندیهای علمی، پژوهشی و فناورانه امروز تأکید کرد.
بر اساس این پیشنهاد، «کنسرسیوم ابنسینا برای علم، سلامت و نوآوری» میتواند بهعنوان بستری مشترک برای سازماندهی ظرفیتهای علمی سه کشور و تعریف طرحها و برنامههای مشترک در حوزههای مرتبط با سلامت، طب سنتی، گیاهان دارویی و میراث داروشناختی فعالیت کند.
رئیس مرکز طب ایرانی و مکمل وزارت بهداشت، برای عملیاتیسازی این پیشنهاد، تشکیل کارگروه مشترک میان ایران، تاجیکستان و افغانستان، تدوین نقشه راه سهساله برای تعیین اولویتها و مسیر همکاریها و اجرای یک طرح شاخص مشترک در حوزه گیاهان دارویی و میراث داروشناختی را پیشنهاد کرد.
این ابتکار با هدف ایجاد پیوند میان میراث علمی ابنسینا و ظرفیتهای علمی و فناورانه معاصر، میتواند زمینهساز شکلگیری همکاریهای هدفمند منطقهای در حوزه علم و سلامت باشد. بهرهگیری از ظرفیت دانشگاهها، مراکز پژوهشی، نهادهای تخصصی و شرکتهای دانشبنیان سه کشور نیز میتواند به توسعه پروژههای مشترک و تبدیل اشتراکات تاریخی و علمی به دستاوردهای پژوهشی و فناورانه کمک کند.
پیشنهاد تشکیل کنسرسیوم سهجانبه ابنسینا همچنین ظرفیتی برای تقویت دیپلماسی علمی ایران و گسترش تعاملات منطقهای در حوزه سلامت و اقتصاد دانشبنیان به شمار میرود؛ ابتکاری که با تکیه بر یک میراث علمی مشترک، میتواند مسیر تازهای برای همکاریهای علمی، پژوهشی و فناورانه میان کشورهای منطقه ایجاد کند.
شبکههای مخوف آدمربایی، شهروندان افغانی در ایران را شکنجه میکنند و از خانواده آنها باج میگیرند
اعضای یک باند آدمربایی که با گروگان گرفتن اتباع افغانستانی و انتشار فیلم شکنجه آنها از خانوادههایشان دلار اخاذی میکردند، در تهران دستگیر شدند؛ متهمان با پولهای بهدستآمده برای خود خانه و خودروی خارجی خریده بودند و احتمال افزایش شمار شاکیان این پرونده وجود دارد.
به گزارش رکنا، پرونده این باند زمانی گشوده شد که نماینده سفارت افغانستان در اوایل آبان امسال با مراجعه به دادسرای امور جنایی تهران از ربوده شدن مردی به نام مراد خبر داد؛ مردی که برای کار به صورت غیرقانونی وارد ایران شده بود و آدمربایان در ازای آزادی او 40 هزار دلار از خانوادهاش درخواست کرده بودند.
اعضای این باند برای تحت فشار قرار دادن خانواده گروگان، تصاویر و فیلمهایی از شکنجه او ارسال کرده و تهدید کرده بودند در صورت پرداخت نشدن پول، مراد را به قتل میرسانند.
با تشکیل پرونده ، کارآگاهان اداره یازدهم پلیس آگاهی تهران بزرگ تحقیقات تخصصی خود را آغاز کردند. بررسیها نشان داد خانواده گروگان در مرحله نخست 4 هزار و 500 دلار به عنوان پیشپرداخت از طریق یک صرافی در ترکیه برای آدمربایان واریز کردهاند.
ردپای یک آشنای خانوادگی در پرونده آدمربایی
در جریان تحقیقات، کارآگاهان به یکی از بستگان دور مراد به نام نظیف مشکوک شدند؛ مردی که در تهران به عنوان کارگر ساختمانی فعالیت میکرد، اما بررسی حسابهای بانکی او از واریز مبالغی غیرمتعارف و تغییر محسوس وضعیت مالیاش حکایت داشت.
استعلام سوابق این مرد نیز نشان داد او چند سال قبل به اتهام همدستی در یک پرونده آدمربایی بازداشت شده بود. همین موضوع ظن کارآگاهان را نسبت به نقش او در ربایش مراد تقویت کرد.
در ادامه، یکی از افسران پرونده در پوشش مدیر یک پروژه ساختمانی در شمال تهران با نظیف قرار ملاقات گذاشت و سرانجام او را در این قرار دستگیر کرد.
متهم در ابتدا منکر نقش خود در آدمربایی شد، اما در ادامه با ارائه اظهارات ضدونقیض، محل نگهداری مراد و مخفیگاه همدستانش را فاش کرد.
آزادی گروگان پس از 4 روز شکنجه
بلافاصله پس از اعترافات متهم، تیمی از کارآگاهان اداره یازدهم پلیس آگاهی به مخفیگاه آدمربایان در محدوده خیابان خاوران اعزام شدند. مأموران با وجود مقاومت متهمان موفق شدند اعضای این باند را دستگیر کنند و مراد را که با دستوپای بسته در یک کارگاه نگهداری میشد، پس از 4 روز اسارت آزاد کنند.
در جریان تحقیقات، سه متهم دستگیرشده به نقش خود در آدمربایی و اخاذی 40 هزار دلاری اعتراف کردند.
خانه و خودروی خارجی با پول گروگانگیری
بررسیهای بیشتر نشان داد این پرونده تنها به ربایش مراد محدود نمیشود و اعضای این باند پیش از این نیز چند مرد افغانستانی را با شیوهای مشابه ربوده و از خانوادههایشان اخاذی کردهاند.
بر اساس اطلاعات بهدستآمده، متهمان با پولهایی که از طریق گروگانگیری و اخاذی از خانواده قربانیان به دست آورده بودند، برای خود خانه و خودروی خارجی خریداری کرده بودند؛ موضوعی که ابعاد مالی فعالیتهای مجرمانه این گروه را آشکار میکند.
در یکی دیگر از پروندههای مرتبط، آدمربایان موفق شده بودند با شکنجه گروگان و ارسال تصاویر آن برای خانوادهاش، مبلغ 15 هزار دلار اخاذی کنند. تعدادی از قربانیان نیز پس از آزادی با مراجعه به پلیس در شهرستانهای اطراف تهران، شکایت خود را ثبت کردهاند.
گفتوگو با سردسته باند و رئیس اداره یازدهم پلیس آگاهی
در فیلمهای اختصاصی همراه این گزارش، گفتوگو با نظیف، سردسته و طراح اصلی این باند آدمربایی، درباره نحوه انتخاب قربانیان، طراحی نقشه گروگانگیری، شیوه اخاذی از خانوادهها و انگیزه ارتکاب این جرایم منتشر میشود.
همچنین سرهنگ محرابی، رئیس اداره یازدهم پلیس آگاهی تهران بزرگ، در گفتوگویی درباره جزئیات عملیات شناسایی و دستگیری اعضای این باند و ابعاد پرونده توضیح میدهد.
با توجه به شناسایی چندین مورد آدمربایی با شیوه مشابه و احتمال وجود قربانیان بیشتر، تحقیقات کارآگاهان برای شناسایی سایر جرایم احتمالی اعضای این باند و شناسایی شکات جدید همچنان ادامه دارد.
Copyright ©ariaye 2002_2026
استفاده از مطالب آريا
يی با ذکر ماخذ آزاد است