برنامه های تازه 
مهرالدین مشید
نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ
 اسد کشتمند افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد |
 سید سکندر حسینی بامداد از مکتب‌خانه‌های سنتی تا شب‌های شعر رهبری |
عتيق شاهد
کارتونهای تازه
یکشنبه ۱۲ میزان ۱۴۰۵ خورشیدی برابر با ۴ اکتوبر ۲۰۲۶ میلادی
مذاکره با طالبان به معنای حمایت از کابل نیست
وزیر مهاجرت بلژیک گفت که مذاکره با طالبان برای بازگرداندن پناهجویان مجرم، به معنای حمایت از حکومت کابل نیست.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «آنلین فان بوسویت»، وزیر مهاجرت بلژیک، در واکنش به انتقادها از مذاکرات با طالبان برای بازگرداندن پناهجویان «مجرم» به افغانستان گفت که این مذاکرات به معنای حمایت از هیئت حاکمه افغانستان نیست.
وی همچنین با انتقاد از سیاست‌های حکومت کابل در قبال زنان و دختران، گفت بلژیک به دلیل همین سیاست‌ها، به زنان و دختران افغان پناهندگی و حمایت ارائه می‌دهد.
وزیر مهاجرت بلژیک در عین حال افزود پناهجویان افغان که درخواست پناهندگی‌شان رد شده و به دلیل ارتکاب جرم در زندان‌های بلژیک به‌سر می‌برند، باید به افغانستان بازگردانده شوند.
بوسویت گفت: مذاکرات با طالبان برای بازگرداندن پناهجویان مجرم، به معنای حمایت از حکومت کابل نیست، بلکه با هدف تأمین امنیت شهروندان، به‌ویژه زنان و دختران، انجام می‌شود.
بلژیک پیش‌تر میزبان هیئتی از حکومت کابل بود که به دعوت کمیسیون اروپا به بروکسل سفر کرده بود. حضور این هیئت در بلژیک با انتقاد شماری از سیاستمداران و نهادهای حقوق بشری روبه‌رو شد.
کشورهای عضو اتحادیه اروپا نیز اخیراً برای بازگرداندن پناهجویانی که درخواست پناهندگی‌شان رد شده یا دارای سابقه کیفری هستند، مذاکره و تعامل با طالبان را آغاز کرده‌اند.
این کشورها بارها تأکید کرده‌اند که چنین تعاملاتی به معنای به‌رسمیت‌شناختن یا مشروعیت‌بخشی به هیئت حاکمه افغانستان نیست.
مقام پیشین افغانستان: افسانه نفوذ پاکستان بر طالبان فرو ریخته است
وزیر پیشین دادگستری افغانستان گفت افسانه نفوذ پاکستان بر طالبان فرو ریخته و آنها فرمانبردار اسلام‌آباد نیستند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «فضل‌احمد معنوی»، وزیر پیشین دادگستری افغانستان، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که اسلام‌آباد سال‌ها خود را صاحب نفوذ بر طالبان می‌دانست، اما تحولات پس از سال 2021 نشان داد که «افسانه نفوذ مطلق فرو ریخته و طالبان فرمانبردار اسلام‌آباد نیست.»
معنوی افزود که طالبان از یک «متحد کوچک و یک گروه نیابتی» به قدرت حاکم تبدیل شده و رابطه‌ای که پاکستان در گذشته مدیریت و بر آن فرماندهی می‌کرد، دیگر به شکل سابق وجود ندارد.
وزیر پیشین دادگستری افغانستان، خط دیورند را یکی از محورهای اختلاف میان طالبان و پاکستان دانست و گفت: اسلام‌آباد این خط را مرز رسمی می‌داند، در حالی که این مسئله برای طالبان همچنان حل‌نشده باقی مانده است.
وی همچنین سابقه تنش‌ها و بازداشت‌های میان دو طرف را از عواملی دانست که بر روابط کنونی طالبان و پاکستان تأثیر گذاشته است.
معنوی در بخش دیگری از اظهاراتش تاکید کرد: انحصار تجاری پاکستان در بازار افغانستان نیز با چالش مواجه شده و طالبان در سال‌های اخیر تلاش کرده است مسیرهای ارتباطی و تجاری تازه‌ای با ایران و دیگر کشورها ایجاد کند.
به گفته این مقام پیشین افغانستان، گسترش روابط طالبان با ایران، نفوذ اقتصادی و ترانزیتی پاکستان را با چالش مواجه کرده و رقابت بر سر معادن و اقتصاد افغانستان نیز با حضور چین، هند، کشورهای آسیای مرکزی و کشورهای حوزه خلیج فارس وارد مرحله تازه‌ای شده است.
وزیر پیشین دادگستری افغانستان همچنین گفت نزدیک‌شدن طالبان به دهلی برای پاکستان صرفاً یک رابطه دیپلماتیک نیست، بلکه موضوعی حساس در محاسبات امنیتی این کشور است.
معنوی هشدار داد که در صورت تبدیل اختلاف‌های امنیتی طالبان و پاکستان به تنش‌های سیاسی، اسلام‌آباد ممکن است برای اعمال فشار بر طالبان با مخالفان سیاسی و جریان‌های اجتماعی افغانستان ارتباط برقرار کند.
وی همچنین از تغییر در حوزه نفوذ مذهبی نیز سخن گفت و افزود که در گذشته بخشی از مراکز تصمیم‌گیری مذهبی و صدور فتوا در پاکستان قرار داشت، اما اکنون قندهار تلاش می‌کند به مرکز تصمیم‌گیری در این زمینه تبدیل شود.
طالبان تاجیک در صفوف طالبان؛ از شریک قدرت تا سوژه طنز
اندپندنت فارسی :
دانشجویان مدرسه جهادی طالبان در استان خوست در شرق افغانستان، در یک گردهمایی با حضور مقام‌های این گروه، نمایشنامه‌ای اجرا کردند که در آن با زبان طنز، تحولات اخیر بدخشان، درگیری جمعه‌خان فاتح با طالبان، جمع‌آوری و نگهداری تسلیحات سبک و سنگین در بدخشان و قدرت طالبان در سرکوب مخالفان به تصویر کشیده شد. این برنامه روز جمعه در مدرسه «منبع‌الجهاد» برگزار شد. مقام‌های طالبان، از جمله سراج‌الدین حقانی، وزیر داخله (کشور) و رهبر شبکه حقانی، و مولوی عبدالکبیر، معاون پیشین نخست‌وزیر و وزیر امور مهاجرین، هر از گاهی در گردهمایی‌های این مدرسه سخنرانی می‌کنند.در این نمایشنامه، افرادی با لباس ساکنان بومی بدخشان، در نقش طالبان تاجیک‌تبار ظاهر می‌شوند و می‌گویند تسلیحات زیادی در اختیار دارند که باید آنها را پنهان کنند. مرد دیگری که نقش جمعه‌خان فاتح را بازی می‌کند، می‌گوید به دلیل اینکه زبان پشتو را نمی‌داند، نتوانسته است در استان زابل، که بیشتر ساکنان آن پشتون‌اند، در مسند معاونت استانداری کار کند.
جمعه‌خان فاتح پس از اعتراض به برکناری‌اش از مقام فرمانداری شهرستان نسی در بدخشان، با مقام‌های طالبان در کابل درگیر شد و پس از یک درگیری چندروزه در مرداد امسال، با میانجیگری فصیح‌الدین فطرت به این گروه تسلیم شد. ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان، گفته است که فاتح محاکمه خواهد شد. از زمان انتقال فاتح به کابل در ۲۷ مرداد، اطلاعی از سرنوشت او در دست نیست.
با این حال، انتشار ویدیو نمایشنامه هواداران طالبان در خوست، که به‌طور گسترده در رسانه‌های اجتماعی بازتاب یافت، خشم شماری از طالبان تاجیک‌تبار را برانگیخت.
عبدالقدیر فطرت بدخشی، از طالبان تاجیک‌تبار که در درگیری‌های اخیر با جبهه آزادی در شهرستان زیباک نیز حضور داشت، این نمایشنامه را «تحقیر خون شهدای بدخشان» دانست و افزود که «امارت اسلامی دیگر از مجاهدین بدخشان توقع برادری یا برابری نداشته باشد.» این عضو طالبان در بدخشان در متنی که در فیسبوک منتشر کرد هشدار داد که حتی «اگر کشته یا زندانی شود»، در برابر طالبان پشتون سکوت نخواهد کرد.
همچنین احسان‌الله کامگار، سخنگوی پلیس طالبان در بدخشان، در واکنش به این نمایشنامه، طالبان پشتون را «متعصبان کوردل» خواند و گفت که با این اقدام، «بدخشانی‌ها و تاجیک‌ها» تحقیر شده‌اند.
بدخشان که از استان‌های بزرگ افغانستان با اکثریت جمعیت تاجیک است، در ۲۰ سال جنگ میان طالبان و دولت پیشین افغانستان نقشی تعیین‌کننده داشت. هرچند شمار دقیق طالبان تاجیک‌تبار در بدخشان مشخص نیست، مقام‌های این گروه، از جمله امان‌الدین منصور، استاندار هلمند، و فصیح‌الدین فطرت، معاون ستاد ارتش، بارها درباره نقش کلیدی طالبان تاجیک‌تبار در بازگشت این گروه به قدرت سخن گفته‌اند.
براساس اطلاعات یک منبع نزدیک به امان‌الدین منصور، استاندار کنونی طالبان در هلمند که پیش‌تر در مسند استانداری بدخشان، ریاست نیروی هوایی ارتش و فرماندهی پایگاه ارتش در شمال‌شرق افغانستان کار کرده است، پس از فروپاشی دولت جمهوری و بازگشت طالبان به قدرت، به رهبر این گروه اطمینان داده بود که بدخشان به طالبان تاجیک‌تبار واگذار می‌شود. این منبع گفت که رهبر طالبان تا سال ۲۰۲۲ به این تعهد پایبند ماند، اما با گسترش حملات چریکی جبهه مقاومت ملی و کشته شدن مقام‌های طالبان در حملات انفجاری داعش خراسان، طالبان تاجیک‌تبار از تمامی مسندهای کلیدی بدخشان برکنار شدند.
در پنج سال گذشته، طالبان تاجیک‌تبار در بدخشان برای حفظ حضورشان در ساختار امنیتی و سیاسی این گروه، بارها با فرماندهان پشتون‌تباری که از جنوب و شرق افغانستان به این استان اعزام شده‌اند درگیر شده‌اند. هرچند بخشی از این درگیری‌ها بر سر تصاحب معادن، قاچاق مواد مخدر و منافع اقتصادی بوده است، در شماری از موارد نیز طالبان بومی بدخشان پس از آنکه احساس کردند از ساختار قدرت کنار زده می‌شوند، با طالبان پشتون وارد درگیری شدند.
هفته گذشته، مولوی رحمت‌الله نجیب، فرماندار طالبان در شهرستان تگاب استان بدخشان که از طالبان بومی این استان است، پس از آنکه موفق نشد با استاندار این گروه ملاقات کند، از مسندش استعفا کرد. او در پیامی که در واتساپ برای دوستانش فرستاد و نسخه‌ای از آن در رسانه‌های اجتماعی بازتاب یافت، از تحقیر و بدرفتاری مقام‌های ارشد طالبان شکایت کرد.
این مقام محلی طالبان با اشاره به رفتار مقام‌های ارشد این گروه با طالبان بومی بدخشان، که سال‌ها برای بازگشت طالبان به قدرت و تحکیم حاکمیت این گروه جنگیده‌اند، گفت: «مردم بدخشان باید خون گریه کنند.»
پیش از این، شماری دیگر از فرماندهان غیرپشتون نیز علاوه بر رانده شدن از ساختار حکومتی طالبان، به اتهام همکاری با داعش و جبهه‌های مخالف این گروه مجازات شده‌اند. عبدالحمید خراسانی، از فرماندهان پنجشیری طالبان که هنگام ورود این گروه به پنجشیر، جنگ با جبهه مقاومت ملی و شناسایی و ردیابی اعضا و حامیان این جبهه به طالبان کمک زیادی کرد، از سه سال پیش تاکنون از ساختار رسمی این گروه کنار گذاشته شده است. خراسانی بارها از ساختار قومی حکومت طالبان شکایت کرده و یک بار گفته بود که به خاطر طالبان «در برابر همه قوم خود ایستادم».
پس از فروپاشی دور نخست حاکمیت طالبان و آغاز دور جدید درگیری مسلحانه این گروه با حکومت تحت حمایت ایالات متحده در افغانستان در سال ۲۰۰۴، شمار زیادی از افراد متعلق به اقوام مختلف، از جمله تاجیک‌ها، ازبک‌ها، ترکمن‌ها و بلوچ‌ها، به طالبان پیوستند. شماری دیگر نیز با پیشروی طالبان و تصرف روستاها و شهرستان‌ها در سال‌های پایانی حکومت اشرف غنی به این گروه ملحق شدند. با اینکه مقام‌های طالبان، از جمله امیرخان متقی، وزیر خارجه این گروه، در سخنرانی‌های خود تأکید کرده‌اند که نقش طالبان غیرپشتون در بازگشت این گروه به قدرت تعیین‌کننده بوده است، پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، عناصر غیرپشتون در صفوف این گروه بیش از پیش منزوی شده‌اند، تا جایی که در گردهمایی بزرگ‌ترین مدرسه جهادی طالبان در خوست، طالبان تاجیک‌تبار بدخشان به سوژه طنز تبدیل می‌شوند.
آسیای مرکزی در حال بازتعریف نقش افغانستان پس از خروج آمریکا
پس از خروج آمریکا، اهمیت افغانستان برای آسیای مرکزی کاهش نیافته و منطقه در حال شکل‌دهی تعامل تازه با کابل است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «اوراسیا نت» در گزارشی تحلیلی نوشت خروج آمریکا از افغانستان در سال 2021 شکل حضور واشنگتن در منطقه را تغییر داد، اما اهمیت جغرافیایی افغانستان برای آسیای مرکزی را از بین نبرد. اکنون کشورهای آسیای مرکزی و افغانستان پس از خروج آمریکا در حال ایجاد سازوکارهای تازه برای همکاری در حوزه‌های امنیتی، اقتصادی، حمل‌ونقل و ارتباطات هستند.
نشست سران سازمان همکاری شانگهای در روزهای 31 آگوست و اول سپتامبر در بیشکک، تصویری از جایگاه در حال تغییر افغانستان در منطقه ارائه کرد. در این نشست سران چین، روسیه، هند، ایران، پاکستان و کشورهای آسیای مرکزی حضور داشتند و در نشست گسترده‌تر «سازمان همکاری شانگهای پلاس» نیز کشورهای دیگری از جمله ترکیه و جمهوری آذربایجان، همراه با سازمان ملل و دیگر نهادها شرکت کردند.
همزمان، «سرجیو گور»، فرستاده ویژه آمریکا در امور جنوب و آسیای مرکزی، در بیشکک با سران کشورهای آسیای مرکزی دیدار کرد و «زلمی خلیلزاد»، فرستاده ویژه پیشین آمریکا در امور افغانستان، نیز در کابل با «امیرخان متقی»، وزیر خارجه هیئت حاکمه افغانستان، گفتگو داشت. وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد خلیلزاد دیگر کارمند دولت نیست و در این دیدار در جایگاه شخصی حضور داشته است.
اوراسیا نت نوشت افغانستان ممکن است دیگر در دستور کار راهبردی رسمی واشنگتن نباشد، اما همچنان در محاسبات کشورهای پیرامون خود اهمیت دارد و کانال‌های تعامل میان آمریکا و افغانستان نیز کاملاً از بین نرفته است.
افغانستان حدود 2 هزار و 329 کیلومتر مرز زمینی و آبی با تاجیکستان، ازبکستان و ترکمنستان دارد و هر پنج کشور آسیای مرکزی همچنان در معرض پیامدهای امنیتی، اقتصادی و ارتباطی تحولات افغانستان هستند. پس از سال 2001، افغانستان یکی از عوامل اصلی شکل‌دهنده تعامل آمریکا با آسیای مرکزی بود و همکاری‌های امنیتی، دسترسی نظامی، کمک‌های مرزی، سیاست‌های مقابله با تروریسم و دیپلماسی منطقه‌ای واشنگتن را تحت تأثیر قرار داد.
از سال 2021، ازبکستان تلاش کرده است افغانستان را نه فقط یک نگرانی امنیتی، بلکه پیوندی بالقوه میان آسیای مرکزی و جنوبی ببیند. «گفتگوی ترمذ» که در می 2025 به‌عنوان یک بستر دائمی آغاز شد، یکی از مهم‌ترین نمونه‌های این رویکرد است. دومین نشست این گفتگو در ژوئن 2026 بر سازوکارهای عملی در حوزه گفتگوی سیاسی، ارتباطات، حمل‌ونقل و لجستیک، سازگاری با تغییرات اقلیمی و همکاری فرهنگی و بشردوستانه تمرکز داشت.
تاشکند همچنین در آگوست 2025 نخستین نشست نمایندگان ویژه کشورهای آسیای مرکزی در امور افغانستان را برگزار کرد که در آن ایجاد یک گروه تماس دائمی برای گفت‌وگوی هماهنگ منطقه‌ای درباره افغانستان مورد توافق قرار گرفت.
در سوی دیگر، کابل نیز برای ایفای نقش فعال‌تر در این معماری منطقه‌ای تلاش کرده است. افغانستان در آوریل 2026 نخستین «گفتگوی مشورتی افغانستان-آسیای مرکزی» را در کابل برگزار کرد و هر پنج کشور آسیای مرکزی را گرد هم آورد. در این نشست پیشنهاد برگزاری رایزنی‌های منظم، همکاری کارشناسی و تدوین نقشه راه در حوزه‌های تجارت، ترانزیت، امنیت و ارتباطات مطرح شد.
این روند در ژوئن 2026 با برگزاری «نشست اندیشکده‌های افغانستان-آسیای مرکزی» وارد حوزه فکری و سیاست‌گذاری نیز شد؛ نشستی که بر ارائه پیشنهادهای پژوهش‌محور و شکل‌گیری روایت‌های منطقه‌ای درباره افغانستان تأکید داشت.
با این حال، افزایش نقش آسیای مرکزی در مسئله افغانستان به معنای وجود یک اجماع واحد میان کشورهای منطقه نیست. ازبکستان بر ارتباطات، تجارت و یکپارچگی منطقه‌ای تأکید دارد؛ تاجیکستان توجه بیشتری به امنیت مرزی، دولت فراگیر و تهدیدهای شبه‌نظامیان دارد؛ ترکمنستان انرژی، ترانزیت و بی‌طرفی را در اولویت قرار می‌دهد و قزاقستان بیشتر از مسیر تعامل اقتصادی و دیپلماتیک با افغانستان ارتباط برقرار می‌کند. قرقیزستان نیز در بحث‌های گسترده‌تر امنیت منطقه‌ای مشارکت دارد.
در این شرایط، تعامل افغانستان با آسیای مرکزی برای کابل می‌تواند علاوه بر یک فعالیت دیپلماتیک، راهی برای گسترش گزینه‌های اقتصادی و ترانزیتی باشد. تنش و درگیری مسلحانه با پاکستان یکی از مسیرهای اصلی تجارت و ترانزیت افغانستان را مختل کرده و جنگ گسترده‌تر درگیرکننده ایران نیز درباره مسیرهای غربی و تجارت منطقه‌ای عدم قطعیت ایجاد کرده است.
به نوشته اوراسیا نت، تقویت ارتباطات شمالی افغانستان با ازبکستان، ترکمنستان، تاجیکستان و بازار گسترده‌تر اوراسیا می‌تواند برای کابل نوعی «بیمه راهبردی» در شرایطی باشد که برخی مسیرهای سنتی و گزینه‌های خارجی افغانستان آسیب‌پذیرتر شده‌اند. با این حال، این روند لزوماً به معنای همگرایی سیاسی یا به‌رسمیت‌شناختن هیئت حاکمه افغانستان از سوی کشورهای آسیای مرکزی نیست.
نشست سازمان همکاری شانگهای در بیشکک نیز نشان داد افغانستان همچنان در گفتگوی راهبردی اوراسیا جای دارد، هرچند در نشست حضور نداشت. درخواست سازمان همکاری شانگهای برای تشکیل یک دولت فراگیر در افغانستان نشان داد قدرت‌های منطقه‌ای همچنان مسائل سیاسی افغانستان را با چشم‌انداز خود از ثبات این کشور پیوند می‌دهند.
در همین چارچوب، «شوکت میرضیایف»، رئیس‌جمهوری ازبکستان، بر ابتکار این کشور برای ایجاد یک «مرکز جهانی مقابله با چالش‌ها و تهدیدهای امنیتی» در تاشکند تحت ساختار منطقه‌ای ضدتروریسم سازمان همکاری شانگهای تأکید کرد. به نوشته گزارش، این ابتکار در کنار گفتگوی ترمذ، بخشی از راهبرد گسترده‌تر تاشکند برای نهادینه‌کردن همکاری منطقه‌ای به جای واکنش‌های موردی به بحران‌های منفرد است.
از سوی دیگر، حضور گور در بیشکک نشان داد آمریکا همچنان در آسیای مرکزی فعال است، اما این حضور بیش از گذشته از صحنه افغانستان جدا شده است. دیدارهای او با رهبران منطقه بر مشارکت‌های راهبردی، همکاری اقتصادی و سرمایه‌گذاری، حمل‌ونقل، انرژی، مواد معدنی حیاتی و چارچوب «C5+1» متمرکز بود.
خلیلزاد نیز پنجم سپتامبر در کابل با امیرخان متقی دیدار کرد تا درباره روابط افغانستان و آمریکا و فرصت‌های تعامل سازنده گفتگو کند. وزارت خارجه کابل این دیدار را بخشی از گفتگو درباره روابط دوجانبه، رشد اقتصادی و خودکفایی توصیف کرد، اما وزارت خارجه آمریکا تأکید کرد خلیلزاد دیگر کارمند دولت نیست و در جایگاه شخصی در این دیدار حضور داشته است.
اوراسیا نت تأکید کرد این تعاملات را نمی‌توان به‌خودی‌خود نشانه تغییر رسمی سیاست آمریکا در قبال کابل دانست؛ با این حال، اهمیت آنها در این است که روابط آمریکا و افغانستان از بین نرفته، بلکه از مسیرهایی متفاوت با روابط نظامی‌محور پیش از سال 2021 ادامه یافته است.
در مجموع، هندسه حضور آمریکا در منطقه در حال تغییر است. واشنگتن بدون حضور نظامی در افغانستان، روابط خود با کشورهای آسیای مرکزی را تقویت می‌کند و همزمان دولت‌های این منطقه از طریق سازوکارهای منطقه‌ای، تعامل عملی خود با کابل را گسترش می‌دهند.
اوراسیا نت در پایان تأکید کرد اهمیت افغانستان برای آسیای مرکزی پس از خروج آمریکا کمتر نشده، بلکه کشورهای آسیای مرکزی بیش از گذشته در حال تعیین این هستند که اهمیت افغانستان برای منطقه چه معنایی داشته باشد. به بیان دیگر، افغانستان از اهمیت راهبردی برای آسیای مرکزی خارج نشده، بلکه نحوه تعریف و مدیریت این اهمیت بیش از پیش در خود منطقه شکل می‌گیرد.
پاکستان: طالبان به نمایندگی از هند تروریسم را تسهیل می‌کند
ارتش پاکستان، حکومت کابل را به تسهیل تروریسم به نمایندگی از هند متهم و بر حق اسلام‌آباد برای دفاع تأکید کرد.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، مقام‌های ارشد ارتش پاکستان در نشستی به ریاست «عاصم منیر»، رئیس نیروهای دفاعی و رئیس ستاد ارتش پاکستان تأکید کردند این کشور در برابر تروریسم برخاسته از افغانستان حق دفاع از خود را دارد.
بر اساس بیانیه ارتش پاکستان، فرماندهان در این نشست با تأکید بر حق پاکستان برای دفاع از خود، بر ضرورت «اقدام هدفمند» علیه تروریسم برخاسته از افغانستان تأکید کردند.
در این بیانیه آمده است: «تنها رهبر توهم‌زده طالبان که به نمایندگی از هند تروریسم را تسهیل می‌کند، مسئول پیامدهای آن است».
پیش از این نیز «احمد شریف چوهدری»، سخنگوی ارتش پاکستان، در یک نشست خبری گفته بود پاکستان حق دفاع از خود را دارد و در برابر تروریسم برخاسته از افغانستان، «هر اقدامی که لازم باشد انجام خواهد شد».
فرماندهان ارتش پاکستان همچنین در این نشست با بررسی وضعیت امنیتی این کشور، بر حفظ سطح بالای آمادگی برای مقابله با تهدیدها تأکید کردند.
پاکستان همواره مدعی است حملات هوایی به افغانستان به‌طور دقیق و هدفمند شبه‌نظامیان را هدف قرار داده است اما بر اساس گزارش‌های سازمان ملل، از مهر 1404 تا خرداد 1405، در پی درگیری‌ها و حملات میان نیروهای طالبان و پاکستان، 499 غیرنظامی افغان کشته و هزار و 216 نفر زخمی شده‌اند.
بر اساس این گزارش‌ها، تنها در حمله هوایی 25 اسفند 1404 به مرکز ترک اعتیاد «امید» در کابل، 269 غیرنظامی کشته و 122 نفر زخمی شدند که بیشتر قربانیان بیماران این مرکز بودند.
جنگ در نورستان؛ مقام‌های محلی طالبان نیروی تازه‌نفس درخواست کردند
با اوج‌گیری حملات مخالفان مسلح در شهرستان کامدیش نورستان، فرماندهی پلیس طالبان اعلام کرده که برای کنترل اوضاع، خواستار اعزام نیروهای تازه‌نفس شده است؛ در حالی‌که «جبهه آزادی» مسئولیت حملات را پذیرفته، طالبان مدعی‌اند «جبهه مقاومت» نیز در این عملیات نقش داشته است.
به گزارش ایراف، ملا اخترمحمد مزمل، فرمانده پلیس طالبان در ولایت نورستان، در گفت‌وگویی که روز جمعه ۱۰ مهر در کابل منتشر شد، ادعا کرده است که پاکستان برای اجرای این حملات، ۳۰۰ تا ۴۰۰ جوان افغان را از آن سوی خط دیورند به نورستان منتقل کرده بود.
به‌گفته او، مهاجمان از اعضای «جبهه آزادی» و «جبهه مقاومت» بوده‌اند و بخش قابل‌توجهی از آنان را نظامیان پیشین تشکیل می‌دادند.
این ادعا در حالی مطرح می‌شود که وزارت اطلاعات پاکستان پیش‌تر دخالت اسلام‌آباد در درگیری‌های نورستان را رد کرده بود.
مزمل برخلاف وزارت دفاع طالبان، داعش را در این حملات دخیل ندانسته و تأکید کرده است که علاوه بر جبهه آزادی، «جبهه مقاومت» نیز در این عملیات مشارکت داشته است.
او با اشاره به موقعیت راهبردی نورستان گفته است که در دوره‌های گذشته، از جمله جنگ علیه نیروهای شوروی و سپس نظام جمهوری، مسیرهای مشابهی از آن سوی دیورند برای آغاز درگیری‌ها استفاده شده بود.
مزمل مدعی است که مخالفان مسلح طالبان این‌بار موفق نخواهند شد، زیرا «مردم از آنان حمایت نمی‌کنند».
فرمانده طالبان همچنین اعلام کرده که از سراج‌الدین حقانی، سرپرست وزارت طالبان، و دیگر مقام‌ها خواستار اعزام نیروهای تازه‌نفس شده و پیشنهاد داده است که این نیروها از میان مردم محلی استخدام شوند.
او توضیح داده که برای شهرستان‌های هم‌مرز با پاکستان سه گروهان و برای سایر شهرستان‌ها یک گردان نیروی اضافی درخواست کرده است.
در ساختار دولتی افغانستان، هر گروهان پلیس معمولاً ۸۰ تا ۱۲۰ نیرو دارد.
وزارت دفاع طالبان روز ۷ مهر اعلام کرده بود که درگیری‌های کامدیش با کشته‌شدن ۴۱ مخالف مسلح و بازداشت ۶۱ تن پایان یافته است.
این وزارت درباره تلفات نیروهای خود توضیحی ارائه نکرده؛ اما فرمانده پلیس طالبان در نورستان زخمی‌شدن شماری از جنگجویان این گروه را تأیید کرده است.
در مقابل، جبهه آزادی که مسئولیت حملات را پذیرفته، مدعی شده بود که چندین پاسگاه طالبان را تصرف کرده و تلفات سنگینی به این گروه وارد کرده است؛ ادعایی که طالبان آن را رد می‌کنند.
سه مدال و انبوهی از پرسش‌ها؛ پرونده کاروان افغانستان در ناگویا بسته شد
افغانستان انترنیشنل : کاروان ورزشی افغانستان پس از پایان رقابت نمایندگان کشور در رشته‌های مختلف، پرونده حضورش در بیستمین دوره بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ ناگویا را با کسب یک مدال نقره و دو مدال برنز بست.
کمیته ملی المپیک افغانستان اعلام کرده است که روز شنبه، سوم اکتوبر ۲۰۲۶، رقابت ورزشکاران افغانستان در تمام رشته‌های ورزشی در این دوره از بازی‌ها به پایان رسیده است. افغانستان در مجموع سه مدال به دست آورد؛ یک مدال نقره توسط فریبا هاشمی در دوچرخه‌سواری جاده و دو مدال برنز توسط محمد خالد هوتک و حامد اشرفی در ووشو.
با وجود اینکه کمیته ملی المپیک حضور ورزشکاران افغانستان در ناگویا را مثبت ارزیابی کرده است، دستاورد کاروان کشور در این دوره در مقایسه با دوره پیشین بازی‌های آسیایی پایین‌تر ارزیابی می‌شود. در کنار نتایج مسابقات، حاشیه‌های مختلفی نیز پیش و در جریان این بازی‌ها پیرامون ورزش افغانستان شکل گرفت؛ از محرومیت برخی ورزشکاران و رشته‌های ورزشی از حضور در رقابت‌ها گرفته تا موضوع شکل‌گیری یک اداره دیگر المپیک در داخل کشور، مشکلات ورزشکاران در ناگویا، نتایج ضعیف شماری از رشته‌ها و حذف بسیاری از نمایندگان افغانستان در دور نخست مسابقات.
قرار بود افغانستان با شمار بیشتری از ورزشکاران و در رشته‌های بیشتری در بازی‌های آسیایی ناگویا شرکت کند؛ اما در نهایت کاروان کشور با هفت ورزشکار زن و ۳۹ ورزشکار مرد، در مجموع با ۴۶ ورزشکار در این رقابت‌ها حضور یافت. این ورزشکاران در رشته‌های انفرادی و تیمی به نمایندگی از افغانستان به میدان رفتند.
نقره تاریخی فریبا هاشمی
بالاترین دستاورد افغانستان در این دوره را فریبا هاشمی در رقابت‌های دوچرخه‌سواری جاده زنان به دست آورد. او با کسب مدال نقره، به یکی از برجسته‌ترین چهره‌های کاروان افغانستان در ناگویا تبدیل شد و نخستین زن افغان لقب گرفت که در بازی‌های آسیایی روی سکوی دوم قرار می‌گیرد.
این مدال از این جهت نیز اهمیت ویژه دارد که ورزش زنان افغانستان در سال‌های اخیر با محدودیت‌ها و دشواری‌های گسترده روبه‌رو بوده است. موفقیت هاشمی در خارج از کشور نشان داد که شماری از ورزشکاران زن افغانستان که فرصت ادامه فعالیت حرفه‌ای خود را در خارج از کشور پیدا کرده‌اند، همچنان در سطح بین‌المللی رشد و پیشرفت می‌کنند.
حذف شماری از ورزشکاران پیش از آغاز رقابت‌ها
در جریان آماده‌سازی برای بازی‌های آسیایی ناگویا، شماری از ورزشکاران افغانستان که قرار بود در این رقابت‌ها حضور داشته باشند، از شرکت در مسابقات بازماندند. در میان آنان، نام شماری از ورزشکاران مبارزه‌های آزاد نیز دیده می‌شد.
در مورد دلایل این موضوع، بحث‌ها و دیدگاه‌های مختلفی مطرح شد و گفته شد که شاید اعتراض برخی از این ورزشکاران به بی‌توجهی مسئولان ورزش پس از درخشش آنان در بازی‌های جوانان بحرین، در این مسئله نقش داشته باشد.
نتایج ضعیف در شماری از رشته‌ها
در مجموع، بسیاری از ورزشکاران افغانستان نتوانستند در ناگویا نتیجه مورد انتظار را به دست آورند و برابر حریفان خود از دور رقابت‌ها کنار رفتند. شمار زیادی از نمایندگان کشور در همان دیدار نخست شکست خوردند و از ادامه مسابقات بازماندند.
در برخی رشته‌ها، از جمله بوکس، جوجیتسو، کریکت و… ورزشکاران افغانستان توانستند حداقل یک پیروزی به دست آورند، اما در نهایت این موفقیت‌ها به کسب مدال منجر نشد.
رشته‌هایی مانند کورش، تکواندو، کریکت و جوجیتسو که از جمله رشته‌های پر امید برای کسب مدال محسوب می‌شدند نیز نتوانستند انتظارات را برآورده کنند و نمایندگان افغانستان در برابر حریفان خود شکست خوردند.
حاشیه‌های مدیریتی و مشکلات کاروان
در کنار رقابت‌های ورزشی، حاشیه‌های مختلفی نیز پیرامون کاروان افغانستان در ناگویا وجود داشت. دو دستگی در رأس رهبری کمیته ملی المپیک و استفاده از لباس‌های رسمی و یکدست از سوی نهادهای المپیکی داخل و خارج از کشور، از جمله مسائلی بود که در جریان این بازی‌ها به چشم آمد.
در برخی موارد، ورزشکاران و اعضای کاروان مجبور بودند از دو نوع لباس استفاده کنند؛ موضوعی که بازتاب‌دهنده اختلافات موجود در ساختار مدیریتی ورزش افغانستان عنوان شد.
یکی دیگر از موارد بحث‌برانگیز، حذف محمد منیر رضایی، تنها نماینده افغانستان در رشته کاراته، بود. رضایی به دلیل نرسیدن به وزن تعیین‌شده و داشتن اضافه‌وزن از حضور در مسابقات محروم شد؛ مسئله‌ای که پرسش‌هایی را درباره آمادگی، مدیریت و حرفه‌ای‌گری در روند اعزام ورزشکاران افغانستان به رقابت‌های بین‌المللی به وجود آورد.
پرسش‌ها درباره انتخاب ورزشکاران و آمادگی کاروان
یکی از پرسش‌های جدی که از سوی علاقه‌مندان و کارشناسان ورزشی مطرح شده، چگونگی انتخاب ورزشکاران برای حضور در رویدادهای بین‌المللی است. شماری از ورزشکاران به صورت مداوم در تورنمنت‌ها و رقابت‌های مختلف حضور پیدا می‌کنند؛ اما در بسیاری از این مسابقات نتایج قابل توجهی به دست نمی‌آورند.
تکرار حضور برخی از این ورزشکاران در رویدادهای بین‌المللی، با وجود شکست‌های پی‌درپی، این پرسش را ایجاد کرده است که معیارهای انتخاب و اعزام ورزشکاران تا چه اندازه بر اساس آمادگی، نتایج قبلی و شانس رقابت آنان در سطح بین‌المللی تعیین می‌شود.
از سوی دیگر، کمبود تدارکات برای حضور ورزشکاران در بازی‌های آسیایی، نبود اردوگاه‌های تمرینی مناسب پیش از مسابقات، نداشتن رقابت‌های تدارکاتی خارجی و کمبود کادر فنی برای شماری از ورزشکاران نیز از دیگر مواردی بود که در مورد آمادگی کاروان افغانستان مطرح شد.
در مقابل، حضور شمار زیادی از افراد با عنوان اعضای هیئت در کنار کاروان نیز پرسش‌هایی را درباره نحوه مدیریت منابع و اولویت‌بندی در اعزام اعضای کاروان به وجود آورد.
فهرست ورزشکاران افغانستان در ناگویا
ورزشکاران زن:
۱.
فریبا هاشمی –
دوچرخه‌سواری جاده
– مدال
نقره
۲.
فاطمه سادات
صدر – تیراندازی با کمان
۳.
یولدوز هاشمی –
دوچرخه‌سواری جاده
۴.
زهرا رضایی –
دوچرخه‌سواری جاده
۵.
لاله کارگر –
بوکس
۶.
مروه سلیم –
اتلتیک
۷.
مدینه شریفی –
جوجیتسو
ورزشکاران مرد:
1.
حامد اشرفی – ووشو
–
مدال برنز
۲.
محمد خالد هوتک – ووشو
–
مدال برنز
۳.
شهزاده صافی – ووشو
۴.
محمد جعفر سلطانی – ووشو
۵.
درویش رسولی – کریکت
۶.
عبدالله احمدزی – کریکت
۷.
عصمت‌الله عالم – کریکت
۸.
فریدون داوودزی – کریکت
۹.
حسن عیسی‌خیل – کریکت
۱۰.
کریم جنت – کریکت
۱۱.
عمران میر – کریکت
۱۲.
عرب‌گل مومند – کریکت
۱۳.
فرمان‌الله صافی – کریکت
۱۴.
فیصل شینوزاده – کریکت
۱۵.
محمد اسحاق شیرزاد – کریکت
۱۶.
محمد خالد تنیوال – کریکت
۱۷.
نجیب‌الله زدران – کریکت
۱۸.
ننگیالی خروتی – کریکت
۱۹.
محمد اکرام زازی – کریکت
۲۰.
علی‌اکبر امیری – تکواندو
۲۱.
حکمت‌الله زین – تکواندو
۲۲.
آفریدون آمو – موج‌سواری
۲۳.
فهیم انوری – شنا
۲۴.
محمد متین صدیق – شنا
۲۵.
احمد منصور بریالی – کشتی
۲۶.
سید عمر زازی – کشتی
۲۷.
معراج‌الدین چکمار – کورش
۲۸.
ذبیح‌الله احسانی – کورش
۲۹.
رحیم‌الله نجمی – کورش
۳۰.
محمد ابراهیم فروتن – بوکس
۳۱.
ایمل همدم – بوکس
۳۲.
سیلاب نوری – بوکس
۳۳.
محمد سرور حسینی – جوجیتسو
۳۴.
عبدالباسط رحیمی – جوجیتسو
۳۵.
نورالله شفایی – جوجیتسو
۳۶.
ویس خیراندیش – سه‌گانه
۳۷.
حکمت‌الله رحمانی – جودو
۳۸.
سید محمد سیدی – جودو
۳۹.
محمد منیر رضایی – کاراته؛ به دلیل اضافه‌وزن از مسابقات حذف شد.
یکی از نکات مثبت حضور ورزش افغانستان در بازی‌های ناگویا، قضاوت تعدادی از داوران کشور در رشته‌هایی مثل تکواندو، کورش و وزنه‌برداری است که ورزش کشور می‌تواند به آن ببالد.
در پایان، افغانستان با یک مدال نقره و دو مدال برنز، مجموعاً سه مدال، به کار خود در بازی‌های آسیایی ناگویا پایان داد؛ مدال نقره فریبا هاشمی در دوچرخه‌سواری جاده و دو مدال برنز محمد خالد هوتک و حامد اشرفی در ووشو، دستاورد نهایی کاروان کشور در این دوره از بازی‌ها بود.
Copyright ©ariaye 2002_2026
استفاده از مطالب آريا
يی با ذکر ماخذ آزاد است