م. نبی هیکل
منازعه حجاب
حجاب از زمره مسایل مورد منازعه است، ز یرا این منازعه از یک غلط فهمی ناشی میگردد. نه تنها تعدادی در جوامع غربی حجاب را غلط فهمیده اند بلکه در جوامع اسلامی بخصوص جامعه افغانی نیز درگیر غلط فهمی به توان ۲ ، اند.
غلط فهمی بدین جهت که تعبیرات دینی را نیز دین پنداشته اند و به جای اتکا بر آیات قرآنی بر تعبیر معدوی یک اقلیت اتکا کرده اند.
در این روز ها بحث ها بر حجابها میان قاضی زاده و انصاری و عابد و افراد دیگر در جریان اند. دسته ای آن را اسلامی میداند و دسته دیگر آن را فاقد اساس دینی. حق بر اساس آیات قرآنی به جانب آنانی استکه حجاب را فاقد اساس دینی میدانند.
قرآن بحیث کلام الهی اساس دین اسلام است.
الله در سوره النسا آیه(۵۹)میفرماید: برای رفع اختلاف به الله و پیامبر وی رجوع کنید.
An-Nisa (The Women) 4:59
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ أَطِيعُوا۟ ٱللَّهَ وَأَطِيعُوا۟ ٱلرَّسُولَ وَأُو۟لِى ٱلْأَمْرِ مِنكُمْ فَإِن تَنَـٰزَعْتُمْ فِى شَىْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى ٱللَّهِ وَٱلرَّسُولِ إِن كُنتُمْ تُؤْمِنُونَ بِٱللَّهِ وَٱلْيَوْمِ ٱلْـَٔاخِرِ ذَٰلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا(۵۹)
[4:59] مکارم شیرازی
ای کسانی که ایمان آورده‌اید! اطاعت کنید خدا را! و اطاعت کنید پیامبر خدا و اولو الأمر [= اوصیای پیامبر] را! و هرگاه در چیزی نزاع داشتید، آن را به خدا و پیامبر بازگردانید (و از آنها داوری بطلبید) اگر به خدا و روز رستاخیز ایمان دارید! این (کار) برای شما بهتر، و عاقبت و پایانش نیکوتر است.
در این مقاله مختصر از همین آیه مبارکه پیروی میکنیم. یعنی هنگام اختلاف بر سر حجاب به قرآن مراجعه مینمایم. در بخاری و صحیح چیزی نیافتم.اما نخست باهم میبینیم بندگان الله متعال در مورد حجاب چه نظر دارند.
در میان مسلمانان دونوع حجاب مروج است یکنوع آن نقاب است که رو را نیز میپوشاند و نوع دیگر آن تنها ستر عورت را احتوامینماید.
یکبار به رسم حجاب در قبل از اسلام و صدر اسلام مینگریم.به نقلی از یک مقاله زیر عنوان
(حجاب حداقلی در عصر جاهلیت و صدر اسلام) از
سایت انترنیتی: ویکی فقه،دانشنامه حوزوی، میخوانیم:
۳.۵.۴ - البسهبرایپوششسروصورت
بررسیاشعارجاهلیومنابعتاریخیمعتبرازاینحکایتمی‌کندکهدرعصرجاهلیوصدراسلام،قبلازنزولآیاتمربوطبهحجاب،زنانبرایپوشاندنسروصورتخودازپوشش‌هایمختلفیاستفادهمی‌کردندکهبهبرخیازآنهااشارهمی‌کنیم:
۳.۵.۴.۱ - بُرقُع
رویبندیبودکهزنانبهصورتخودمی‌زدندوتمامصورتخودراازدیددیگرانپنهانمی‌کردند.[۹۴] ودراشعارجاهلیبسیارازآنسخنبهمیانآمدهاست. نابغةُالجَعدی،ازشاعراناواخرجاهلیت،دراشعارخوددرمقامتشبیهازاینواژهاستفادهکردهاست:
وخَدٍّکَبُرْقُوعِ‌الفَتَاةِمُلَمَّعٍ •••••••• رَوْقَیْنِلَمَّایَعْدُوااَنْتَقَشَّرَا.[۹۵] شاعر،گونهبچهآهوییرابهبرقعدخترجوانیتشبیهکردهاست. اینواژهدردیواندیگرشعرایعصرجاهلی،همچونسحیم [۹۶] بهکاررفتهاست.
۳.۵.۴.۲ - خِمَار
خماروجمعآن‌خُمُراستودراصطلاحروپوشیاستکهزنانسروگردنخودراباآنمی‌پوشانند.[۹۷] اینواژهدرآﻳﮥ۳۱سورهنوربهکاررفتهاست: «وَلْیَضْرِبْنَبِخُمُرِهِنَّعَلیجُیُوبِهِنَ.[۹۸] دراشعارجاهلینیزفراوانازاینواژهیادشدهاستوحتیدربرخیاشعارجاهلی،ازنشانه‌هایعفتوحیازنانبهشمارآمدهاست. درید،ازشاعراناواخردورانجاهلیت،حیایزنیراکهخمارپوشیدهاستوزیبایی‌هایخودراپوشانیدهاست،چنینتوصیفکردهاست:
مِنالخَفَراتِلاسُقُوطاًخِمارُها •••••••• اِذابَرزتْولاخرُوجَالمُقیّدِ. [۹۹] ازشدتحیاهرگزخمارشنیفتاد. ازخماربرایزینتنیزاستفادهمی‌کردند؛چنان‌کهحطیئهدراینبارهچنینسرودهاست:
الیطَفْلَةِالاطرافِزَیَّنَجِیدَها •••••••• مَعَالحَلیوالطّیبالمَجاسدُوَالخُمرْ.[۱۰۰]
گردنشرابازیورآلاتولباسزعفرانیوخمارزینتدادهبود. دربرخیازاشعارجاهلی،ازجملهاشعارعوف‌بن‌عطیهکهازشاعرانجاهلیبودکهاسلامرانیزدرککرد،زنانیتوصیفشده‌اندکهدرهنگامعزاومصیبتخمارازسربرمی‌داشتند.[۱۰۱]. برایعربجاهلی،اینواژهآن‌قدرآشناوفراگیربودکهحتیضرب‌المثلشدهبود: «انالعَوانَلاتُعَلَّم‌الخِمْرَة؛ [۱۰۲] زنمسن،بهایننیازنداردکهچگونهخماربرسرکردنرابیاموزد.» اینضرب‌المثلدرباهشخصمجرّبکاردانبهکارمی‌رود. وجودایناشعاروضرب‌المثل‌هاهمگیازرواجاینپوششدرمیانزنانآنعصرحکایتمی‌کند.
۳.۵.۴.۳ - مِعجَر
نوعیپوششکههمدردورانجاهلیتوهمدرصدراسلام،زنانبرایپوشاندنسرازآناستفادهمی‌کردند. زنانابتدامعجررابهسرمی‌کردندوسپسچادریرویآنمی‌پوشیدند.[۱۰۳] معجرازمقنعهبلندتربود.[۱۰۴-۱۰۵[
۳.۵.۴.۴ - مِقنَعَهوقِنَاع
نوعیپوششسرکهزنانسروصورتخودراباآنمی‌پوشاندند.[۱۰۶] درتفاوتمقنعهوقناعگفتهشدهاستکهقناعبلندترازمقنعهبود.[۱۰۷] دراشعارجاهلی،ازاینپوششبسیارنامبردهشدهاست. شنفری (۱۰۰ق‌ه)،ازدیگرشعرایعصرجاهلی،درمقامتوصیفحیاوعفتیکزنزیباچنینسرودهاست:
لقداَعجَبتنیلاسُقُوطاًقِناعُها ••••••• اِذامامَشَتْولابِذَاتتَلَفُّتِ.[۱۰۸] رفتارزنیکهبههنگامراه‌رفتنمقنعه‌اشازرخشنمی‌افتدواین‌سووآن‌سونمی‌نگرد،مراشیفتهخودکردهاست.
یاعروةبن‌الوردچشمانزنزیباییکهصورتخودراباقناعپوشاندهاست،بهغزالتشبیهکردهاست: فَراشیفراشُالضیفِوالبیتُبیتُه ••••••• ولَمیُلهِنیعنهغَزالمُقَّنَع.[۱۰۹] دراینبیت،عروةخطاببهشخصناتوانیمی‌گوید: فرشوخاﻧﮥمنازآنتوستوچشمانزنزیباییکهقناعبهسرداردودرزیباییشبیهآهوستنمی‌تواندمرابهخودمشغولکندومانعازکمکمنبهفقیرانشود. طرفهازدیگرشاعرانیاستکهدردیوانخودازایننوعپوششسخنگفتهاست:
کنْتُفِیکُمْکالمُغطّیراسَهُ ••••••• فانجَلیالیَوْمَقِناعیوَخُمُرْ. [۱۱۰] درمیانشمابودممانندکسیکهسرشراپوشاندهاست؛ولیازامروزقناعوخماررابرمی‌دارم. عوف‌بن‌عطیه،ازدیگرشاعرانجاهلیت،لشکرفراوانیکهکوهیراازکثرتقواپوشاندهاست،بهعروسیتشبیهکردهاستکهباخماریصورتشراپوشاندهاست:
وجلَّلْنَدَمْخاًقِناعَالعَرُوس ••••••• اَدْنَتْعلیحَاجبَیْهاالخِمَارَا.[۱۱۱] زنانجاهلیدرهنگامعزاومصیبتزنانقناعخودرابرمی‌داشتند؛چنان‌کهحارث‌بن‌حلزه،ازشعرایعصرجاهلیدرشمالحجاز (م۵۸۰م)،زنخودرادراینهنگامتوصیفکردهاست.[۱۱۲] دراشعاراعشی. [۱۱۳] ومسیب‌بن‌علس.[۱۱۴] نیزازاینپوششیادشدهاست.
۳.۵.۴.۵ - نِقَابونُقبَه
بههمانمعنایقناعومقنعهآمدهاست. بااینتفاوتکهبهحالتیازمقنعهگفتهمی‌شودکهزنیمقنعهراتابینیبالامی‌برد.[۱۱۵] ام‌عمروبنتوقدان،درتحریکقومشچنینسرودهاست:
اِنانتملمتَطلُبوابِاخیکُم •••••••• فَذَرواالسِّلاحَوَوَحّشوابِالابرقِ؛
وَخُذوالمَکاحِلَوَالمَجاسِد ••••••• وَاَلبَسوانُقُبَالنِساءفَبِئسَرَهطاًالمُرهقِ.[۱۱۶]
اگرشماانتقامبرادرتانرانگرفتیدپسسلاحبیفکنیدوبهدوردستبرویدوآنجاسرمه‌دانبرگیریدوهمانندزناننقاببزنید. ام‌عمروازجملهزنانیبودکهدرعصرجاهلیتباایرادخطابه،ﻗﺒﻴﻠﮥخودرابرایرویاروییبادشمنتشویقمی‌کرد. اواشعارمذکوررانیزهنگامیسرودکهافرادقبیله‌اشبهجایگرفتنانتقامکشته‌شدگان،به‌دنبالدریافتدیهبودند.[۱۱۷]
از نظر تعداد یا جمع دیگر حجاب بیانگر اجبار و تحمیل است زیرا زنان و دختران آن را نمیخواهند.
در قرآن کریم حجاب در آیات (۷: ۲۶و۴۶)،(۱۷:۴۵ و ۵۹)،(۱۹:۱۷)،۲۴:۳۱)،، (۳۳:۵۳)، (۳۸:۳۲)،(۴۱:۴۵) و (۴۲:۵۲) در معنای مختلف ذکر شده است. بیاید باهم این آیات را با ترجمه آنها بخوانیم:
الاعراف آیه (۲۶)
يَا بَنِي آدَمَ قَدْ أَنزَلْنَا عَلَيْكُمْ لِبَاسًا يُوَارِي سَوْآتِكُمْ وَرِيشًا ۖ وَلِبَاسُ التَّقْوَىٰ ذَٰلِكَ خَيْرٌ ۚ ذَٰلِكَ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ ﴿٢٦﴾
[7:26] مکارم شیرازی
ای فرزندان آدم! لباسی برای شما فرستادیم که اندام شما را میپوشاند و مایه زینت شماست؛ اما لباس پرهیزگاری بهتر است! اینها (همه) از آیات خداست، تا متذکّر (نعمتهای او) شوند!
در آیه فوق مخاطبان عبارت اند از بنی آدم.
الاعراف آیه (۴۶)
وَبَيْنَهُمَا حِجَابٌ ۚ وَعَلَى الْأَعْرَافِ رِجَالٌ يَعْرِفُونَ كُلًّا بِسِيمَاهُمْ ۚ وَنَادَوْا أَصْحَابَ الْجَنَّةِ أَن سَلَامٌ عَلَيْكُمْ ۚ لَمْ يَدْخُلُوهَا وَهُمْ يَطْمَعُونَ ﴿٤٦﴾
[7:46] مکارم شیرازی
و در میان آن دو [= بهشتیان و دوزخیان]، حجابی است؛ و بر «اعراف» مردانی هستند که هر یک از آن دو را از چهره‌شان می‌شناسند؛ و به بهشتیان صدا می‌زنند که: «درود بر شما باد!» امّا داخل بهشت نمی‌شوند، در حالی که امید آن را دارند.
(۱۷:۴۵)، (۱۷:۵۹)
الاسرا آیه (۴۵)
وَإِذَا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ جَعَلْنَا بَيْنَكَ وَبَيْنَ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ حِجَابًا مَّسْتُورًا ﴿٤٥﴾
[17:45] مکارم شیرازی
و هنگامی که قرآن می‌خوانی، میان تو و آنها که به آخرت ایمان نمی‌آورند، حجاب ناپیدایی قرارمی‌دهیم؛
الاسرا آیه (۵۹)
وَمَا مَنَعَنَا أَن نُّرْسِلَ بِالْآيَاتِ إِلَّا أَن كَذَّبَ بِهَا الْأَوَّلُونَ ۚ وَآتَيْنَا ثَمُودَ النَّاقَةَ مُبْصِرَةً فَظَلَمُوا بِهَا ۚ وَمَا نُرْسِلُ بِالْآيَاتِ إِلَّا تَخْوِيفًا ﴿٥٩﴾
[17:59] بهرام پور
و [چيزى] ما را از فرستادن معجزات [درخواستى مشركان] باز نداشت جز اين كه پيشينيان، آن را دروغ پنداشتند و ما به قوم ثمود آن ماده شتر را به عنوان يك حجت روشن داديم ولى به آن ستم كردند، و ما معجزه‌ها را صرفا براى بيم دادن مى‌فرستيم.
سوره مریم آیه(۱۷): (۱۹:۱۷)
فَاتَّخَذَتْ مِن دُونِهِمْ حِجَابًا فَأَرْسَلْنَا إِلَيْهَا رُوحَنَا فَتَمَثَّلَ لَهَا بَشَرًا سَوِيًّا ﴿١٧﴾
[19:17] بهرام پور
و ميان خود و آنها پرده‌اى افكند [تا خلوتگاه عبادتش باشد] پس روح خود را به سوى او فرستاديم تا به شكل بشرى خوش اندام بر او نمايان شد.
النور آیه (۳۱): (۲۴:۳۱)
وَقُل لِّلْمُؤْمِنَاتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ وَيَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنْهَا ۖ وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّ ۖ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ آبَائِهِنَّ أَوْ آبَاءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنَائِهِنَّ أَوْ أَبْنَاءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوَانِهِنَّ أَوْ بَنِي إِخْوَانِهِنَّ أَوْ بَنِي أَخَوَاتِهِنَّ أَوْ نِسَائِهِنَّ أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُهُنَّ أَوِ التَّابِعِينَ غَيْرِ أُولِي الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجَالِ أَوِ الطِّفْلِ الَّذِينَ لَمْ يَظْهَرُوا عَلَىٰ عَوْرَاتِ النِّسَاءِ ۖ وَلَا يَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِيُعْلَمَ مَا يُخْفِينَ مِن زِينَتِهِنَّ ۚ وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَ الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿٣١﴾
[24:31] مکارم شیرازی
و به زنان با ایمان بگو چشمهای خود را (از نگاه هوس‌آلود) فروگیرند، و دامان خویش را حفظ کنند و زینت خود را -جز آن مقدار که نمایان است- آشکار ننمایند و (اطراف) روسری‌های خود را بر سینه خود افکنند (تا گردن و سینه با آن پوشانده شود)، و زینت خود را آشکار نسازند مگر برای شوهرانشان، یا پدرانشان، یا پدر شوهرانشان، یا پسرانشان، یا پسران همسرانشان، یا برادرانشان، یا پسران برادرانشان، یا پسران خواهرانشان، یا زنان هم‌کیششان، یا بردگانشان [=کنیزانشان]، یا افراد سفیه که تمایلی به زن ندارند، یا کودکانی که از امور جنسی مربوط به زنان آگاه نیستند؛ و هنگام راه رفتن پاهای خود را به زمین نزنند تا زینت پنهانیشان دانسته شود (و صدای خلخال که برپا دارند به گوش رسد). و همگی بسوی خدا بازگردید ای مؤمنان، تا رستگار شوید!
الاحزاب آیه(۵۳): (۳۳:۵۳)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ إِلَّا أَن يُؤْذَنَ لَكُمْ إِلَىٰ طَعَامٍ غَيْرَ نَاظِرِينَ إِنَاهُ وَلَٰكِنْ إِذَا دُعِيتُمْ فَادْخُلُوا فَإِذَا طَعِمْتُمْ فَانتَشِرُوا وَلَا مُسْتَأْنِسِينَ لِحَدِيثٍ ۚ إِنَّ ذَٰلِكُمْ كَانَ يُؤْذِي النَّبِيَّ فَيَسْتَحْيِي مِنكُمْ ۖ وَاللَّهُ لَا يَسْتَحْيِي مِنَ الْحَقِّ ۚ وَإِذَا سَأَلْتُمُوهُنَّ مَتَاعًا فَاسْأَلُوهُنَّ مِن وَرَاءِ حِجَابٍ ۚ ذَٰلِكُمْ أَطْهَرُ لِقُلُوبِكُمْ وَقُلُوبِهِنَّ ۚ وَمَا كَانَ لَكُمْ أَن تُؤْذُوا رَسُولَ اللَّهِ وَلَا أَن تَنكِحُوا أَزْوَاجَهُ مِن بَعْدِهِ أَبَدًا ۚ إِنَّ ذَٰلِكُمْ كَانَ عِندَ اللَّهِ عَظِيمًا ﴿٥٣﴾
[33:53] مکارم شیرازی
ای کسانی که ایمان آورده‌اید! در خانه‌های پیامبر داخل نشوید مگر به شما برای صرف غذا اجازه داده شود، در حالی که (قبل از موعد نیایید و) در انتظار وقت غذا ننشینید؛ امّا هنگامی که دعوت شدید داخل شوید؛ و وقتی غذا خوردید پراکنده شوید، و (بعد از صرف غذا) به بحث و صحبت ننشینید؛ این عمل، پیامبر را ناراحت می‌نماید، ولی از شما شرم می‌کند (و چیزی نمی‌گوید)؛ امّا خداوند از (بیان) حق شرم ندارد! و هنگامی که چیزی از وسایل زندگی را (بعنوان عاریت) از آنان [= همسران پیامبر] می‌خواهید از پشت پرده بخواهید؛ این کار برای پاکی دلهای شما و آنها بهتر است! و شما حق ندارید رسول خدا را آزار دهید، و نه هرگز همسران او را بعد از او به همسری خود درآورید که این کار نزد خدا بزرگ است!
الصاد آیه ( ۳۲): (۳۸:۳۲)
فَقَالَ إِنِّي أَحْبَبْتُ حُبَّ الْخَيْرِ عَن ذِكْرِ رَبِّي حَتَّىٰ تَوَارَتْ بِالْحِجَابِ ﴿٣٢﴾
[38:32] مکارم شیرازی
گفت: «من این اسبان را بخاطر پروردگارم دوست دارم (و می‌خواهم از آنها در جهاد استفاده کنم»، او همچنان به آنها نگاه می‌کرد) تا از دیدگانش پنهان شدند.
آنگونه این که در آیات نقل شده میخوانیم آیات (۲۶) سوره الاعراف، سورهالنور آیه (۳۱)، سوره الاحزاب آیه(۵۳) در مورد حجاب برای ا نسانها اند.
یکبار دیگر به آیه (۲۶) در سوره اعراف دقت کنید:
ای فرزندان آدم! لباسی برای شما فرستادیم که اندام شما را میپوشاند و مایه زینت شماست؛ اما لباس پرهیزگاری بهتر است! اینها (همه) از آیات خداست، تا متذکّر (نعمتهای او) شوند!
سه مورد در این آیه وجود دارد:
۱.لباس اندام شما را میپوشاند.
۲.مایه زینت است
۳. اما لباس تقوا/ پرهیزگاری بهتر است.
در آیه (۳۱) سوره النور در مورد حجاب میخوانیم:
و به زنان با ایمان بگو چشمهای خود را (از نگاه هوس‌آلود) فروگیرند، و دامان خویش را حفظ کنند و زینت خود را -جز آن مقدار که نمایان است- آشکار ننمایند و (اطراف) روسری‌های خود را بر سینه خود افکنند (تا گردن و سینه با آن پوشانده شود)، و زینت خود را آشکار نسازند مگر ...
１.زنان با ایمان چشمان خود را فروگیرند از نگاه هوس آلود
２.اطراف روسری های خود را بر سینه خو افکنند .
در آیه (۳۱) سوره النور الله (ج) از زمره میفرماید(وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنْهَا )
و زینت خود را -جز آن مقدار که نمایان است- آشکار ننمایند .
هرگاه پوشانیدن روی حکم الهی باشد، این حکم الهی که جز آن مقدار زینتی که نمایان است، در کجا نمایان است وقتی سر و روی پوشیده اند؟
اما الله متعال این را نیز امر کرده که در دین ز یاده ر وی نکنید.
عدول از امر مانند عدول از سرحد نیست بلکه رعایت حد تعیین شده است که همه افراط و هم تفریط را شامل میگردد.
(۴:۱۷۱)
يَا أَهْلَ الْكِتَابِ لَا تَغْلُوا فِي دِينِكُمْ وَلَا تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ إِلَّا الْحَقَّ ۚ إِنَّمَا الْمَسِيحُ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَىٰ مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِّنْهُ ۖ فَآمِنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ ۖ وَلَا تَقُولُوا ثَلَاثَةٌ ۚ انتَهُوا خَيْرًا لَّكُمْ ۚ إِنَّمَا اللَّهُ إِلَٰهٌ وَاحِدٌ ۖ سُبْحَانَهُ أَن يَكُونَ لَهُ وَلَدٌ ۘ لَّهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۗ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ وَكِيلًا ﴿١٧١﴾
[4:171] مکارم شیرازی
ای اهل کتاب! در دین خود، غلوّ (و زیاده روی) نکنید! و در باره خدا، غیر از حق نگویید! مسیح عیسی بن مریم فقط فرستاده خدا، و کلمه (و مخلوق) اوست، که او را به مریم القا نمود؛ و روحی (شایسته) از طرف او بود. بنابر این، به خدا و پیامبران او، ایمان بیاورید! و نگویید: «(خداوند) سه‌گانه است!» (از این سخن) خودداری کنید که برای شما بهتر است! خدا، تنها معبود یگانه است؛ او منزه است که فرزندی داشته باشد؛ (بلکه) از آن اوست آنچه در آسمانها و در زمین است؛ و برای تدبیر و سرپرستی آنها، خداوند کافی است.
ما یکبار به پوشش زنان وخواهران هنگام طواف توجه را بر میگردانیم و از خود میپرسیم چرا زنان و مردان با لباس همسان دور خانه کعبه - قبله مسلمانان –طواف میکنند؟بدون شک هیچ حدیثی نمیتواند در ضدیت با قرآن قرار داشته باشد.
در این حقیقت شکی وجود ندارد که پذیرش دین اسلام اختیاری است. آیات فراوانی به شمول آیات در مورد عدم اکراه و حرج(۲:۲۵۶،۵:۶،۱۰:۹۹،۲۲:۷۸) در قرآن کریم، گواه بر این حقیقت اند.
براین موضوع آخری در یک بحث دیگر بحث خواهیم کرد.
پایان سخن
بالا
بازگشت